Dış Ticaret
Müsteşarlığından: İTHALATTA HAKSIZ REKABETİN ÖNLENMESİNE İLİŞKİN TEBLİĞ (TEBLİĞ
NO:2007/13) BİRİNCİ KISIM Genel Bilgi ve İşlemler
Soruşturma MADDE 1-(1) Advansa Sasa Polyester Sanayi A.Ş. tarafından yapılan
başvuru üzerine, Çin Halk Cumhuriyeti (ÇHC) ve Suudi Arabistan menşeli “poliesterlerden sentetik devamsız lifler
(polyester elyaf)” için 08/07/2006 tarih ve 26222 sayılı Resmi Gazete’de
yayımlanan İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesine İlişkin
2006/16 sayılı Tebliğ ile başlatılan damping soruşturması,
Dış Ticaret Müsteşarlığı İthalat Genel Müdürlüğü tarafından yürütülerek
tamamlanmıştır. Kapsam MADDE 2-(1) Bu Tebliğ, 4412 sayılı Kanunla değişik 3577 sayılı İthalatta
Haksız Rekabetin Önlenmesi Hakkında Kanun, 20/10/1999 tarihli ve 99/13482
sayılı İthalatta Haksız Rekabetin Önlenmesi Hakkında Karar ve 30/10/1999
tarihli ve 23861 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan İthalatta Haksız Rekabetin
Önlenmesi Hakkında Yönetmelik (Yönetmelik) hükümleri çerçevesinde yürütülen damping soruşturması sonuçlarını içermektedir. Bilgilerin
toplanması ve değerlendirilmesi MADDE 3-(1) Soruşturma açılmasını müteakip, söz konusu ürünün bilinen yerli üreticilerine,
Müsteşarlıkça tespit edilen ithalatçılarına, ÇHC ve Suudi Arabistan’da
yerleşik bilinen ihracatçılarına ve anılan ülkelerde yerleşik diğer
ihracatçılara erişilebilmesini teminen soruşturmaya
taraf olan iki ülkenin Ankara’daki Büyükelçiliklerine soru formları
gönderilmiştir. (2)
Taraflara soru formunu yanıtlamaları için posta süresi dahil
37 gün süre tanınmış olup, taraflardan ÇHC’de
yerleşik Jiangyin Changlong
Chemical Fiber Co. Ltd, Jiangsu Huahong Group Co. Ltd ve Huvis Sichuan firması ile Suudi
Arabistan’da yerleşik NPF National Polyester Fibers Factory firmasının süre
uzatımı yönündeki makul talepleri karşılanmıştır. Suudi Arabistan’da yerleşik
SABIC firması ise soruşturma konusu ürün ile ilgili ihracatlarının
bulunmadığını beyan etmiştir. (3)
Yerli üretici, soru formuna usulüne uygun şekilde yanıt vermiştir. Ayrıca,
soruşturma süresi boyunca Müsteşarlık ile işbirliği içinde olmuş ve
gerektiğinde talep edilen ilave bilgi ve belgeleri temin etmiştir. (4)
Soruşturma konusu maddenin ithalatını yaptığı tespit edilen ve kendilerine
soru formu gönderilen 128 ithalatçı firmadan 72 tanesi ithalatçı soru formuna
cevap vermiştir. İthalatçı cevaplarında yer alan iddialardan nesnel ve
konuyla ilgili olanlarına nihai bildirimde cevap verilmiştir. (5)
Üretici-ihracatçı soru formuna cevap veren ve soruşturma süresince talep
edilen ilave belgeleri sunan üretici-ihracatçı firmalar, soruşturma konusu
iki ülke temelinde aşağıda belirtilmektedir. a)
ÇHC: Huvis Sichuan b)
Suudi Arabistan: NPF National Polyester Fibers Factory Yerinde
doğrulama soruşturmaları MADDE 4-(1)
Yönetmelik’in 21 inci maddesi çerçevesinde Adana’da
yerleşik şikayetçi firma nezdinde yerinde doğrulama
soruşturması gerçekleştirilmiştir. (2)
Soruşturmaya konu Suudi Arabistan’da yerleşik NPF National
Polyester Fibers Factory
firması nezdinde yerinde doğrulama soruşturması yapılması planlanmış ancak
Suudi Arabistan’ın Ankara Büyükelçiliği’nden gerekli vizenin alınamamış
olması nedeniyle söz konusu firma nezdinde yerinde doğrulama soruşturması
yapılamamıştır. ÇHC’de yerleşik Huvis
Sichuan firması ve ithalatçılar nezdinde yerinde
doğrulama soruşturmasına gerek görülmemiştir. İlgili
tarafların bilgilendirilmesi ve dinlenmesi MADDE 5-
(1) Soruşturma açılmasını müteakip, soruşturma konusu ülkelerin Büyükelçiliklerine
veya temsilciliklerine ve bilinen üretici-ihracatçı firmalara şikayetin gizli olmayan metni ve soruşturma açılış Tebliği
gönderilmiştir. (2)
Ayrıca, ilgili taraflardan alınan bilgi ve belgelerin gizli olmayan özetleri
talep eden ilgili tarafların bilgisine sunulmuştur. (3)
Tarafların soruşturma boyunca ortaya koyduğu yazılı görüşlerden nesnel ve
konuyla ilgili olanlar çalışmalarda dikkate alınmıştır. (4)
Soruşturma sırasında ilgili taraflardan gelen dinleme toplantısı taleplerinin
tamamı karşılanmış ve muhtelif tarihlerde kendilerine soruşturma ile ilgili
görüşlerini sunma imkânı verilerek, söz konusu görüşler değerlendirilmiştir. (5)
Nihai bildirimin yapılmasını müteakip yerli üretici, kullanıcı ve
ithalatçılara, nihai bildirime ilişkin
görüşlerini sözlü olarak sunma imkanı verilmiş, bu çerçevede
08/08/2007 tarihinde bir kamu
dinleme toplantısı gerçekleştirilmiştir. Soruşturma
dönemi MADDE 6- (1) Damping belirlemesi için 01/04/2005–31/03/2006
tarihleri arası soruşturma dönemi (SD) olarak kabul edilmiştir. Zarar
belirlemesinde ise veri toplama ve analiz için 01/01/2002-31/03/2006 tarihleri
arasındaki dönem esas alınmıştır. Soruşturma
konusu ürün ve benzer ürün MADDE
7- (1)
5503.20.00.00.00 gümrük tarife istatistik pozisyonu (GTİP) altında sınıflandırılan
soruşturma konusu polyester elyaf, çekim ve ısıl sabitleme işlemlerinden geçmiş
polyester filamentlerin ya da devamlı lifler
demetinin kullanım yeri ve amacına göre alıcı tarafından talep edilen boyda
kesilmesi ile elde edilmektedir. (2)
Denye, kesim uzunluğu, parlaklık, erime ısısı,
kalite, renk ve benzeri faktörlere bağlı olarak ürün çeşidi çok fazla olmakla
beraber bu çeşitliliği üretim sürecinde yapılan birtakım küçük ayarlamalarla
gerçekleştirmek mümkün bulunmaktadır. (3)
Polyester elyaf, petrokimya türevi olan MEG (monoetilen
glikol) ile DMT (dimetil tereftalat)
veya PTA’nın (purified tereftalik asit) kimyasal reaksiyonu sonucunda ortaya
çıkmaktadır. Yapılan incelemelerde, üretim sürecinde hammadde olarak DMT ya
da PTA kullanılmasının nihai ürünün fiziksel özelliklerinde veya kullanımında
büyük bir farklılık meydana getirmediği tespit edilmiştir. (4) Türkiye’de elyafın tekstil imalatı için
iplik eğirme (spun) ve ev tekstili için dolgu
malzemesi (non-woven)
olmak üzere iki temel kullanım alanı bulunmaktadır. Dolgu malzemesi olarak
kullanılan elyaflar içi boş (hollow), silikonlu,
çekimli (conjugate) ve düşük ergime (low melt) özelliklerini haiz
olabilmektedir. Anılan bütün elyaf tipleri, kullanım alanlarına göre ayrılmaksızın
aynı GTİP kapsamında yer almaktadır. (5)
Yerli üreticinin iki temel kullanım alanına yönelik -iplik eğirmelik ve
dolguluk- halen muhtelif tip ve çeşitlerde polyester elyaf ürettiği veya
talep üzerine üretebildiği tespit edilmiştir. (6)
Yönetmelik’in 4 üncü maddesi çerçevesinde
soruşturma konusu ülkelerden ithal edilen ürün ile yerli üretici tarafından
üretilen ürünün benzer ürün olup olmadığı incelenmiştir. Anılan madde
uyarınca benzer ürün, dampinge konu mal ile aynı
özellikleri taşıyan bir mal, böyle bir malın bulunmaması halinde ise benzer
özellikleri taşıyan başka bir mal şeklinde tanımlanmaktadır. Burada, benzer
ürün kavramının “polyester elyaf” için irdelendiğini, ürünün yapısını etkileyen
her bir unsura bağlı olarak ortaya çıkan çok sayıda tip veya çeşit için ayrı ayrı benzer ürün kavramının irdelenmesi gerekmediğini
vurgulamakta yarar görülmektedir. (7)
Bu bağlamda, yerli ve ithal ürünlerin “benzer ürün” olup olmadığı hususu
tespit edilirken kullanım alanları ve özellikleri itibariyle benzer olup
olmadığı hususu incelenmiştir. Bu incelemede ürünlerin fiziksel özellikleri
ve kullanım alanları, birbirinin yerine geçebilme özellikleri, dağıtım
kanalları, üretici ve tüketicinin ürünü algılamaları ve üretim süreci
hususları incelenmiştir. (8)
Bu kapsamda yapılan incelemelerde, yerli üretici tarafından üretilen ürünler
ile soruşturmaya konu ülkeler menşeli ürünler arasında fiziksel özellikler ve
kullanım alanları arasında “benzer ürün” olarak tanımlamaya engel bir
farklılık gözlemlenmemiştir. (9)
Ürünün kullanıcısı durumundaki sanayiciler ihtiyaç duydukları polyester
elyafı ya doğrudan üreticilerden ya da polyester elyaf ticareti yapan aracı
firmalardan temin etmektedir. Dağıtım kanalları yerli ve ithal ürünler için
farklılık arz etmemektedir. (10) Sonuç olarak yapılan incelemeler
neticesinde, yerli üretim dalı tarafından üretilen polyester elyaf ile soruşturma
konusu ülkelerden ithal edilenlerin, teknik ve fiziki özellikleri, çeşitleri,
dağıtım kanalları ve kullanım alanları itibariyle benzer özelliklere sahip
olduğu ve soruşturmaya konu ülkelerden ithal edilen ürünlerin gerek
birbirleriyle gerekse yerli üretim dalının ürünüyle doğrudan rekabet içinde
olduğu, bu nedenle de benzer ürün olarak kabul edilebileceği anlaşılmıştır. (11)
Bazı ilgili taraflar, “içi boş silikonlu çekimli” elyafın yerli üretici
tarafından üretilmediğini, dolayısıyla bu tipin soruşturma kapsamı dışında
tutulması gerektiğini iddia etmiştir. Yapılan yerinde incelemede, yerli
üretim dalının bahse konu ürün tipinin saf halini üretmediği anlaşılmıştır.
Ancak yerli üretim dalı tarafından üretilmekte olan içi boş silikonlu ürün
tipinin bahse konu ürün tipini ikame ettiği belirlenmiştir. Öte yandan
gerçekleştirilen kamu dinleme toplantısında, soruşturma konusu ürünün yerli
üreticilerinden bazıları “içi boş silikonlu çekimli” elyafın rejenere tipini üretmekte olduklarını ve bu alandaki kapasitelerini
çok yakında artıracaklarını dile getirmişlerdir. Bu tespitler ışığında içi
boş silikonlu çekimli elyaf tipinin soruşturma dışı bırakılması talebi
yerinde görülmemiştir. (12) İthalatçı soru formuna cevap veren
firmalardan bazıları yerli üretim dalının silikonlu polyester elyaf
üretmediği iddiasını ileri sürerek soruşturma kapsamı dışında tutulmasını
istemiştir. Bu talep, yerli üreticinin mevcut ürün yelpazesi incelendiğinde
mesnetsiz görülmüştür. Kaldı ki, benzer ürün tanımının karşılanması için
yerli üreticinin o anda dünyada mevcut olan bütün elyaf tip veya çeşitlerini
soruşturma dönemi içinde üretmiş olması gibi bir gereklilik bulunmamaktadır. (13)
Kamu dinleme toplantısında, bazı kullanıcı firmalar tarafından soruşturma
konusu ürünün bir çeşidi olan ve özellikle dokumasız mensucatta kullanılan,
polyester elyaflarla aynı gümrük tarife istatistik pozisyonu altında
sınıflandırılan piyasada low melt
olarak bilinen düşük erime noktasına sahip elyafların soruşturma kapsamı
dışında tutulması talep edilmiştir. Ancak yapılan değerlendirmede söz konusu
ürünlerin soruşturma konusu polyester elyaflar ile aynı hammaddelerden (PTA,MEG) elde edildiği, benzer fiziksel ve kimyasal
özelliklere sahip olduğu, dağıtım kanallarının benzer olduğu, diğer elyaf
türlerinden gözle kolayca ayırt edilemediği tespit edildiğinden, söz konusu talep yerinde görülmemiştir. (14)
Soruşturma konusu ürün ile ilgili açıklamalar genel içerikli olup, uygulamaya
esas olan GTİP ve karşılığı eşya tanımıdır. İKİNCİ KISIM Dampinge İlişkin
Belirlemeler Genel MADDE
8- (1) Suudi Arabistan’a yönelik damping belirlemesinde, ihracatçı soru formuna yanıt veren NPF National
Polyester Fibers Factory firmasının
cevaplarında yer alan hususların, beyan edilen iç piyasa ve ihraç fiyatları
ile maliyetlerin, gerçekleştirilmesi planlanan yerinde doğrulama
soruşturmasında doğrulanması yaşanan vize problemi nedeniyle mümkün olmamıştır.
Anılan firmaya yönelik damping belirlemesi eldeki
veriler kullanılmak suretiyle yapılmıştır. Suudi Arabistan’da yerleşik diğer
firmalar için damping belirlemesi ise soruşturma
açılışında yapılan belirlemeler temelinde gerçekleştirilmiştir. (2) ÇHC’de yerleşik üretici/ihracatçı firmalardan ise sadece Huvis Sichuan firması soru
formuna cevap vermiştir. Söz konusu firmadan, soru formuna verdiği cevaplara
ilişkin eksikliklerin yanı sıra piyasa ekonomisi talebine ilişkin ilave bilgi
ve belgeler istenmiştir. Firmanın piyasa ekonomisinde faaliyet gösterdiği
yönündeki iddiasının incelenmesi sonucunda, a)
Firmanın finansal tablolarında yer alan dip notların tablo içeriklerinin
sağlıklı bir şekilde anlaşılmasına imkan verecek
ölçüde ayrıntılı ve net olmadığı, b) ÇHC’de işgücünün serbest dolaşımını engelleyecek şekilde
düzenlemeler bulunduğundan, işgücü arz ve talebinin piyasa koşullarında
serbestçe karşı karşıya gelmediği ve işgücü ücretlerinin bu suretle piyasa
koşullarında oluşmadığı, c)
Yine firmanın soruşturma dönemi içerisinde piyasa ekonomisi olmayan sistemden
kaynaklanan, muhtelif devlet desteği mekanizmalarından yararlandığı, tespit
edilmiştir. (3)
Bu tespitler ışığında, firmanın piyasa ekonomisi kuralları çerçevesinde
faaliyet gösterdiği yönündeki iddiası kabul edilmemiştir. ÇHC’de
yerleşik diğer firmalar için damping belirlemesi ise
soruşturma açılışında yapılan belirlemeler temelinde gerçekleştirilmiştir. BİRİNCİ
BÖLÜM Normal Değer MADDE 9-(1) Normal değer soruşturmaya
konu ülkeler için aşağıdaki yöntemle tespit edilmiştir: a)ÇHC (1) Yönetmelik
Ek Madde 1 deki ölçütler çerçevesinde piyasa ekonomisi
koşullarının geçerli olduğu kabul edilmediğinden, Yönetmelik’in 7 nci maddesi
çerçevesinde, ÇHC için normal değer belirlemesinde MEG ve PTA girdilerinin
uluslararası borsa fiyatları esas alınmış, üretime ilişkin diğer maliyetler,
yerli üretim dalının maliyetleri temelinde gerekli ayarlamalar yapılarak
oluşturulmuştur. (2) Diğer
taraftan, soruşturma kapsamında soru formuna cevap veren ÇHC’de
yerleşik Huvis Sichuan
firması, normal değer hesaplamasında, firmalarının piyasa ekonomisi koşullarında
çalıştıklarına dair taleplerinin kabul edilmemesi durumunda, Suudi Arabistan
piyasa koşullarında oluşan değerin normal değer olarak alınmasını talep
etmiştir. Ancak Suudi Arabistan’da yerleşik firmalar işbirliğine gelmemiş
addedildiğinden ve anılan ülke için normal değer belirlemesi eldeki veriler
kullanılmak suretiyle yapıldığından, mezkur firmanın
Suudi Arabistan’ın soruşturma kapsamında emsal ülke olarak alınması talebi
uygun görülmemiştir. b)Suudi
Arabistan (1)
Suudi Arabistan’da yerleşik firmalara yönelik normal değer, Yönetmelik’in 26 ncı maddesi
hükmü uyarınca eldeki mevcut veriler çerçevesinde, yukarıda ÇHC için
hesaplanma yöntemi belirtilen oluşturulmuş normal değer temelinde
belirlenmiştir. İKİNCİ
BÖLÜM İhraç
Fiyatı İhraç
fiyatının belirlenmesi MADDE 10- (1) ÇHC’de yerleşik Huvis
Sichuan firması ile Suudi Arabistan’da yerleşik NPF
National Polyester Fibers
Factory firması için ihraç fiyatı, söz konusu
firmaların Türkiye’ye satışlarında fiilen ödenen fiyat esasında
belirlenmiştir. ÜÇÜNCÜ
BÖLÜM Damping
Marjları Fiyat
karşılaştırması MADDE 11-
(1) Adil bir karşılaştırmanın yapılabilmesini teminen,
normal değer ile ihraç fiyatı mümkün olduğu ölçüde fabrika çıkış aşamasına
getirilerek aynı aşamada karşılaştırılmıştır. Firma bazlı yapılan damping hesaplamalarında firmaların ihraç işlemlerine
ilişkin olarak talep etmiş oldukları ayarlamalar dikkate alınmıştır. Normal
değer ile ihraç fiyatı fabrika çıkış aşamasında olduğu kabul edilen bu
fiyatlar esas alınarak aynı ticari aşamada karşılaştırılmıştır. Damping marjları MADDE 12- (1) Yönetmelik’in 11 inci
maddesi hükmü çerçevesinde damping marjları, normal
değer ile ihraç fiyatlarının ağırlıklı ortalamalarının karşılaştırılması
suretiyle hesaplanmıştır. (2) Damping marjı; a) Suudi Arabistan’da yerleşik NPF National Polyester Fibers Factory firması için damping
marjı CIF ihraç fiyatının %12,88’i olarak hesaplanmıştır. Suudi Arabistan’da
yerleşik diğer firmalara yönelik damping marjı ise
CIF ihraç fiyatın %29,51’i olarak belirlenmiştir. b) ÇHC’de yerleşik Huvis Sichuan
firması için CIF ihraç fiyatının %19,94’ü damping
marjı hesaplanmıştır. ÇHC’de yerleşik diğer
firmalara yönelik damping marjı ise CIF ihraç
fiyatın %30,61’i olarak belirlenmiştir. ÜÇÜNCÜ
KISIM Zarara
İlişkin Belirlemeler BİRİNCİ
BÖLÜM Dampingli
İthalat
İthalatın hacmi ve gelişimi MADDE 13- (1) Yönetmelik’in 17 nci maddesi çerçevesinde, soruşturma konusu ülkeler
menşeli ithalatın hacminde mutlak anlamda ya da Türkiye tüketimine oranla
önemli ölçüde bir artış olup olmadığı incelenmiştir. a) Maddenin Genel İthalatı Maddenin genel ithalatı, 2002 yılı ile SD arasında
miktar bazında %1,89 oranında azalırken, anılan dönemdeki değer artışı %51,54
oranında gerçekleşmiştir. b) Maddenin Soruşturma Konusu Ülkelerden
İthalatı Maddenin ÇHC’den ithalatı,
2002 yılı ile SD arasında miktar bazında %410,31 oranında, değer bazında ise
%726,43 oranında artmıştır. Aynı dönemde ÇHC’nin
genel ithalat içindeki payı %7,77’den %40,42’ye çıkmıştır.
Maddenin Suudi Arabistan’dan
ithalatı, 2002 yılı ile SD arasında miktar bazında %217,49 oranında artarken,
değer bazında %427,46 oranında
artmıştır. Aynı dönemde Suudi Arabistan’ın genel ithalat içindeki payı
%5,25’den %16,99’a yükselmiştir. c) Maddenin Üçüncü Ülkelerden İthalatı Maddenin üçüncü ülkelerden ithalatı, 2002 yılı ile SD
arasında miktar bazında %51,96 oranında, değer bazında ise %22,75 oranında
azalmıştır. Aynı dönemde üçüncü ülkelerin genel ithalat içindeki payı
%86,98’den %42,59’a düşmüştür. Üçüncü ülkelerden yapılan ithalatta gözlemlenen
azalmada 2003 yılında yine soruşturma konusu üründe Hindistan, Tayvan ve
Tayland’a karşı yürürlüğe konulan damping önleminin
büyük etkisi bulunmakla birlikte, ÇHC ve Suudi Arabistan menşeli ithalatın
özellikle bu ülkelerin pazar paylarını alması nedeniyle, yerli üretim dalı
üzerinde önlemin iyileştirici etkisi gerçekleşememiştir. d) Dampingli İthalatın Pazar Payındaki Değişim Maddenin yurtiçi tüketimi, Advansa Sasa Polyester
Sanayi A.Ş., Fuxing
Usaş Geri Kazanma San. ve Tic.A.Ş,
Rıfay Polipropilen Elyaf
Sanayi ve Ticaret A.Ş, Bozoğlu Tekstil San.ve Tic.A.Ş., Eurofiber
Tekstil ve Alba Tekstil firmalarının yurtiçi satışları ile genel
ithalatın toplanması suretiyle hesaplanmıştır. Bu çerçevede belirlenen toplam
tüketim endeks olarak 2002 yılında 100 iken SD’de
102 olmuştur. Yine 2002 yılı endeksi 100 alındığında, 2002-SD’de ÇHC’nin pazar payı
endeksinin 500’e, Suudi Arabistan’ın 311’e yükseldiği görülmüştür Dampingli
ithalatın fiyatlarının gelişimi MADDE 14- (1) TÜİK kayıtları esas alınarak yapılan incelemede,
soruşturmaya konu ülkelerin ağırlıklı ortalama CIF ihraç fiyatları 2002 yılı
100 olarak alındığında bu rakam SD itibariyle Suudi Arabistan için 166’ya,
ÇHC için ise 162’ye yükselmiştir. Fiyat
Baskısı MADDE 15- (1) Yerli üretim dalının satış fiyatları oluşan
fiyat baskısı nedeniyle ticari maliyetlerinin altında kalmıştır. Bu nedenle
fiyat kırılması yerli üretim dalı üzerindeki fiyat baskısı için doğru bir
gösterge olmayacaktır. Dolayısıyla gerçek fiyat baskısını görmek amacıyla,
ÇHC ve Suudi Arabistan menşeli ithalatın gümrük vergisi ve masrafları dahil Türkiye piyasasına ağırlıklı ortalama giriş
fiyatları, yerli üretim dalının soruşturma konusu ürüne ait ticari
maliyetinin üzerine eklenen makul kar oranı ile elde edilen fabrika çıkış
aşamasındaki fiyat ile mukayese edilmiş ve bu yolla yıpranmamış fiyata göre
kırılmayı ifade eden fiyat baskısı hesaplanmıştır. Ülke bazında fiyat baskısı
hesaplamalarında TÜİK’ten temin edilen ülke bazında
ihraç fiyatları, firma bazında hesaplanan fiyat baskısı hesaplamalarında ise
firma ihraç fiyatları
kullanılmıştır. Ayrıca bu fiyatlara ithalatçılardan gelen
bilgiler de göz önüne alınarak, gümrük giderleri ve gümrük vergisi gibi gider
kalemleri eklenmiştir. Bu şekilde, soruşturma konusu ülkeler menşeli ithalatın
gümrük vergisi ve masrafları dâhil Türkiye piyasasına giriş fiyatı yerli
üretim dalının olması gereken satış fiyatları ile mukayese edildiğinde, SD’de dampingli ithalatın
fiyatlarının yerli üretim dalının fiyatlarını önemli ölçüde baskı altına
aldığı tespit edilmiştir. SD’de
ilgili ürünün CIF bedelinin yüzdesi olarak fiyat baskısı, ÇHC için %23,95;
Suudi Arabistan için ise %28,61 olarak hesaplanmıştır. (2)
firma bazında yapılan fiyat
baskısı hesaplamalarında ise NPF National Polyester
Fibers Factory firması
için CIF bedelin % 15,46’sı, Huvis Sichuan firması için ise yine CIF bedelin
%17,97’si oranında fiyat baskısı hesaplanmıştır. Fiyat
kırılması MADDE
16-(1) ÇHC ve Suudi Arabistan menşeli ithalatın
gümrük vergisi ve masrafları dahil Türkiye
piyasasına ağırlıklı ortalama giriş fiyatları, yerli üretim dalının ağırlıklı
ortalama satış fiyatları ile mukayese edilmiş ve dampingli ithalatın ortalama
fiyatının yerli üretim dalının ortalama fiyatının altında kaldığı tespit
edilmiştir. Buna göre ÇHC menşeli polyester elyaflar için soruşturma
döneminde fiyat kırılması CIF bedelin %6,1’i, Suudi Arabistan menşeli
polyester elyaflar için ise CIF bedelin %8,2’si oranında hesaplanmıştır. İKİNCİ BÖLÜM Yerli Üretim Dalının Durumu Yerli
üretim dalının ekonomik göstergeleri MADDE 17- (1)Yerli üretim dalının ekonomik göstergelerinin
incelenmesinde mümkün olduğu ölçüde ilgili ürüne ait veriler esas alınmıştır.
(2) Öte yandan, eğilimin sağlıklı bir şekilde
incelenmesi amacıyla Türk Lirası bazındaki veriler için yıllık ortalama
Toptan Eşya Fiyat Endeksi (TEFE) kullanılarak enflasyondan arındırılmış reel
değerler kullanılmıştır. a) Üretim Yerli üretim dalının ilgili üründe 2002 yılında 100 olan
üretim miktar endeksi SD’de 108’e
yükselmiştir. b) Satışlar Yerli üretim dalının ilgili üründe 2002 yılında 100
olan yurtiçi satış miktar endeksi SD’de 89’a
gerilemiştir. Aynı dönemde satış hasılatı ise reel
olarak 100’den 74’e düşmüştür. c) İhracat Yerli üretim dalının ilgili üründe 2002 yılında 100
olan ihracat miktar endeksi SD’de 147’ye çıkmıştır.
Aynı dönemde satış hasılatı ise reel olarak 100’den
130’a yükselmiştir. d) Pazar Payı Yerli üretim dalının ilgili
üründe yurtiçi pazar payı endeks olarak 2002 yılında 100 iken SD’de 103’e yükselmiştir. Söz konusu yükselmede 2002
yılında üretimleri bulunmayan Fuxing Usaş Geri Kazanma San. ve Tic. A.Ş,
Rıfay Polipropilen Elyaf
Sanayi ve Ticaret A.Ş. ve Eurofiber Tekstil
firmalarının devreye girmesi etkili olmuştur. e) Stoklar Yerli üretim dalının ilgili üründe 2002 yılı stok
düzeyi endeksi 100 olarak alındığında SD’de stok
düzeyi 193’e yükselmiştir. f) Kapasite ve
Kapasite Kullanım Oranı (KKO) Yerli
üretim dalının kapasitesinde ilgili ürün için 2002-SD arasında herhangi bir
değişiklik olmamıştır. 2002 yılında 100 olarak alınan KKO endeksi ise, SD’de 108’e yükselmiştir. g) İstihdam Yerli üretim dalının ilgili
üründe çalışanlarının sayısı endeks olarak 2002-SD arasında 100’den 72’ye
gerilemiştir. h) Ücretler Yerli üretim dalının ilgili
ürün üretiminde çalışan işçilerinin aylık giydirilmiş brüt ücret endeksi
2002-SD arasında 100’den 72’ye düşmüştür. i) Verimlilik Yerli üretim dalının ilgili
ürün üretiminde çalışan işçi başına verimlilik endeksi 2002 yılında 100 iken SD’de 151’e yükselmiştir. j) Yurtiçi Fiyatlar Yerli üreticinin ilgili üründe ağırlıklı ortalama
yurtiçi birim satış fiyatı 2002 yılında 100 olarak alındığında, bunun SD’de 83’e gerilediği tespit edilmiştir. k) Maliyetler Yerli üreticinin ilgili üründe ağırlıklı ortalama
birim ticari maliyet endeksi 2002 yılında 100 iken SD’de
98 olarak gerçekleşmiştir. l) Kârlılık Yerli üreticinin ilgili üründe
ticari maliyetleri dikkate alınarak hesaplanan toplam kârlılık ve birim
kârlılık endeksleri 2002 yılında her ikisi için de 100 olarak alındığında,
zarar artarak SD’de sırası ile (-)184 ve (-)181
değerlerine ulaşmıştır. m) Nakit Akışı Yerli üretim dalının bütün faaliyetleri dolayısıyla
yarattığı nakit akışı endeksi 2002 yılında 100 iken bu rakam SD’de (-)73’e gerilemiştir. n) Özkaynakların Kârlılığı
ve Yatırım Hasılatı Yerli üretim dalının bütün faaliyetleri ile ilgili
olarak, 2002 yılı itibariyle -100 olan özkaynak
kârlılığı (Kâr/Özkaynak) endeksi SD için -1413’e
gerilemiştir. Yatırım hasılatı (Kâr/Aktif Toplamı)
endeksine bakıldığında ise 2002 yılında (-)100 iken SD’de
(-) 1290 olarak gerçekleşmiştir. Diğer taraftan, her ne kadar özkaynak kârlılığı ve yatırım hasılatı
göstergeleri şirket geneli için hesaplanmış ve ilgili ürün için hesaplanamamış
olsa da, 2002 yılında ilgili üründe
negatife dönen kârlılık, adı geçen göstergelerdeki bozulmaya katkıda
bulunmuştur. o) Büyüme Yerli üretim dalının bütün faaliyetleri ile ilgili
olarak, aktif büyüklüğü reel olarak 2002 yılında 100 iken SD’de
95 olmuştur. p) Sermaye Artışı Yerli üretim dalının bütün faaliyetleri ile ilgili
olarak, 2002 yılında 100 olan öz sermaye endeksi SD’de
86’ya gerilemiştir. r) Yatırımlardaki Artış Yerli üretim dalı ilgili üründe 2002-SD döneminde
herhangi bir yenileme yatırımı gerçekleştirmemiştir. s) Ekonomik Göstergelerin Değerlendirilmesi (1) Yerli üretim dalının zarar inceleme dönemi
ekonomik göstergelerinde yapılan zarar incelemesinde, tüm zarar faktörleri
ayrı ayrı incelenmiş, ancak değerlendirme zarar faktörlerinin
bir bütün olarak değerlendirilmesiyle yapılmıştır. (2) Bu çerçevede, yerli üretim
dalının, 2002-SD arasında ekonomik göstergelerinin incelenmesi sonucunda;
yurt içi satışlarının gerilediği, stoklarının ciddi ölçüde arttığı, satış
fiyatlarının ticari maliyetlerinin altında kaldığı, bu olumsuz gelişmeler
sonucunda ilgili üründe toplam ve birim kârlılığının düşerek zarara
dönüştüğü, istihdamda ciddi gerilemenin yaşandığı, firmanın tüm
faaliyetlerini kapsayan aktif büyüklüğü, özkaynak
büyüklüğü, yatırım kârlılığı ve özkaynak kârlılığı
gibi göstergelerinde bozulmanın arttığı tespit edilmiştir. Ayrıca, damping marjlarının
önemli oranlarda olduğu belirlenmiştir. (3) Öte yandan, yerli üretim dalının tüm
faaliyetlerini kapsayan aktif büyüklüğü, sermaye hasılatı,
özkaynak kârlılığı, özsermaye
artışı gibi göstergelerinde görülen gerilemenin, firmanın farklı ürünlerde de
faaliyet göstermesi nedeniyle doğrudan söz konusu dampingli ithalat ile ilişkilendirilmesi
doğru olmamakla birlikte, ilgili ürünün kârlılığında görülen olumsuz
gelişmenin de firma genelinde yaşanan gerilemede payı olduğu açıktır. (4) Ekonomik göstergelerinde yaşanan söz konusu
olumsuz gelişmeler ışığında, yerli üretim dalının soruşturmaya konu ürün ile
ilgili faaliyetlerinde ciddi sorunlar ile karşı karşıya olduğu
anlaşılmaktadır. DÖRDÜNCÜ
KISIM Dampingli
İthalat ile Zarar Arasındaki Nedenselliğe İlişkin Belirlemeler Dampingli
ithalatın etkisi MADDE 18- (1) Soruşturmaya konu her iki ülkeden yapılan toplam
ithalatın miktar ve değer bazında arttığı ve ÇHC menşeli ithalatın toplam
ithalat içerisindeki payının 2002 yılında %7,77’den SD’de
%40,42’ye, Suudi Arabistan menşeli ithalatın payının ise %5,25’ten %16,99’a
yükseldiği görülmektedir. (2)
2002-SD arasında, soruşturmaya konu ülkelerden Suudi Arabistan ve ÇHC’den yapılan ithalatın birim fiyatların 2002 yılından
itibaren düzenli olarak artarken, ithalatın hacmi nispi ve mutlak olarak
artmıştır. SD’de ÇHC ve Suudi Arabistan’dan yapılan
ithalatın birim fiyatlarında 2002 yılına kıyasla artış görülmekle beraber bu
artışın damping fiyatlı ÇHC menşeli ithalat
dolayısıyla yerli üreticinin fiyatları üzerinde ortaya çıkan fiyat baskısını
ortadan kaldıracak düzeyde olmadığı gözlemlenmektedir. (3) Yerli üretici ise, hammadde fiyatlarında yaşanan
artışa rağmen verimlilikte sağlanan gelişmelerle ticari maliyetini belirli
bir düzeyde tutmayı başarmış ancak fiyat baskısı nedeniyle fiyatlarını ticari
maliyetlerinin altında belirlemek durumunda kalmıştır. Yerli üretim dalının
zararına satışlara ve üç ülkeye yönelik olarak 2003 yılında alınan dampinge
karşı önleme rağmen pazar payında önemli bir artış yakalayamamış
olması dikkat çekicidir. (4) Bu tespitler ışığında, 2002-SD döneminde mutlak
ve nispi olarak miktar ve değer bazında artış gösteren dampingli
ithalat nedeniyle, yerli üretim dalının ekonomik göstergelerinde olumsuz
gelişmeler olduğu görülmüştür. Dampingli ithalatın seyri ile yerli üretim
dalında görülen olumsuz gelişmelerin eş zamanlı olarak ortaya çıkması
sebebiyle, yerli üretim dalında görülen zararın dampingli
ithalattan kaynaklandığı sonucuna varılmıştır. Üçüncü
ülkelerden ithalat MADDE
19-(1) Üçüncü ülkelerden yapılan
ithalatta, 2002-SD döneminde fiyatlar %60,82 oranında artmış, buna karşılık
söz konusu ithalat miktar bazında yaklaşık %51,96 oranında azalmıştır. Bu
çerçevede, anılan dönemde üçüncü ülkelerin ithalat içindeki payı %86,98’den
%42,59’a gerilemiştir. Üçüncü ülkeler menşeli ithalatta görülen bu değişim, dampingli ithalatın anılan ülkelerin piyasadaki payını da
olumsuz yönde etkilediğini göstermektedir. 2003 yılında soruşturma konusu
üründe Hindistan, Çin Tayvanı ve Tayland’a yönelik damping önlemi alınmış bulunmakla birlikte, yerli üretim
dalında alınan bu önlemler sonrası görülmesi beklenen iyileştirici etki artan
ÇHC ve Suudi Arabistan ithalatı nedeniyle gözlemlenememiştir. Diğer
unsurların etkisi MADDE 20- (1) Yönetmelik’in 17 nci maddesi hükümleri uyarınca, soruşturma konusu ülkeler
menşeli dampingli ithalattaki gelişim ile söz konusu
ithalatın fiyatlarının yerli üretim dalı üzerindeki etkisinin yanı sıra yerli
üretim dalında zarara yol açabilecek bilinen ve ilgili taraflarca dile
getirilen diğer olası unsurlar da incelenmiştir. (2) İlgili taraflarca soruşturmanın çeşitli
aşamalarında yerli üreticinin yönetim ve satış politikası hakkında zararın
kaynağı olarak iddia edilen hususlar yerli üretim dalı nezdinde yapılan
yerinde doğrulama soruşturması sırasında incelenmiştir. (3) Söz konusu inceleme sonucunda adı geçen
kuruluşun; a) polyester elyaf ithalatının kısıtlamaya tabi olmadığı
ve uygulanan gümrük vergilerinin de bir çok ülke
için %0, vergiye konu ülkeler için ise 2001 yılında %5,1 ve 2002 yılında %4,7
gibi oranlarda olduğu nazara alındığında tekel konumunda bulunmadığı, b) ithalatın serbest olduğu ve rekabetin yüksek olduğu
bir ortamda satış fiyatının keyfi bir politika ile belirlenmesinin zaten
mümkün olmadığı ve fiyatların dış fiyatlardan ve de özellikle dampingli fiyatlardan
doğrudan etkilendiği, kuruluş içinde oluşturulmuş pazarlama gruplarının bu
alanda faaliyet gösteren uluslararası kuruluşlardan temin edilen verileri ve
ithalatın gelişimini takip ederek yapmış oldukları araştırmaları dikkate
aldığı, belirlenmiştir. BEŞİNCİ KISIM Sonuç Karar MADDE 21- (1) Soruşturma
sonucunda dampingin, yerli üretim dalında zararın ve
her ikisi arasında illiyet bağının mevcut olduğu tespit edildiğinden,
İthalatta Haksız Rekabeti Değerlendirme Kurulu’nun kararı ve Bakan’ın onayı
ile aşağıda tanımı ve menşei verilen maddenin Türkiye’ye ithalatında
karşısında belirtilen miktarda dampinge karşı vergi yürürlüğe konulmuştur.
Uygulama
MADDE 22- (1) Gümrük idareleri, Karar maddesinde gümrük tarife
istatistik pozisyon numarası, tanımı ve menşe ülkeleri belirtilen eşyanın
ithalatında, karşılarında gösterilen miktarda dampinge
karşı vergiyi tahsil ederler. Yürürlük MADDE 23- (1) Bu Tebliğ yayımı tarihinde yürürlüğe girer. Yürütme
MADDE 24- (1) Bu Tebliğ hükümlerini Dış Ticaret
Müsteşarlığı’nın bağlı olduğu Bakan yürütür. |
||||||||||||||||