Anayasa Mahkemesi
Başkanlığından: Esas
Sayısı : 2003/17 (Siyasî Parti Malî
Denetimi) Karar
Sayısı : 2008/28 Karar
Günü : 12.2.2008 I
- MALİ DENETİMİN KONUSU Sosyalist Demokrasi Partisi’nin 2002 yılı kesinhesabının incelenmesidir. II
- İLK İNCELEME Sosyalist Demokrasi Partisi’nin 2002 yılı kesinhesabının
ilk incelenmesi sonucunda “Dosyada eksiklik bulunmadığından işin
esasının incelenmesine oybirliğiyle” karar verilmiştir. III
- ESASIN İNCELENMESİ Parti’nin Anayasa
Mahkemesi’ne verdiği 2002 yılı kesinhesap
çizelgeleri ile dayanağını oluşturan defter ve belgeler üzerinde yapılan
inceleme sonuçlarını içeren esas inceleme raporu, Anayasa ve 2949 sayılı
Anayasa Mahkemesinin Kuruluşu ve Yargılama Usulleri Hakkında Kanun ile 2820
sayılı Siyasî Partiler Kanunu’nun ilgili kuralları, bunların gerekçeleri ile
diğer yasama belgeleri okunup incelendikten sonra gereği görüşülüp düşünüldü: Denetimin maddi öğelerini oluşturan
defter ve belgelerde Sosyalist Demokrasi Partisi’nin
Genel Merkezi ile il örgütlerinin 2002 yılı
gelirleri toplamının 14.359.555.004.-TL ve giderleri toplamının
10.309.612.764.- TL olduğu, 4.049.942.240- TL.nin nakit mevcudu olarak 2003 yılına devrettiği
anlaşılmaktadır. A
- Gelirlerin İncelenmesi 1
- Genel Merkez Gelirleri Parti Genel Merkezi’nin gelirleri
8.611.905.004.- TL olarak gösterilmiştir. Bunun 211.000.000- lirası giriş aidat
gelirleri, 8.240.000.000- lirası bağış, 160.905.004- lirası banka faiz
gelirinden oluşmaktadır. Genel Merkezin 2002 yılı defter
kayıtları ve gelir belgeleri üzerinde yapılan incelemede, gelirlerinin 2820
sayılı Yasa’ya uygun olarak sağlandığı sonucuna varılmıştır. 2- İl
Örgütleri Gelirleri Parti il örgütlerinin gelirleri 5.747.650.000.- TL olarak
gösterilmiştir. Bunun 1.306.000.000.- lirası
giriş aidatı, 1.801.000.000.- lirası aylık aidat, 1.760.650.000.- lirası
bağış, 605.000.000.- lirası rozet, bayrak vb. sağlanan gelirler ile
275.000.000.- lirası etkinlik gelirinden oluşmaktadır. İl örgütlerinin 2002 yılı kesinhesap
çizelgelerinin gelir bölümü üzerinde yapılan incelemede, gelirlerin 2820
sayılı Yasa’ya uygun olduğu görülmektedir. B
- Giderlerin İncelenmesi 1- Genel Merkez Giderleri Parti Genel Merkezi’nin
giderleri 4.700.062.764.- TL olarak gösterilmiştir. Bunun 1.200.000.000.- lirası
kira ve bina giderleri, 8.750.000.-
lirası PTT ve kargo giderleri, 480.500.000.- lirası tanıtım, temsil,
propaganda giderleri, 682.749.964.- lirası kırtasiye giderleri, 1.178.062.800.-
lirası genel gider, 1.150.000.00.- lirası demirbaş giderlerinden
oluşmaktadır. Parti Genel Merkezi’nin 2003 yılına
devreden kasa ve banka mevcudu 3.911.842.240.- liradır. Sosyalist Demokrasi Partisi Genel
Merkezi’nin 2002 yılı defter kayıtları ve gider belgeleri üzerinde yapılan
incelemede, aşağıda belirtilenler dışındaki giderlerin 2820 sayılı Yasa’ya
uygun olarak gerçekleştirildiği sonucuna varılmıştır.
Toplam 334.100.000.-TL 2820 sayılı Siyasî Partiler Kanunu’nun
70. maddesinin bir ve ikinci fıkralarında; “Siyasi partilerin giderleri amaçlarına aykırı olamaz. Bir siyasî partinin bütün giderleri, o siyasi parti
tüzelkişiliği adına yapılır” ve aynı
Kanun’un 75. maddesinin dördüncü fıkrasında ise; “Anayasa Mahkemesi denetimi sonunda, o siyasi partinin gelir ve
giderlerinin doğruluğuna ve kanuna uygunluğuna veya kanuna uygun olmayan
gelirler ile giderler dolayısıyla da bunların Hazineye gelir kaydedilmesine
karar verir.” hükümleri yer almaktadır. Parti’nin adına kayıtlı aracı olmadığı
gibi, akaryakıt harcamasını gerektirecek araç kiralama gideri de
bulunmamaktadır. Dolayısıyla akaryakıt giderleri ile parti adına yapılmayan
seyahat (otobüs bilet bedelleri) harcamalarının parti amaçlarına uygun ve
parti tüzel kişiliği adına yapılmış bir harcama olarak kabul edilmesi mümkün görülmediğinden
2820 sayılı Kanun’un 70. maddesine aykırı olarak yapılan toplam 334.100.000.- lira ödemenin, aynı
Kanun’un 75. maddesi hükmü uyarınca Hazine’ye irad
kaydedilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır. 2
- İl Örgütleri Giderleri Parti il örgütlerinin
giderleri 5.609.0550.000.- TL olarak gösterilmiştir. Bunun 3.330.000.000.- lirası
kira ve bina giderleri, 2.279.550.000.- lirası tanıtım, toplantı
giderlerinden oluşmaktadır. Parti il örgütlerinin 2003
yılına devrede nakit mevcudu 138.100.000- liradır. Parti’nin il örgütlerinin kesinhesap çizelgelerinin gider bölümü üzerinde yapılan
incelemede, giderlerin 2820 sayılı Yasa’ya uygun olduğu sonucuna varılmıştır. C - Parti Mallarının İncelenmesi Parti nin 2002
yılında taşınmaz mal ediniminin olmadığı anlaşılmıştır. Parti’nin 2002 yılı içinde
edindiği 1.150.000.000.- TL tutarındaki
taşınır malın Kanun’a uygun olduğu sonucuna varılmıştır. IV - SONUÇ Sosyalist Demokrasi
Partisi’nin 2002 yılı kesinhesabının incelenmesi
sonucunda; 1- Parti’nin 2002 yılı kesinhesabında gösterilen 14.359.555.004.- TL gelir ve
10.309.612.764.- TL gider ile 4.049.942.240.- TL nakit devrinin eldeki bilgi
ve belgelere göre doğru, denk ve 2820 sayılı Siyasî Partiler
Kanunu’na uygun olduğuna, 2- 2820 sayılı Yasa’nın 70.
maddesine aykırı olarak partinin amaçlarına uygun olmayan ve parti tüzel
kişiliği adına yapılmış harcama olarak kabulü mümkün görülmeyen 334.100.000.-
TL (334 YTL) karşılığı Parti malvarlığının, aynı Yasa’nın 75. maddesi
uyarınca Hazine’ye gelir kaydedilmesine, 12.2.2008 gününde OYBİRLİĞİYLE karar
verildi.
|
||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||