Dış Ticaret
Müsteşarlığından: İTHALATTA
HAKSIZ REKABETİN ÖNLENMESİNE İLİŞKİN TEBLİĞ (TEBLİĞ
NO:2007/4) BİRİNCİ
KISIM Genel Bilgi
ve İşlemler Soruşturma MADDE 1 – (1) Bento Lastik Sanayi ve
Ticaret A.Ş. (Bento) tarafından yapılan ve diğer
yerli üretici Bando Koçkaya Kayış Sanayi ve Ticaret
(Türkiye) A.Ş. (Bando) tarafından desteklenen başvuru üzerine, Çin Halk
Cumhuriyeti (ÇHC), Hindistan ve Vietnam menşeli "v-kayışları" için
13/5/2006 tarih ve 26167 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan İthalatta Haksız
Rekabetin Önlenmesine İlişkin 2006/11 sayılı Tebliğ ile başlatılan damping
soruşturması, Dış Ticaret Müsteşarlığı (Müsteşarlık) İthalat Genel Müdürlüğü
tarafından yürütülerek tamamlanmıştır. Kapsam MADDE 2 – (1) Bu Tebliğ, 4412 sayılı Kanunla değişik 3577
sayılı İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesi Hakkında Kanun, 20/10/1999
tarihli ve 99/13482 sayılı İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesi Hakkında
Karar ve 30/10/1999 tarihli ve 23861 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan
İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesi Hakkında Yönetmelik (Yönetmelik)
hükümleri çerçevesinde yürütülen damping soruşturması sonuçlarını
içermektedir. Bilgilerin toplanması ve değerlendirilmesi MADDE 3 – (1) Soruşturma açılmasını müteakip, soruşturma
konusu ürünün Müsteşarlıkça tespit edilen ithalatçılarına, ÇHC, Hindistan ve
Vietnam’da yerleşik bilinen ihracatçılarına ve ayrıca anılan ülkelerde
yerleşik diğer ihracatçılara iletilebilmesini teminen
adı geçen ülkelerin Ankara’daki Büyükelçiliklerine soru formları
gönderilmiştir. (2)
Şikayetçi firma ve soruşturmayı destekleyen firma Müsteşarlık ile işbirliği
içinde olmuş ve gerektiğinde talep edilen ilave bilgi ve belgeleri temin etmişlerdir.
(3)
Soru formu gönderilen Vietnam’da yerleşik Swichuan Trading Co. Ltd. firması soru
formuna cevap için süre uzatımı talebinde bulunmuş, süre uzatımı kabul
edilmesine rağmen ilgili firmadan yanıt alınamamıştır. Soru formu gönderilen
Hindistan’da yerleşik Vinko Auto
Industries Ltd. firması soru formuna cevap için
süre uzatımı talebinde bulunmuş, verilen ek süre içinde yanıt alınamayan
firmadan nihai bildirimin yapılmasından sonra, diğer bir deyişle
soruşturmanın tamamlanma aşamasında alınan ve eksiklikler içeren yanıt
değerlendirmeye alınmamıştır. (4)
SD’de 4010.32.00.00.00, 4010.34.00.00.00 ve
4010.39.00.00.00 GTİP’lerinden ÇHC, Vietnam ve
Hindistan’dan ithalat yaptığı tespit edilen 26 firmaya "ithalatçı soru
formu" gönderilmiş, 15 firmadan soru formuna yanıt alınmıştır. Yanıt
alınan firmalardan 5 tanesi, soruşturma konusu ürüne ilişkin ithalatlarının
olmadığını belirtmiştir. (5)
Soruşturma konusu ürünün ilgili ülkelerden bilinen ithalatçıları haricinde
muhtemel diğer ithalatçılarına da, Açılış Tebliği’nde belirtilen süre
içerisinde soruşturmaya taraf olmaları için imkân tanınmış ve bu çerçevede
bir ithalatçı firmadan soru formuna cevap alınmıştır. Yerinde doğrulama soruşturması MADDE 4 – (1) Yönetmeliğin 21 inci maddesi çerçevesinde,
verilen cevapların yerinde doğrulanması amacıyla İstanbul’da yerleşik
şikâyetçi Bento firmasının (yerli üretim dalı)
üretim ve idari tesislerinde yerinde doğrulama soruşturması yürütülmüştür.
Soruşturmaya konu ülkelerde yerleşik üretici/ihracatçılardan işbirliği
olmadığından söz konusu firmalar nezdinde yerinde
doğrulama soruşturması yapılmamıştır. İthalatçılarca sunulan bilgiler ile
ileri sürülen görüşlerin yeterli delillerle desteklenenleri doğru kabul
edilerek dikkate alınmış olup, ithalatçılar nezdinde
yerinde doğrulama soruşturmasına gerek görülmemiştir. İlgili tarafların bilgilendirilmesi ve
dinlenmesi MADDE 5 – (1) Soruşturma açılmasını müteakip, soruşturma
konusu ülkelerde yerleşik bilinen üretici/ihracatçı firmalara ve ayrıca
anılan ülkelerde yerleşik diğer üretici/ihracatçılara iletilebilmesini teminen ilgili ülkelerin Ankara’daki Büyükelçiliklerine
şikâyetin gizli olmayan özeti metni ve Soruşturma Açılış Tebliği’nin birer
örneği gönderilmiştir. (2)
İlgili taraflardan alınan bilgi ve belgelerin gizli olmayan özetleri ilgili
tarafların incelemesine açık tutulmuştur. (3)
Yönetmeliğin 25 inci maddesi uyarınca, soruşturmanın ilgili taraflarına
soruşturma sonucundaki belirlemelere esas teşkil eden verileri içeren nihai
bildirimler gönderilmiş ve karşıt görüş ve değerlendirmelerini iletmeleri
için mâkul bir süre tanınmıştır. (4)
Tüm taraflara soruşturma boyunca, soruşturma ile ilgili görüşlerini ve bu
görüşlerle alâkalı belgeleri sunma imkânı verilmiş; ortaya konulan yazılı
görüşlerden nesnel ve konuyla ilgili olanları mevzuat kapsamında
değerlendirilmiş ve bunlara Tebliğ’in ilgili bölümlerinde yer verilmiştir. Soruşturma dönemi MADDE 6 – (1) Damping belirlemesi için 1/1/2005–30/6/2005
tarihleri arasındaki dönem soruşturma dönemi (SD) olarak kabul edilmiştir.
Zarar belirlenmesinde ise, veri toplama ve analiz için 1/1/2002–30/6/2005
arasındaki dönem esas alınmıştır. Bir ithalatçının SD’ye
ilişkin itirazı, soruşturmanın tamamlanma aşamasında sunulduğundan dikkate
alınmamıştır. Soruşturma konusu ürün ve benzer ürün MADDE 7 – (1) Soruşturma konusu ürün, 4010.32.00.00.00,
4010.34.00.00.00 ve 4010.39.00.00.00 GTİP’lerinde
yer alan "Kesiti trapez şeklinde (V-kolanlar) olan (V-yivli olanlar
hariç) sonsuz transmisyon kolanları" (v-kayışları) ’dır. Soruşturma
konusu ürün, kord ipliği ve kord
beziyle takviyeli, bütün yüzeyleri veya sadece üst yüzeyi kauçuk emdirilmiş
bez ile kaplı olarak imal edilen ve güç iletiminin gerekli olduğu yerlerde
kullanılan, v-yivli ya da senkronize olmayan,
kesiti trapez şeklinde vulkanize edilmiş kauçuktan
transmisyon kolanlarıdır (v-kayışı). (2)
Bazı ithalatçılar tarafından, yerli üretim dalının soruşturma konusu ürünün
bazı tiplerini (dar kesitli kayışlar, varyatör
kayışları, altıgen kayışlar) üretmediği ifade edilmiştir. Yapılan incelemelerde
şikâyeti destekleyen diğer yerli üretici de dikkate alındığında söz konusu
ürün tiplerinin önemli bir kısmının üretildiği veya üretilebileceği
anlaşılmıştır. Ayrıca, çok sayıda tipin olduğu böyle bir üründe hiçbir
üreticinin piyasa talebi olan tüm tipleri üretmesinin beklenmesi mâkul
görülmemiştir. (3)
Yönetmeliğin 4 üncü maddesi çerçevesinde, kullanım yeri ve özellikleri
belirtilmiş olan soruşturma konusu maddenin, yerli üreticiler tarafından
üretilenleri ile soruşturma konusu ülkelerden ithal edilenleri arasında
işlevsel özellikler, fiziksel özellikler, kullanım amaçları, dağıtım
kanalları, tüketicilerin algılaması ve birbirini ikâme edebilmeleri açısından
bir fark bulunmadığı tespit edilmiş ve şikâyet konusu ülkelerden ithal edilen
v-kayışları ile yerli üretim dalı tarafından üretilen v-kayışlarının benzer
ürün kabul edilebileceği anlaşılmıştır. (4)
Bazı ithalatçılarca, yerli üretim tarafından üretilen ürünlerin kalitesiz
olduğu iddia edilmekle birlikte, bu iddiayı destekleyecek nesnel bir bilgi veya
belge sunulmamıştır. (5)
Soruşturma konusu ürün ile ilgili açıklamalar genel içerikli olup, uygulamaya
esas olan GTİP ve karşılığı eşya tanımıdır. İKİNCİ
KISIM Dampinge
İlişkin Belirlemeler Normal değer MADDE 8 – (1) Soruşturmaya konu ülkelerde yerleşik
üretici/ihracatçılar soruşturma kapsamında işbirliğinde bulunmamıştır.
Ayrıca, ÇHC ve Vietnam piyasa ekonomisi uygulayan ülke olarak kabul
edilmemektedir. Bu itibarla, normal değer belirlemesi için Yönetmeliğin 26 ncı maddesi hükmü uyarınca eldeki mevcut veriler
kullanılmış olup, bu belirleme için oluşturulmuş değer yöntemine başvurulmuştur. (2)
Normal değer hesaplamaları yapılırken, v-kayışlarından yerli üretim
tarafından en çok üretilen ve piyasada en çok talep edilen tiplerden olan 17 mm’lik düz v-kayış verileri değerlendirmeye alınmış,
yerli üretim dalının üretim ölçeği dikkate alınarak hesaplamalar ihracatçının
lehine olmak üzere gözden geçirilmiştir. (3)
SD’de, dampingli ithalatın da etkisiyle yerli
üretim dalının v-kayış üretimi önemli oranda düşüş göstermiştir. Aynı
dönemde, istihdamda gözlenen azalmaya rağmen, çalışan işçi başına
verimlilikte düşüş yaşanmış, üretimdeki ciddi azalma nedeniyle maliyet yapısında
bozulmalar ortaya çıkmıştır. Ticari ve sınai maliyeti artıran bu gelişme
nedeniyle, oluşturulmuş normal değerin belirlenmesinde baz alınan 2005 yılı
hammadde maliyetine, 2004 yılına ilişkin hammadde maliyetinden sınai maliyete
geçiş oranı ile sınai maliyetten ticari maliyete geçiş oranı uygulanmıştır. (4)
Yerli üretim dalı tarafından, SD’de 17 mm’lik düz v-kayışın yukarıda belirtildiği biçimde
hesaplanan ticari maliyetine mâkul bir kâr marjının eklenmesi suretiyle
oluşturulan normal değer fabrika çıkış aşamasında belirlenmiştir. (5)
Bazı ithalatçılar, normal değerin olması gerekenin üstünde belirlendiğini
iddia etmiştir. Normal değer belirlemelerinde ilgili taraflarca iletilen
bütün bilgiler değerlendirmeye alınmış, yukarıda da belirtildiği üzere, yerli
üretim dalının maliyetlerinde SD’de ortaya çıkan
bozulmayı giderecek ayarlamalar yapılarak normal değerin sağlıklı bir biçimde
tespiti yapılmıştır. (6)
Bazı ithalatçılar tarafından yerli üretim dalının üretim teknolojisinin çok
eski olduğu ve bu şekilde üretim yaptığı için zararda olduğu iddia edilmiş,
ancak nesnel bir veri sunulmamıştır. Diğer yerli üretici Bando firmasının da
üretim maliyet verileri incelendiğinde söz konusu iddianın haklı sebeplere
dayanmadığı görülmüştür. İhraç fiyatı MADDE 9 – (1) Normal değer hesabında kullanılan ürün tipine
ilişkin olarak ihraç fiyatları, işbirliğinde bulunan ithalatçılardan elde
edilen fiilen işlem yapılmış ithalatçı faturalarında yer alan bilgiler esas
alınarak belirlenmiştir. Fiyat karşılaştırması MADDE 10 – (1) Normal değerle ihraç fiyatlarını âdil biçimde
karşılaştırmak amacıyla, ihraç fiyatının belirlenmesi aşamasında, eldeki
mevcut veriler çerçevesinde navlun ve sigorta giderleri için ithalatçı
faturaları ve diğer kaynaklardan elde edilen veriler kullanılarak ayarlama
yapılmıştır. (2)
Üretici/ihracatçıların lehine olmak üzere, damping marjı hesaplanırken FOB
bazda olan ihraç fiyatını fabrika çıkış aşamasına getirmek için ayrıca bir
ayarlama yapılmamıştır. Fiyat karşılaştırmasında kullanılan ihraç fiyatı ve
normal değer, aynı tip ürün için belirlenmiş olup, normal değer ile ihraç
fiyatı fabrika çıkış aşamasında olduğu kabul edilen bu fiyatlar esas alınarak
aynı ticari aşamada karşılaştırma yapılmıştır. Damping marjları MADDE 11 – (1) Yönetmeliğin 11 inci maddesi hükmü çerçevesinde
damping marjları, ağırlıklı ortalama ihraç fiyatları ile oluşturulmuş değer
yöntemiyle hesaplanan normal değerin karşılaştırılması suretiyle
hesaplanmıştır. (2)
Bu çerçevede, damping marjları, ÇHC için CIF ihraç fiyatının %214,5’i ve
miktar bazında 5,46 ABD Doları/Kg, Vietnam için CIF ihraç fiyatının %158,6’sı
ve miktar bazında 4,93 ABD Doları/Kg ve Hindistan için CIF ihraç fiyatının
%96,5’i ve miktar bazında 3,95 ABD Doları/Kg olarak tespit edilmiştir. ÜÇÜNCÜ
KISIM Zarara
İlişkin Belirlemeler BİRİNCİ
BÖLÜM Dampingli
İthalat Genel MADDE 12 – (1) Yönetmeliğin 17 nci
maddesi çerçevesinde, soruşturma konusu ülkeler menşeli ithalatın hacminde
mutlak anlamda ya da Türkiye tüketimine oranla
önemli ölçüde bir artış olup olmadığı incelenmiştir. Maddenin genel ithalatı MADDE 13 – (1) 4010.32.00.00.00 ve 4010.34.00.00.00 GTİP’leri altında soruşturma kapsamındaki ürünlerin
tanımı yapılmışken, 4010.39.00.00.00 GTİP’i
"Diğer" başlığını taşımakta olup içinde soruşturma kapsamında
olmayan diğer ürünler de bulunmaktadır. (2)
Eldeki en iyi veriler kullanılarak, soruşturma kapsamında yer alan ürünlere
ilişkin incelemenin daha sağlıklı yapılabilmesini teminen
Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) verileri revize edilmiştir. Bu kapsamda,
4010.39.00.00.00 GTİP’i altında soruşturma
kapsamına girmeyen ve birim fiyatı daha yüksek olan diğer tip kayışların
istatistikleri yanıltacağından hareketle birim fiyatı soruşturma konusu
ürünün normal değerinin bir mislinden daha yüksek fiyata gerçekleştirilen
işlemler ile ithalatları içinde soruşturma konusu ürünün önemli bir pay
tutmadığı anlaşılan otomobil üreticilerinin işlemleri istatistiklerden
çıkarılmış ve veriler bu şekilde ayrıştırılmıştır. (3)
Buna göre, 2002 ile SD arasındaki v-kayışı ithalatı gelişimi izlendiğinde;
miktar olarak 2002 yılında 875.600 Kg olan genel ithalatın, 2003 yılında
1.036.228 Kg ve 2004 yılında 1.104.859 Kg’a çıktığı
belirlenmiştir. SD’de ise v-kayış ithalatı miktar
olarak 537.169 Kg düzeyinde gerçekleşmiştir. Maddenin soruşturma konusu ülkelerden
ithalatı MADDE 14 – (1) ÇHC, Vietnam ve Hindistan’dan yapılan ithalat
için hesaplanan damping marjları ve soruşturmaya tabi her bir ülkeden yapılan
ithalat miktarları ihmal edilebilir oranlardan yüksektir. (2)
Yapılan incelemeler sırasında soruşturmaya tabi her bir ülke kaynaklı ürünün
aynı tür dağıtım kanalından geçtiği ve aynı piyasaya
hitap ettiği anlaşılmıştır. Soruşturmaya tabi her bir ülkeden ithal edilen
soruşturma konusu ürünlerin kendi aralarında ve yerli üretim dalının ürettiği
benzer ürünle rekabet ettiği sabit görülmüştür. Bu çerçevede, Yönetmeliğin 17
nci maddesi hükümlerine dayanarak, soruşturmaya eş
zamanlı konu olan ÇHC, Vietnam ve Hindistan’dan yapılan ithalatın etkilerinin
toplu değerlendirilmesine karar verilmiş olup dampingli ithalat ifadesi bu
ülkelerden yapılan toplam ithalatı ifade etmektedir. (3)
Bu çerçevede, dampingli ithalat 2002 ile 2004 yılları arasında sırasıyla
506.841 Kg, 700.231 Kg ve 746.690 Kg olarak gerçekleşmiştir. SD’de ise 371.093 Kg olarak gerçekleşmiştir. 2002 yılı
ile SD arasında dampingli ithalatın toplam ithalat içindeki payı %57,88’den
%69,08’e yükselmiştir. Değer olarak dampingli ithalat 2002 yılında 1.455.603
ABD Doları iken, 2003 yılında 2.144.449 ABD Doları ve 2004 yılında 3.010.549
ABD Doları düzeyine yükselmiştir. SD’de ise
1.564.711 ABD Doları olarak gerçekleşmiştir. Maddenin üçüncü ülkelerden ithalatı MADDE 15 – (1) Soruşturma konusu maddenin üçüncü ülkelerden
ithalatı 2002’de 368.759 kg iken, 2003 yılında 335.997 kg, 2004 yılında
358.169 kg ve SD’de ise 166.076 kg olarak
gerçekleşmiştir. Aynı dönemde üçüncü ülkelerin miktar bazında genel ithalat
içindeki payı ise sırasıyla %42,12, %32,43, %32,42 ve %30,92 olmuştur. Dampingli ithalatın pazar payındaki
değişim MADDE 16 – (1) Türkiye toplam benzer mal tüketimi ve pazar
payları hesaplanırken yerli üretim dalının yurtiçi satış rakamları ile
soruşturma konusu maddenin ithalat rakamları dikkate alınmıştır. (2)
Dampingli ithalatın pazar payı 2002 yılında %37,09’dan SD’de
%49,35’ye yükselmiştir. Aynı dönemde soruşturma konusu ülkelerin her biri
pazar payını artırırken yerli üretim dalının pazar payı endeksinin 100’den
79’a düştüğü tespit edilmiştir. Dampingli ithalatın fiyatlarının gelişimi MADDE 17 – (1) Soruşturma konusu ÇHC menşeli v-kayışların
ithalatının revize edilmiş TÜİK verilerinden elde edilen ortalama fiyatları
2002 yılında 2,03 ABD Doları/Kg, 2003 yılında 2,40 ABD Doları/Kg, 2004
yılında 4,17 ABD Doları/Kg ve SD’de ise 4,38 ABD
Doları/Kg’a çıkmıştır. (2)
Soruşturma konusu Vietnam menşeli v-kayışların ithalatının revize edilmiş
TÜİK verilerinden elde edilen ortalama fiyatları 2002 yılında 3,52 ABD
Doları/Kg, 2003 yılında 3,46 ABD Doları/Kg, 2004 yılında 3,32 ABD Doları/Kg
ve SD’de ise 3,41 ABD Doları/Kg olarak
gerçekleşmiştir. Bir ithalatçı firma Vietnam’ın dış ticaret istatistiklerinde
en yüksek ithalat fiyatına sahip olmasına rağmen, en düşük ithalat fiyatlı
olarak gösterildiği şeklinde itirazda bulunmuştur. Ancak eldeki nesnel
verilerden Vietnam’dan yapılan ithalatın tüm ithalat içinde en düşük
ağırlıklı ortalama fiyata sahip olduğu görülmüştür. (3)
Soruşturma konusu Hindistan menşeli v-kayışların ithalatının revize edilmiş
TÜİK verilerinden elde edilen ortalama fiyatları 2002 yılında 4,28 ABD
Doları/Kg, 2003 yılında 5,62 ABD Doları/Kg, 2004 yılında 4,88 ABD Doları/Kg
ve SD’de ise 5,40 ABD Doları/Kg olarak gerçekleşmiştir. Dampingli ithalatın yerli üretim dalının
fiyatları üzerindeki etkisi MADDE 18 – (1) Yerli üretim dalı, dampingli ithalat nedeniyle SD’de sınaî maliyetinin de altında fiyatlarla satış
yapmak durumunda kaldığından, dampingli ithalatın yerli üretim dalının
fiyatları üzerindeki etkisini daha sağlıklı biçimde yansıtacağından fiyat
bastırmasına bakılmış ve önemli ölçüde olduğu tespit edilmiştir. Bu
çerçevede, yerli üretim dalının dampingli ithalatın yokluğunda olması gereken
fiyatı olarak ifade edilebilecek maliyet bazına dayalı değerle, ithalatçı
faturalarından elde edilen ağırlıklı ortalama ithal fiyatlarına gümrük
vergisi ve diğer ithalat masraflarının ilave edilmesi sonucu elde edilen
gümrüklü fiyat karşılaştırılmış ve ithal fiyatlarının yerli üretim dalının
olması gereken fiyatının ÇHC için CIF bedelin %197,84’ü (5,04 ABD Doları/Kg),
Vietnam için CIF bedelin % 146,16’sı (4,55 ABD Doları/Kg) ve Hindistan için
CIF bedelin %85,42’si (3,50 ABD Doları/Kg) oranında altında kaldığı
görülmüştür. (2)
Öte yandan, yerli üretim dalının ortalama satış fiyatları ile ithalatçı
faturalarından elde edilen, gümrük vergisi ve masrafları dahil Türkiye
piyasasına ağırlıklı ortalama giriş fiyatlarının karşılaştırılması yoluyla
hesaplanan fiyat kırılmasının da, yerli üretim dalının sınai maliyetlerin
bile altında fiyatlara satış yapmasına karşın SD’de
ÇHC için CIF bedelin % 98,11’i (2,50 ABD Doları/Kg), Vietnam için CIF bedelin
% 64,54’ü (2,01 ABD Doları/Kg) ve Hindistan için CIF bedelin % 23,44’ü (0,96
ABD Doları/Kg) oranlarında gerçekleştiği görülmüştür. Fiyat kırılması
oranları dikkate alındığında, yerli üretim dalının dampingli ithalat ile
fiyat rekabetine girmesinin güç olduğu görülmüştür. İKİNCİ
BÖLÜM Yerli
Üretim Dalının Durumu Yerli üretim dalının ekonomik
göstergeleri MADDE 19 – (1) Yerli üretim dalının ekonomik göstergeleri, SD’de yurtiçi üretimin önemli bir bölümünü gerçekleştiren
Bento firmasının sağlamış olduğu ve mümkün olduğu
ölçüde soruşturma konusu maddeye ilişkin ekonomik göstergeler temelinde değerlendirilmiştir.
Soruşturmayı destekleyen Bando firması 2004 yılının ortasında faaliyete
geçmiştir. Ancak yeni kurulan bir firma olarak kuruluş ve faaliyete geçiş maliyetlerinin yüksek olması ve bunun da yerli
üretimin mali tablolarında dampingli ithalattan kaynaklanan zararın yorumunda
zorluklar çıkaracağı düşünülerek, soruşturmayı destekleyen Bando firmasının
mali verileri kullanılmamıştır. (2)
Soruşturma süresi içerisinde Süper Kauçuk Sanayii
A.Ş.’nin de Türkiye’de v-kayışı üretimi yaptığı
iddia edilmekle birlikte, söz konusu firma üretimini soruşturma açılmadan
önce durdurduğunu beyan etmiştir. Bu çerçevede, şikâyeti desteklediğini
yazılı olarak beyan eden üreticiyle şikayetçi firmanın, soruşturma döneminde
yurtiçindeki üretimin tamamını gerçekleştirdiği yönündeki tespitte herhangi
bir değişiklik olmamıştır. (3)
Eğilimin sağlıklı bir şekilde incelenmesi amacıyla Türk Lirası bazındaki
veriler için yıllık ortalama Toptan Eşya Fiyat Endeksi (TEFE) ile
enflasyondan arındırılmış reel değerler
kullanılmıştır. a)
Üretim (1)
Yerli üretim dalının ilgili üründe 2002 yılında 100 olan üretim miktar
endeksi, 2003 yılında 162’ye yükselmiş, 2004 yılında 147 ve SD’de ise 44 olmuştur. b) Satışlar (1)
Yerli üretim dalının ilgili üründe 2002 yılında 100 olan yurtiçi satış miktar
endeksi, 2003 yılında 141’e yükselmiş, 2004 yılında 129 ve SD’de ise 44 olmuştur. Satış hasılasına bakıldığında ise
2002 yılında 100 olan endeksin, 2003 yılında 111’e yükseldiği, 2004 yılında
89 ve SD’de ise 19 olarak gerçekleştiği görülmektedir. c)
Pazar payı (1)
Yerli üretim dalının ilgili üründe 2002 yılında 100 olan yurtiçi pazar payı
endeksi, 2003 yılında 111’e yükselmiş ancak 2004 yılında 101 ve SD’de ise 79 olmuştur. ç)
Stoklar (1)
Firmanın ilgili üründe 2002 yılında 100 olan dönem sonu stok miktar
endeksinin, 2003 yılında 1.331, 2004 yılında 2.348 ve SD’de
2.403 olarak gerçekleşmiştir. d)
Kapasite ve Kapasite Kullanım Oranı (KKO) (1)
Yerli üretim dalının ilgili üründe 2002 yılında 100 olan kapasite endeksi,
2003 yılında 114 olmuş ancak 2003 yılından SD’nin
sonuna kadar kapasitede değişiklik olmamıştır. Yerli üretim dalının ilgili
üründe 2002 yılında %33 olan kapasite kullanım oranı, 2003 yılında %46’ya
yükselmiş, 2004 yılında %42 ve SD’de ise %25
olmuştur. e)
İstihdam (1)
Yerli üretim dalının çalışan idari personel sayısı endeksi 2002 yılında 100
iken, 2003 yılında 105, 2004 yılında 100 ve SD’de
70 düzeyinde gerçekleşmiştir. 2002 yılında 100 olan işçi sayısı endeksi ise,
2003 yılında 98, 2004 yılında 89 ve SD’de 79 olarak
gerçekleşmiştir. f)
Ücretler (1)
Üretimde çalışan işçilerin aylık ücret endeksi 2002 yılında 100 olarak kabul
edildiğinde, 2003 yılında 92, 2004 yılında 102 ve SD’de
ise 120 olarak gerçekleşmiştir. g)
Verimlilik (1)
Üretimde çalışan işçi başına verimlilik 2002 yılında 100 iken, 2003 yılında
166, 2004 yılında 165, SD’de ise 112 olarak gerçekleşmiştir. ğ)
Yurtiçi Fiyatlar (1)
Yerli üretim dalının ilgili üründe yurtiçi birim satış fiyatı endeksinin,
2002 yılı verileri 100 olarak alındığında, 2003 yılında 79, 2004 yılında 69
ve SD’de 44 olarak gerçekleştiği görülmüştür. h)
Maliyetler (1)
Yerli üretim dalının ilgili üründe 2002 yılında 100 olan birim sınai
maliyeti, 2003 yılında 62, 2004 yılında 55 ve SD’de
63 olarak gerçekleşmiştir, birim sınai maliyeti ise 2002 yılında 100 iken
2003 yılında 68, 2004 yılında 60 ve SD’de 68 olarak
gerçekleşmiştir. ı)
Kârlılık (1)
Yerli üretimin ilgili üründe 2002 yılında 100 olan birim kârlılığı, 2003
yılında 134, 2004 yılında 132 ve SD’de ise (-)
3.142 olarak gerçekleşmiştir. i)
Nakit akışı (1)
Soruşturma konusu ürünün 2002 yılında 100 olan nakit akış değeri, 2003
yılında 313, 2004 yılında 271 ve SD’de (-) 801
olarak gerçekleşmiştir. j) Özkaynakların Kârlılığı ve Yatırım Hasılatı (1)
2002 yılında 100 olan özkaynakların kârlılığı (kâr/özkaynaklar) endeksi, 2003 yılında 221, 2004 yılında 96
ve SD’de ise (-) 862 olarak gerçekleşmiştir. (2)
Yerli üretimin 2002 yılında 100 olan yatırım hâsılatı (kâr/aktif toplamı)
endeksi, 2003 yılında 98, 2004 yılında 82 ve SD’de
(-) 497 olarak gerçekleşmiştir. k)
Büyüme (1)
Yerli üretim dalının 2002 yılında 100 olan aktif büyüklüğü, 2003 yılında 222,
2004 yılında 236 olarak gerçekleşmiş, SD’de ise 278
olmuştur. l)
Sermaye artışı (1)
Yerli üretim dalının 2002 yılında 100 olan öz kaynak endeksi, 2003 yılında
98, 2004 yılında 202 ve SD’de 160 olarak gerçekleşmiştir. m)
Yatırımlardaki artış (1)
Yerli üreticilerin 2002 yılında 100 olan tevsi yatırımları 2003 yılında 259,
2004 yılında 66 ve SD’de 96 olarak gerçekleşmiştir.
2002 yılında 100 olan yenileme yatırımları ise, 2003 yılında 297, 2004
yılında 103 ve SD’de 22 olarak gerçekleşmiştir. n)
Damping marjının büyüklüğü (1)
Soruşturma konusu ülkeler için hesaplanan damping marjlarının ihmal
edilebilir oranın üzerinde olduğu tespit edilmiştir. Ekonomik göstergelerin değerlendirilmesi MADDE 20 – (1) Yerli üretim dalının zarar inceleme dönemine ait
ekonomik göstergelerinin incelenmesi sonucunda; üretim, yurtiçi satışlar,
pazar payı, yurtiçi satış fiyatları, stoklar, istihdam, kapasite kullanım
oranı ile kârlılık, nakit akışı, özkaynakların
kârlılığı ve yatırım hâsılatı gibi mali göstergelerinde ciddi bozulmalar
olduğu belirlenmiştir. Özellikle soruşturma dönemi olan 2005 Ocak-Haziran
döneminde satışlardaki ciddi daralma nedeniyle üretimdeki önemli düşüşe
rağmen stoklar eritilememiş, kapasite kullanım oranı düşmüş, yurtiçi satış
fiyatlarında dampingli ithalatın fiyat baskısı nedeniyle düşüşler yaşanırken
maliyetler büyük ölçüde eski düzeyini korumuş, fiyatlardaki bu düşüş kârlılık
endeksinde büyük bozulmaya yol açmış ve 2004 yılına kadar artışta olan
verimlilik istihdamdaki düşüşe rağmen üretimdeki azalmaya bağlı olarak düşüşe
geçmiştir. DÖRDÜNCÜ
KISIM Dampingli
İthalat ile Zarar Arasındaki Nedenselliğe İlişkin Belirlemeler Dampingli ithalatın etkisi MADDE 21 – (1) 2002-2004 döneminde üçüncü ülkelerden v-kayış
ithalatı % 2,87 oranında düşüş gösterirken, dampingli ithalat % 47,32
oranında artmış ve toplam ithalatın % 26,18 düzeyinde artmasına kaynaklık
etmiştir. Bu dönemde dampingli ithalatın toplam ithalat içindeki payı %
57,88’den % 67,58’e yükselmiş, SD’de de % 69,08
düzeyine ulaşmıştır. (2)
2002 ile SD arasındaki dönemde yerli üretimin satış fiyatları reel olarak %56 düşmüş, SD’de
yerli üretim dalı birim sınai maliyetin de altında satış yapmak durumunda
kalmıştır. Buna rağmen, SD’de dampingli ithalatın
yerli üretim dalının fiyatlarını hâlâ önemli ölçüde kırmakta olduğu
belirlenmiştir. Maliyetin altında gerçekleştirilen satışlar nedeniyle yerli
üretim dalı kârlı durumdan, SD’de zarar eder konuma
gelmiştir. 2002 yılında 100 olan yerli üretimin pazar payı endeksi, 2003
yılında 111’e yükselmesine rağmen sonra 2004 yılında 101’e düşmüş ve fiyat
baskısından kaynaklanan zararına satışlara karşın SD’de
79’a gerilemiştir. SD’de, üretimdeki ciddi daralmaya
rağmen önceki dönemlerden kalan stoklar eritilememiştir. Kapasite kullanım
oranı ise 2003 yılında %33’ten %46’ya ulaşmasına rağmen, 2004 yılında %42
olmuş ve SD’de önemli oranda düşerek %25 düzeyinde
kalmıştır. Buna karşın, dampingli ithalatın pazar payı 2002 yılında
%37,09’dan her yıl artarak SD’de %49,35’e
ulaşmıştır. Yerli üretim dalının ekonomik verilerinde tevsi ve yenileme
yatırımlarının bulunduğu görülmekle birlikte yatırımların eski düzeylerini
koruyamamasında dampingli ithalatın da etkisinin bulunduğu düşünülmektedir. (3)
Bu tespitler ışığında, yerli üretim dalında görülen zarar ile dampingli
ithalatın eş zamanlı olması nedeniyle dampingli ithalat ile yerli üretim dalı
üzerinde oluşan zarar arasında illiyet bağı olduğu sonucuna varılmıştır. Üçüncü ülkelerden ithalat MADDE 22 – (1) Üçüncü ülkelerden yapılan ithalatın pazar payı
2002 ile SD arasında %26,98’den, %22,09 düzeyine gerilemiştir. Aynı dönemde
yerli üretimin pazar payı düşerken, şikâyete konu ülkelerin pazar payları
artmıştır. Buna rağmen bazı ithalatçılar soruşturma kapsamı dışındaki bazı
ülkelerin de soruşturma kapsamına alınmasını talep etmişlerdir. Soruşturma
yerli üretimin şikayetinde yer alan ülkelerle sınırlı olmakla birlikte,
yapılan incelemede SD’de üçüncü ülkeler menşeli ithalatın,
gerek fiyatları ve gerekse miktarı itibariyle yerli üretime zarar verebilecek
boyutta olmadığı da tespit edilmiştir. Diğer unsurların etkisi MADDE 23 – (1) Bando 2004 yılının ortasında soruşturma konusu
ürünün üretimine başlamıştır. Ancak zarar inceleme döneminin sonlarında
piyasaya girmiş olması nedeniyle firmanın verilerinin yerli üretim dalının
ekonomik göstergelerindeki trendin değerlendirilmesinde bozucu etkisi
olacağından ve yeni kurulan bir işletme olarak ilk yatırım tutarlarının
yüksek olması sebebiyle ekonomik göstergelerinde olumsuzlukların yerli üretim
dalının ekonomik göstergelerini olumsuz yönde etkileme durumu söz konusu
olduğundan yerli üretim dalının ekonomik göstergelerinin değerlendirilmesinde
dikkate alınmamıştır. (2)
Bununla birlikte, soruşturmaya konu ürünün toplam yerli üretimi ve piyasadaki
durumun değerlendirilebilmesi için Bando firmasının verileri de dikkate
alınarak 2004 ve SD’yi kapsayan dönem için ayrı bir
analiz yapılmıştır. (3)
İki firmanın verileri birlikte değerlendirildiğinde, yerli ürünün üretim
miktarı endeksi 2004 yılında 100 iken SD’de ise 48
olarak gerçekleşmiştir. Yerli ürünün satış miktarı endeksi 2004 yılında 100
iken SD’de 46 olarak gerçekleşmiştir. Bando
firmasının üretime başlaması, toplam yurtiçi v-kayış üretim kapasitesine
%13,2’lik bir artış getirmiştir. SD’de ise
kapasitede belirgin bir değişiklik gerçekleşmemiştir. Toplam kapasite
kullanım oranı, 2004 yılında %40 iken SD’de %38
olarak gerçekleşmiştir. Yerli üretimin pazar payı endeksi ise 2004 yılında
100 iken SD’de 96 olarak gerçekleşmiştir. Yapılan
incelemelerde altı aylık ithalatların talepte önemli bir mevsimselliğe işaret
etmediği anlaşılmış olup SD’ye ilişkin veriler,
yerli ürünün üretim, satış, kapasite kullanım oranı ve pazar payında olumsuz
bir seyrin bulunduğunu işaret etmektedir. (4)
Yeni yerli üreticinin piyasaya girmesi ile birlikte yerli üretimin ekonomik
göstergelerinde ilerleme olması beklenirken, üretim ve satış miktarı,
kapasite kullanım oranı ve pazar payı göstergelerinde olumsuzluklar olduğu
tespit edilmiştir. Dolayısıyla, bazı ithalatçıların iddia ettiği üzere ortaya
çıkan zararın yalnızca yerli üretim dalının verimsiz çalışmasından
kaynaklandığı iddiası temelsiz kalmaktadır. Kaldı ki, yerli üretim dalının
verimsiz ve yüksek maliyetli çalıştığı iddiası 2002-2004 yılı için temelsiz
görünmekte, 2005 yılında başlayan olumsuzluklar ise firmanın yeni üreticinin
piyasaya girmesinin ötesinde dampingli ithalatın pazar payını artırmasıyla
üretimini kısmak durumunda kalması ve bunun sonucunda maliyet yapısının
bozulmasından kaynaklanmaktadır. (5)
Bazı ithalatçılar yerli üretim dalının son dönemlerde önemli üretim ve
finansman sorunları yaşadığını belirtmişlerdir. Ancak bu durum yerli
üreticinin dampingli ithalattan zarar gördüğü gerçeğini değiştirmemektedir.
Yerli üretim dalının yaşadığı sorunlarda dampingli ithalatın etkisinin
bulunduğu görülmektedir. Soruşturma ile ilgili diğer hususlar MADDE 24 – (1) Bazı ithalatçılar tarafından soruşturma
sırasında yerli üretim dalının kiralık olarak kullandığı mal varlıklarının
Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonu (TMSF) tarafından satılacağı, şikâyetçi firma
ortadan kalkacağından soruşturmanın bitmesi gerektiği ifade edilmektedir.
Soruşturmanın tamamlanma aşamasında yerli üretim dalının kiralık olarak
kullandığı mal varlıklarının TMSF tarafından Derby Konveyör Bant Sanayii ve
Ticaret A.Ş.’ye satıldığı bilgisi edinilmiş olup ilgili üreticiyle gerekli
yazışmalar yapılmış ve ilgili firma satın alma amaçlarının v-kayış üretmek
olduğunu, bir ay gibi kısa bir sürede imalata başlamayı tasarladıklarını ve
bu konuda gerekli bilgi, deneyim ve koşullara sahip olduklarını, ancak
yatırımın beklendiği gibi verimli bir biçimde işletilebilmesinin dampingli
ithalatın yerli üretim dalına zarar vermesinin önlenmesine bağlı olduğunu
beyan etmiştir. Kaldı ki, Tebliğin 1 inci maddesinde ifade olunduğu üzere, Bento firmasının tek üretici olmadığı; şikâyeti
destekleyen Bando’nun da soruşturmaya konu ürünü üretip sattığı
bilinmektedir. (2)
Bazı ithalatçılar şikâyet konusu ürüne önlem alınması durumunda Bando
firmasının tek başına kalacağı ve piyasadaki rekabeti engelleyici bir durumun
oluşacağını ifade etmektedirler. Soruşturmada amaç ithalattan kaynaklı haksız
rekabetin önlenmesidir. Şikâyet konusu ülkelerden ve üçüncü ülkelerden
ithalata yasak gelmemekte, soruşturma konusu ülkelerden dampingli fiyatlarla
yapılan ithalatın yerli üreticiye verdiği zararın önlenmesi amaçlanmaktadır. (3)
Bazı ithalatçılar tarafından şikâyetçi firma ile soruşturmayı destekleyen
firmanın başka ülkelerden ithalat yapıp yapmadıkları tespitinin yapılmadığını
belirtmişlerdir. Yerli üretim tarafından yapılan ithalat SD’de
ülkemize ihmal edilebilir oranlarda ihracat yapan ülkelerden
gerçekleştirilmiş olup, ürün gamını tamamlamak amacına yönelik olduğu anlaşılmıştır.
Öte yandan, ithalat yapan firmalardan birinin yerli üreticiyle bağlantılı
firma olduğu yönündeki iddia somut belgelerle ispat edilmediğinden dikkate
alınmamıştır. (4)
Yerli üretim dalının SD’de soruşturma konusu
ülkelerden ithalatı bulunmamaktadır. BEŞİNCİ
KISIM Sonuç Karar MADDE 25 – (1) Soruşturma sonucunda dampingin, yerli üretim
dalında zararın ve her ikisi arasında illiyet bağının mevcut olduğu tespit
edildiğinden, İthalatta Haksız Rekabeti Değerlendirme Kurulu’nun kararı ve
Bakan’ın onayı ile aşağıda tanımı ve menşe ülkeleri belirtilen eşyanın
Türkiye’ye ithalatında karşısında belirtilen miktarda dampinge karşı vergi
yürürlüğe konulmuştur.
Uygulama MADDE 26 – (1) Gümrük idareleri, Karar maddesinde gümrük tarife
istatistik pozisyon numaraları, tanımı ve menşe ülkeleri belirtilen eşyanın
ithalatında, karşılarında gösterilen miktarda dampinge karşı vergiyi tahsil
ederler. Yürürlük MADDE 27 – (1) Bu Tebliğ yayımı tarihinde yürürlüğe girer. Yürütme MADDE 28 – (1) Bu Tebliğ hükümlerini Dış Ticaret
Müsteşarlığı’nın bağlı olduğu Bakan yürütür. |
||||||||||||||||||||