Tütün
ve Alkol Piyasası Düzenleme Kurumundan: TÜTÜN VE
ALKOL PİYASASI DÜZENLEME KURULU KARARI Karar No : 4201 Karar Tarihi : 12/5/2008 Tütün
ve Alkol Piyasası Düzenleme Kurulu; 3/1/2008 tarihli
ve 5727 sayılı Kanun ile değişik 4207 sayılı Kanunun 4 üncü maddesinin
beşinci fıkrasına istinaden, aynı maddenin birinci ve ikinci fıkraları
uyarınca tütün ürünleri tüketiminin yasaklandığı yerlerde ve tütün ürünleri
satışının yapıldığı yerlerde asılması gereken yasal uyarı yazıları ile tütün
ürünlerinin tüketilmesine tahsis edilen alanlarda bulunması gereken sağlık
uyarılarına ilişkin usul ve esasların aşağıdaki şekilde belirlenmesini ve bu
Kararın Resmî Gazete’de yayımlanmasını karar altına almıştır. Tütün ürünleri tüketiminin
yasaklandığı yerlerde asılması zorunlu olan yasal uyarı yazılarının şekli ve
içeriği MADDE 1 – 4207 sayılı Kanun uyarınca tütün ürünleri
tüketiminin yasaklandığı yerlerde asılacak yasal uyarı yazılarının şekli ve
içeriği aşağıdaki özellikleri taşımalıdır. 1)
Kamu kurumlarına ait binalar ve özel hukuk kişilerine ait üretim, ticaret,
sosyal, kültürel, spor, eğlence ve benzeri amaçlı, birden fazla kişinin
girebileceği binaların kapalı alanları ile açık havada yapılan her türlü
spor, kültür, sanat ve eğlence faaliyetlerinin yapıldığı yerlerde ve bunların
seyir yerlerinde asılacak yasal uyarı yazıları; a)
Asgari 50x70 santimetre boyutunda, dikdörtgen şeklindeki beyaz zeminli kağıt veya uygun bir materyal üzerinde yer almalıdır. b)
Baskı yapılan materyalin beyaz zemini, köşeleri oval kırmızı renkli ince
çerçeve ile çerçevelenmelidir. c)
Ucu sağ tarafa bakan ve yanmakta olan tek bir sigaranın, ortasından soldan
sağa doğru çapraz şekilde kırmızı bir çubuk geçen kırmızı renkli bir daire
içerisinde kapalı bulunduğu grafikten oluşan uluslararası sigara içilmez
sembolünü içermelidir. ç)
En az on santimetrelik puntoyla, italik olmayacak şekilde Haettenschweiler
yazı fontu kullanılarak kırmızı renkli büyük harflerle yan yana yazılmış
"SİGARA İÇİLMEZ" ibaresi ile en az iki santimetrelik puntolarla
italik olmayacak şekilde Helvetica Heavy yazı fontu kullanılarak siyah renkli küçük
harflerle yazılan "Burada tütün ürünleri tüketilmesi yasaktır.
Tüketenlere ve tüketilmesine göz yuman sorumlulara 4207 sayılı Kanun uyarınca
idari para cezası uygulanır." ve "Şikayet
için:" ibarelerini içermelidir. d)
Baskı yapılan alanın üstte kalan % 35’lik kısmını sigara içilmez sembolü, bu
alanın altında kalan % 35’lik kısmını "SİGARA İÇİLMEZ" ibaresi ve
en altta kalan % 30 kısmını ise diğer ibareler oluşturmalıdır. 2)
Karayolu, demiryolu, denizyolu ve havayolu toplu taşıma araçlarında asılacak
yasal uyarı yazıları; a)
Asgari A5 boyutunda olmak üzere, toplu taşıma aracının büyüklüğüne uygun
ebatta, dikdörtgen şeklindeki beyaz zeminli kağıt
veya uygun bir materyal üzerinde yer almalıdır. b)
Baskı yapılan materyalin beyaz zemini, köşeleri oval kırmızı renkli ince
çerçeve ile çerçevelenmelidir. c)
Birinci maddede tarif edilen uluslararası sigara içilmez
sembolünü içermelidir. ç)
En az üç santimetrelik puntoyla kırmızı renkli büyük harflerle yan yana
yazılmış "SİGARA İÇİLMEZ" ibaresi ile baskı yapılan materyalin
boyutuna uygun puntoyla siyah renkli küçük harflerle yazılan "Burada
tütün ürünleri tüketilmesi yasaktır. Tüketenlere ve tüketilmesine göz yuman
sorumlulara 4207 sayılı Kanun uyarınca idari para cezası uygulanır." ve
"Şikayet için:" ibarelerini içermelidir. d)
Baskı yapılan alanın üstte kalan % 35’lik kısmını sigara içilmez sembolü, bu
alanın altında kalan % 35’lik kısmını "SİGARA İÇİLMEZ" ibaresi ve
en altta kalan % 30’luk
kısmını ise diğer ibareler oluşturmalıdır. e)
Yukarıda öngörülen diğer esaslara uygun olmak şartıyla, taksi hizmeti verilen
toplu taşıma araçlarına asılacak yasal uyarı yazıları; yukarıda A5 ebadı için
öngörülen yazı puntoları ve işaretlerin oransal olarak küçültülmesi ile A6
boyutundaki materyallere de uygulanabilir. 3)
Yasal uyarı yazıları Türkçe olarak yazılmalı ve yukarıda belirtilenlerin
dışında başkaca işaret ve ibare içermemelidir. 4)
Kırmızı renk kullanılması gereken yerlerde bayrak kırmızı kullanılmalıdır. 5)
Yasal uyarı yazılarında yer alan "Şikayet
için:" ibaresindeki boşluğa, yasal uyarı yazısını asma sorumluluğunu
taşıyan tarafından, o yerde tütün ürünü tüketilmesi halinde idari yaptırım
uygulanması için başvurulacak kişi veya kurumun adı ile telefonu yazılmalıdır. 6)
Yasal uyarı yazılarında; baskı yapılan materyalin, toplam alanının % 10’unu
aşmayacak oranda ve en alt kısmında olmak şartıyla, yasal uyarı yazılarını
dağıtmak amacıyla hazırlatan gerçek veya tüzel kişilerin isim, unvan, logo, amblem gibi işaretlerine yer verilebilir. 7)
Kurumun izni veya onayı olmaksızın Kurumun ismi veya logosu
kullanılmamalıdır. 8)
Yasal uyarı yazıları, sürekli ve kalıcı olmak kaydıyla; dijital ekrana
yansıtmak, cama yapıştırmak, duvara asmak, tavandan sarkıtmak gibi dikkat
çekecek ve rahatlıkla okunabilecek şekillerde uygulanabilir. Tütün ürünleri tüketiminin
yasaklandığı yerlerde asılması zorunlu olan yasal uyarı yazılarının bulunması
gereken yerlere ilişkin esaslar MADDE 2 – 4207 sayılı Kanun uyarınca tütün ürünleri
tüketiminin yasaklandığı yerlerde asılması zorunlu olan yasal uyarı yazıları; 1)
Tütün ürünleri tüketilmesi yasaklanan yerlerin tüm girişlerinde (personel
girişleri dahil), giriş yapanlar tarafından
görülebilecek ve okunabilecek uygun bir yere asılmalıdır. 2) Binaların her katındaki merdiven boşlukları
ile asansör giriş ve çıkışları gibi ikincil girişlerde, geçiş yapanlar
tarafından görülebilecek ve okunabilecek uygun yerlere asılmalıdır. 3)
Alışveriş, üretim, ticaret, sosyal, kültürel, spor, eğlence ve benzeri amaçlı
binaların kapalı alanlarında yer alan her kattaki koridorlarda (çalışanlar
tarafından kullanılanlar dahil), geçiş yapanların
tümü tarafından görülebilecek ve okunabilecek uygun yerlerde bulunmalıdır. 4)
Gar, otogar, havalimanı ve limanlar, alışveriş merkezleri veya otelcilik
hizmeti verilen işletmeler gibi insanların yoğun olarak bulunduğu yerlerin
kapalı alanlarında yer alan yiyecek-içecek ve diğer hizmetlerin sunulduğu
alanlar ile bekleme salonları veya lobi gibi yerlerde, o mekanda
bulunanların tümünün görmesine ve okumasına imkan verecek sayıda asılmalıdır. 5)
Okul öncesi eğitim kurumlarının, dershanelerin, özel eğitim ve öğretim
kurumları dahil olmak üzere ilk ve orta öğrenim kurumlarının, kültür ve
sosyal hizmet binalarının, açık havada yapılan her türlü spor, kültür, sanat
ve eğlence faaliyetlerinin yapıldığı yerlerin ve bunların seyir yerlerinin,
bahçelerini de kapsayacak şekilde ana giriş kapılarında ve açık alanlarında,
o mekanda bulunanların tümünün görmesine ve okumasına imkan verecek sayıda
asılmalıdır. 6)
Taksi hizmeti verenler dahil toplu taşıma
araçlarında, taşıtın büyüklüğüne göre tüm yolcuların görebileceği ve
okuyabileceği sayıda uygun yerlere asılmalıdır. 7)
Demiryolu, havayolu ve denizyolu taşımacılığında kullanılan araçların
yolculara tahsis edilmiş her bir bölümünde, rahatlıkla görülebilecek ve
okunabilecek şekilde asılmalıdır. Perakende tütün ürünleri satışı yapılan
yerlerde asılacak yasal uyarı yazılarına ilişkin esaslar MADDE 3 – 4207 sayılı Kanunun 4 ncü
maddesinin ikinci fıkrası uyarınca, perakende tütün ürünleri satışı yapılan
reyon (bölüm), stand veya ödeme noktaları ile
içerisine müşterilerin giremediği, sadece servis penceresinden satış yapılan
büfe gibi yerlerde asılacak yasal uyarı yazıları; 1)
Asgari A4 boyutunda, dikdörtgen şeklindeki beyaz zeminli kağıt
veya uygun bir materyal üzerinde yer almalıdır. 2)
Baskı yapılan materyalin beyaz zemini, köşeleri yuvarlatılmış kırmızı renkli
ince çerçeve ile çerçevelenmelidir. 3)
Baskı yapılan alanın üstte kalan azami % 25’lik kısmında; siyah renkli 18
rakamı ile bu rakamın altında büyük harflerle yazılmış "YAŞ ALTI"
ibaresinin, ortasından soldan sağa doğru çapraz şekilde bir kırmızı çubuk
geçen kırmızı renkli bir daire içerisinde kapalı bulunduğu grafikten oluşan
18 yaş altına satış yapılamaz sembolünü içermelidir. 4)
En az iki santimetrelik puntoyla "YASAL UYARI:" ibaresi kırmızı
renkli, diğerleri siyah renkli olmak üzere, büyük harflerle yazılan
"YASAL UYARI: 18 YAŞINI DOLDURMAYANLARA SİGARA VE DİĞER TÜTÜN ÜRÜNLERİ
SATILAMAZ; SATANLAR HAKKINDA YASAL İŞLEM YAPILIR." ibaresini
içermelidir. 5)
İtalik olmayacak şekilde, tercihen Haettenschweiler
yazı fontu veya belirlenen özellikleri sağlayabilecek uygun bir yazı fontu
kullanılarak Türkçe olarak yazılmalı ve yukarıda belirtilenlerin dışında
başkaca işaret ve ibare içermemelidir. 6)
Kırmızı renk kullanılması gereken yerlerde bayrak kırmızı kullanılmalıdır. 7)
Yukarıdaki şartlara uygun olmak kaydıyla, kağıt,
baskı, çıkartma ve yapıştırma gibi materyallere uygulanabilir. Tütün ürünleri tüketimine tahsis
edilen alanlarda bulunması gereken sağlık uyarılarına ilişkin esaslar MADDE 4 – 4207 sayılı Kanunun 4 ncü
maddesinin ikinci fıkrası uyarınca, tütün ürünleri tüketilmesine mahsus
alanlarda asılacak sağlık uyarıları; 1)
En az A4 boyutunda olmak üzere, tütün ürünleri tüketimine tahsis edilen
alanın büyüklüğüne uygun ebatta, dikdörtgen şeklindeki beyaz zeminli kağıt veya uygun bir materyal üzerinde yer almalıdır. 2)
Baskı yapılan materyalin beyaz zemini, köşeleri oval kırmızı renkli ince
çerçeve ile çerçevelenmelidir. 3)
Rahatlıkla okunabilen bir yazı fontu kullanılarak, A4 boyutunda en az bir
santimetrelik, diğer boyutlarda ise en az iki santimetrelik puntoyla
yazılmalıdır. 4)
Baskı, çıkartma, yapıştırma veya afiş gibi yöntemlerle uygulanabilir. 5)
Bu Kararın ekinde yer alan ibarelerden birini içerebileceği gibi, Türkçe
olarak yazılmak ve Sağlık Bakanlığı veya Kurumun onayı alınmak kaydıyla,
tütün ürünleri kullanımının tehlikelerini anlatan ibare, şekil veya
grafiklerden oluşabilir. 6)
Tütün ürünleri tüketimine tahsis edilen alanda bulunan herkesin görebileceği
ve okuyabileceği uygun yerlere asılmalıdır. EK:
SAĞLIK
UYARILARI LİSTESİ 1. Sigara içenler genç yaşta ölür. 2. Sigara içmek damarları tıkar, kalp krizine
ve felçlere neden olur. 3. Sigara içmek ölümcül akciğer kanserine
neden olur. 4. Hamile iken sigara içmek bebeğe zarar
verir. 5. Çocukları koruyun: Dumanınızı onlara
solutmayın. 6. Sağlık kuruluşları sigarayı bırakmada size
yardımcı olabilir. 7. Sigara içmek yüksek derecede bağımlılık
yapar, başlamayın. 8. Sigarayı bırakmak ölümcül kalp ve akciğer
hastalıkları riskini azaltır. 9. Sigara içmek ağrılı ve yavaş bir ölüme
neden olabilir. 10.
Sigarayı bırakmak için doktorunuzdan ve ..........’den
yardım isteyin. 11.
Sigara içmek kan akışını yavaşlatır ve cinsel iktidarsızlığa neden olur. 12.
Sigara içmek cildin erken yaşlanmasına
neden olur. 13.
Sigara içmek spermlere zarar vererek doğurganlığı azaltır. 14.
Sigara dumanında benze, nitrosamine, formaldehit ve
hidrojensiyanit gibi kanser yapıcı maddeler
bulunur. AÇIKLAMALAR:
1)
Sağlık uyarılarında, "sigara" kelimesi yerine "tütün
ürünleri" kelimesi kullanılabilir. 2)
Bu Kararda usul ve esasları belirlenen yasal uyarı yazıları ve sağlık
uyarıları örnekleri, Kurumun www.tapdk.gov.tr
adresindeki internet sitesinden temin edilerek de bastırılabilir. |
||||||