Sosyal
Güvenlik Kurumundan; AYLIK PRİM
VE HİZMET BELGESİNİN SOSYAL GÜVENLİK KURUMUNA VERİLMESİNE VE PRİMLERİN ÖDENME
SÜRELERİNE DAİR USUL VE ESASLAR HAKKINDA TEBLİĞ 1-
Genel Açıklamalar
Bilindiği gibi, 31/5/2006
tarihli ve 5510 Sözkonusu hükümlerin uygulanmasına ilişkin usul ve
esasların belirlenmesine dair 28/8/2008 tarihli, 26981 sayılı Resmi Gazetede
yayımlanan Sosyal Sigorta İşlemleri Yönetmeliğinde ise; “Aylık prim ve hizmet
belgesinin düzenlenmesi verilmesi ve saklanması” başlıklı 109 uncu ve
“Belgenin sonradan verilmesi” başlıklı 110 uncu maddelerinde, aylık prim ve hizmet belgelerinin düzenlenmesine ve
verilmesine, “Sigorta primlerinin ödenme süresi ve erken ödeme”
başlıklı 115 inci ve “Afet durumunda belgelerin verilme süresi ve primlerin
ertelenmesi” başlıklı 116 ncı maddelerinde ise primlerin ödenmesine ilişkin
hükümler düzenlenmiştir. Gerek 5510 sayılı Kanunun, gerekse Sosyal Sigorta İşlemleri
Yönetmeliği’nin yukarıda
belirtilen maddelerinin uygulamasına ilişkin açıklamalar
aşağıda yapılmıştır. 2- 5510 sayılı Kanunun 4 üncü Maddesinin Birinci
Fıkrasının (a) Bendi Kapsamında Sigortalı Sayılanlar Yönünden Aylık Prim ve
Hizmet Belgesinin Düzenlenmesi, Verilmesi ve Primlerin Ödenmesi
2.1- Aylık prim ve hizmet
belgelerinin düzenlenmesi
5510 sayılı Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi kapsamında sigortalı
çalıştıranlar, EK:1’de yer alan aylık prim ve hizmet belgesine, İşveren/aracı/sigortalıyı geçici olarak devralanın; - Adı soyadı/unvanını, - İşyerinin adresini, - İşyeri telefon numarasını
ve e-Posta adresini, - Vergi kimlik numarasını, Çalıştırdıkları sigortalıların; - Sosyal güvenlik sicil
numaralarını, - Ad ve soyadları ile ikinci
soyadı almış olan sigortalıların ilk soyadlarını, - Prim ödeme gün sayılarını, - Prime esas kazançlar
tutarlarını, - Ay içinde yıllık ücretli
izinli olması halinde, yıllık ücretli izin sürelerini ve bu sürelere ilişkin
prime esas kazanç tutarlarını, - İşe başlama ve işten çıkış
tarihlerini, - Ayın bazı günlerinde
çalışmamış olmaları halinde, eksik çalışma nedenlerini, - Ay içinde işten ayrılmış
olmaları halinde, işten çıkış nedenlerini, - Sigorta primi, işsizlik
sigortası primi ve aylık sosyal güvenlik destek primlerini, Belgenin; - İlişkin olduğu yılı ve
ayını, - Mahiyetini (asıl, ek veya
iptal nitelikte olduğunu), - Türünü, - Varsa düzenlenmesine esas
kanun numarasını, - Toplam sayfa sayısını, Belgeyi düzenleyen kişinin; - Varsa 3568 sayılı Kanuna tabi olan meslek
mensubunun adı ve soyadı ile bunların meslekî oda kayıt numarasını, - İşverenin kamu idaresi
olması hâlinde tahakkuk veya tediye görevlisinin adı, soyadını, kaydetmeleri gerekmektedir. 2.1.1- İşveren ve işyerine ilişkin bilgiler Aylık prim ve hizmet
belgelerinin e-Sigorta kanalıyla Kuruma gönderilmesi sırasında, belgeyi
gönderecek olan işveren/aracı/sigortalıyı geçici olarak devralanlara ilişkin
ad soyad/unvan, işyeri adresi, telefon numarası, e-posta adresi ve vergi
kimlik numarası bilgileri, Kurumumuz işyeri tescil kütüklerindeki kayıtlarına
bakılarak, sistem tarafından aylık prim ve hizmet belgelerine kaydedilmekte
olup, sözkonusu bilgilerde herhangi bir değişiklik olması halinde, durumun
işyerinin bağlı bulunduğu Sosyal Güvenlik İl/Merkez Müdürlüğüne müracaat
edilmek suretiyle düzeltilmesi gerekmektedir. Aylık prim ve hizmet
belgelerinin kağıt ortamında düzenlenerek Kuruma elden verilecek veya posta
kanalıyla gönderilecek olması halinde ise, işyerine ilişkin bilgiler,
ilgililerce yazılacaktır. 2.1.2- Sigortalılara ilişkin bilgiler a- Sigortalıların sosyal güvenlik sicil numaraları ve ad/soyad
bilgilerinin girişi 1/10/2008 tarihinden itibaren
sosyal güvenlik numarası olarak sigortalıların Türkiye Cumhuriyeti kimlik
numaraları esas alınacağından, aylık prim ve hizmet belgesinin “Sosyal
Güvenlik Sicil Numarası” bölümüne, sigortalıların 11 haneli TC kimlik
numaraları kaydedilecektir. Sigortalının yabancı uyruklu olması halinde ise,
sözkonusu bölüme, bu kişiler için İçişleri Bakanlığınca verilecek olan kimlik
numarası sisteme girilecektir. Yabancı uyruklu
sigortalıların aylık prim ve hizmet belgesine kaydedilmesi sırasında bu
kişilerin kimlik numaralarının Kurum veri tabanında kayıtlı bulunmaması
halinde, öncelikle kimlik numaralarının İçişleri Bakanlığından öğrenilmesi,
ardından sözkonusu numaraların sigortalı tescil kütüklerine kaydedilmesi
amacıyla işyerinin bağlı bulunduğu Sosyal Güvenlik İl/Merkez Müdürlüğüne
müracaat edilmesi gerekmektedir. Aylık prim ve hizmet
belgelerinin e-Sigorta kanalıyla gönderilmesinde, sosyal güvenlik sicil
numarasının kullanıcı tarafından sisteme girilmesinin ardından, sigortalının ad/soyad ve varsa ilk soyad
bilgisi sigortalı tescil kütüklerine bakılarak sistem tarafından ekrana
getirilecek olup, sosyal güvenlik sicil numarası girilen sigortalının ad
soyad bilgisinin doğru olup olmadığı kullanıcılar tarafından kontrol
edilecek, sosyal güvenlik sicil numarasının hatalı girilmiş olduğunun
anlaşılması halinde, doğru sicil numarası sisteme yeniden girilecektir. Aylık prim ve hizmet
belgesinin kağıt ortamında düzenlenerek Kuruma elden verildiği veya posta
kanalıyla gönderildiği durumlarda ise, sigortalıların sosyal güvenlik sicil
numaraları ve ad/soyad/ilk soyadı bilgileri aylık prim ve hizmet belgesine
ilgililerce yazılacaktır. b- Sigortalıların, prim ödeme gün sayılarının, prime
esas kazançlarının, yıllık ücretli izin gün sayılarının, izin
ücretlerinin, işe başlama ve işten çıkış
tarihleri ile işten çıkış nedenlerinin girişi Sigortalıların; ay/dönem içinde
ücret almaya hak kazandıkları süreler “Prim Ödeme Günü” bölümüne, hak
ettikleri ücretleri ise “Prime Esas Kazanç” bölümüne kaydedilecektir. b.1- Ay/dönem içindeki çalışmaları tam olan
sigortalıların, prim ödeme gün sayılarının hesaplanması Ay/dönem
içindeki çalışmaları tam olan sigortalıların prim ödeme gün sayıları,
ay/dönemin kaç gün olduğuna bakılmaksızın (ay/dönemin 28, 29, 30 veya 31 gün
çektiği üzerinde durulmaksızın) 30 gün olarak sisteme girilecektir. Örnek
- (A) sigortalısının, özel sektöre
ait bir işyerinde 2008/Aralık ayının tamamı için ücret almaya hak kazanmış
olduğu varsayıldığında, 2008/Aralık ayındaki prim ödeme gün sayısı, Aralık
ayının 31 gün çektiği üzerinde durulmaksızın 30 olarak, 2009/Şubat ayının
tamamı için ücret almaya hak kazanmış olduğu varsayıldığında ise, 2009/Şubat
ayındaki prim ödeme gün sayısı, Şubat ayının 28 gün olduğu üzerinde
durulmaksızın yine 30 olarak sisteme girilecektir. b.2-
Ay/dönem içinde işe başlayan sigortalıların, prim ödeme gün sayılarının
hesaplanması Ay/dönemin ilk gününde işe giren ve o
ayda tam çalışan sigortalılar hariç, ay/dönem içinde işe giren sigortalıların
prim ödeme gün sayıları, işe giriş tarihleri ve ay/dönemin kaç gün olduğuna
bakılarak parmak hesabı yapılmak suretiyle hesaplanacaktır. Ay/dönemin ilk gününde işe başlamış ve
ayın tamamı için ücret almaya hak kazanmış olan sigortalıların, ilgili
ay/dönemdeki prim ödeme gün sayıları ise, “b.1” bölümünde açıklandığı gibi
olacaktır. Örnek
- (D) sigortalısının, özel sektöre ait bir işyerinde 17/2/2009 tarihinde işe başladığı ve
işe başladığı tarihten itibaren ayın kalan günlerinin tamamı için ücret
almaya hak kazanmış olduğu varsayıldığında, sözkonusu sigortalının 2009/Şubat
ayındaki prim ödeme gün sayısı 12 gün olarak, işe başlama tarihi ise 17/2/2009
olarak sisteme girilecektir. b.3-
Ay/dönem içinde işten ayrılan sigortalıların, prim ödeme gün sayılarının
hesaplanması Ay/dönemin son gününde çalıştıktan sonra
işten ayrılan sigortalılar hariç olmak üzere, ay içinde işten ayrılan
sigortalıların prim ödeme gün sayıları, işten çıkış tarihleri ve ay/dönemin
kaç gün olduğuna bakılarak parmak hesabı yapılmak suretiyle hesaplanacaktır. Ay/dönemin son gününde çalıştıktan sonra
işten ayrılmış ve ayın tamamı için ücret almaya hak kazanmış olan
sigortalıların ilgili ay/dönemdeki prim ödeme gün sayıları ise, “b.1”
bölümünde açıklandığı gibi olacaktır. Örnek
- (K) sigortalısının, özel sektöre ait bir işyerinde 19/2/2009 tarihinde çalıştıktan
sonra işten ayrıldığı ve işten ayrıldığı tarihe kadar olan sürelerin tamamı
için ücret almaya hak kazanmış olduğu varsayıldığında, sözkonusu sigortalının
2009/Şubat ayındaki prim ödeme gün sayısı 19 olacak ve işten çıkış tarihi
olarak 19/2/2009 tarihi sisteme girilecektir. b.4-
İşe başladığı ay/dönem içinde işten ayrılan sigortalıların, prim ödeme gün sayılarının
hesaplanması İşe başladığı ay/dönem içinde işten
ayrılan sigortalıların ilgili
ay/dönemdeki prim ödeme gün sayıları (ay/dönemin
ilk günü işe başlayıp son günü işten ayrılanlar hariç), sigortalının işe giriş
tarihi ve işten çıkış tarihleri dahil kaç gün olduğuna bakılarak, parmak
hesabı yapılmak suretiyle hesaplanacaktır. Ay/dönemin ilk günü işe başlayıp son
günü işten ayrılan ve ayın tamamı için ücret almaya hak kazanmış olan
sigortalıların ilgili ay/dönemdeki prim ödeme gün sayıları ise, “b.1” bölümünde açıklandığı gibi
olacaktır. Örnek
- (B) sigortalısının, özel sektöre ait bir işyerinde 17/3/2009 tarihinde işe başlayıp
28/3/2009 tarihinde işten ayrıldığı ve işe başlayıp ayrıldığı sürelerin
tamamı için ücret almaya hak kazanmış olduğu varsayıldığında, sözkonusu
sigortalının işe başlama tarihi 17/3/2009 olarak, işten ayrılış tarihi
28/3/2009 olarak, 2009/Mart ayındaki prim ödeme gün sayısı ise 12 olarak
sisteme kaydedilecektir. c-
Yıllık ücretli izinli olan sigortalıların, ücretli izin gün sayıları ile izin
ücretlerinin girişi Sigortalıların
yıllık ücretli izinli oldukları süreler için, prime esas kazançları üzerinden
kısa vadeli sigorta kolları primi kesilmeyeceğinden, aylık prim ve hizmet
belgesine kaydedilen sigortalının ay içinde yıllık ücretli izinli olması
halinde, yıllık ücretli izinli olduğu gün sayısı ve yıllık ücretli izin
süresine ilişkin hak ettiği ücreti “Ücretli İzin” günü bölümüne
kaydedilecektir. Örnek -
2008/Kasım ayında hafta tatili ve yıllık ücretli izin süresi dışında ayın
kalan günlerinin tamamında çalışarak 900,00 YTL ücret almaya hak kazanmış
olan (A) sigortalısının, sözkonusu ayda 10 gün yıllık ücretli izinli olduğu
ve yıllık ücretli izin süresine ilişkin hak ettiği ücretinin de 300,00 YTL
olduğu varsayıldığında, bahse konu sigortalıya ilişkin olarak aylık prim ve
hizmet belgesine; Prim Ödeme Günü Prime Esas Kazanç
Ücretli İzin Gün Sayısı İzin
Ücreti 30
900,00 10 300,00 şeklinde kaydedilecektir. d- Ay/dönem
içinde bazı günlerde çalışmamış ve çalışmadığı günler için de ücret almamış
sigortalıların prim ödeme gün sayılarının hesaplanması d.1-
Ay/dönem içinde işe girişi veya işten çıkışı bulunmayan sigortalılar
yönünden; Ay/dönem içinde işe girişi veya işten
çıkışı bulunmayan, çeşitli nedenlerle (istirahat, ücretsiz izin, disiplin
cezası gibi) ay/dönemin bazı günlerinde çalışmayan ve çalışmadığı günler için
de ücret almayan sigortalıların ilgili ay/dönemdeki prim ödeme gün sayıları,
ilgili ay/dönemdeki gün sayısından, ücret almaya hak kazanılmamış gün sayısı
çıkartılmak suretiyle hesaplanacaktır. Örnek
- Özel sektöre ait bir işyerinde
çalışan (A) sigortalısının, 2009/Şubat
ayında 10 gün ücretsiz izinli olduğu ve ayın kalan günlerinin tamamı için
ücret almaya hak kazanmış olduğu varsayıldığında, söz konusu ayda 28 gün
bulunması ve sigortalının 10 gün eksik çalışmış olması nedeniyle, bahse konu
sigortalının 2009/Şubat ayındaki prim ödeme gün sayısı 18 olacaktır. d.2- Ay/dönem içinde işe girişi veya işten çıkışı
bulunan sigortalılar yönünden; Ay/dönem içinde işe başlayan veya işten
ayrılan sigortalıların, aynı zamanda çeşitli nedenlerle (istirahat, ücretsiz
izin, disiplin cezası gibi) ay/dönem içinde hak kazanılmış hafta tatili
dışında, çalışmadığı ve çalışmadığı günler için de ücret almadığı günlerin
bulunması durumunda, ilgili
ay/dönemdeki prim ödeme gün sayısı, ücret alınan gün sayısı esas alınmak
suretiyle, başka bir ifade ile ilgili ay/dönemdeki gün sayısından, işe
başladığı tarihten önceki gün sayısı, işten ayrıldığı tarihten sonraki gün
sayısı ve ücret alınmayan gün sayısı çıkartılmak suretiyle hesaplanacaktır. Örnek
- Özel sektöre ait bir işyerinde,
8/3/2008 tarihinde işe başlamış
olan sigortalının, 2008/Mart ayında işe başladığı tarihten sonra 3 gün
istirahatlı bulunduğu ve hak kazanılmış hafta tatili dışında söz konusu ayın
diğer günlerinin tamamında çalışmış olduğu varsayıldığında, ilgili aydaki
prim ödeme gün sayısı 31 - 7 - 3
= 21 olacaktır. Buna karşın, hak kazanılmadığı halde
kullanılmış olan hafta tatili için ücret ödenmesi halinde, bu sürelere
ilişkin ücretler de prime esas kazanca dahil edileceğinden, bu durumda bahse
konu süreler prim ödeme gün sayısına dahil edilecektir. e-
İşverenlerce, Kurumumuzdan geçici iş göremezlik ödeneği alan sigortalılara,
istirahatlı oldukları süreler için ücret ödenmesi halinde prim ödeme gün
sayısının hesaplanması Kurumumuzdan geçici iş göremezlik
ödeneği alan (ay/dönem içinde istirahatlı olan) sigortalıların prim ödeme gün
sayıları, “d” bölümde açıklandığı üzere ücret aldığı günler dikkate alınmak
suretiyle hesaplanmaktadır. İşverenlerce
Kurumumuzdan geçici iş göremezlik ödeneği alan sigortalılara, Kurumumuzca
ödenen geçici iş göremezlik ödeneği ile normal günlük kazançları arasındaki
fark ücretleri veya Kurumumuzca ödenen geçici iş göremezlik ödeneği dikkate
alınmaksızın ayrıca normal günlük ücretlerinin ödendiği durumlarda, geçici iş
göremezlik ödeneği alan sigortalılara istirahatlı bulundukları süreler için
işverenlerince yapılan bu ödemeler, 506 sayılı Kanunun 77 inci maddesinin
birinci fıkrasının (a) bendi kapsamında değerlendirilerek prime tabi
tutulacaktır. Dolayısıyla
prime tabi tutulan bu ödemelerin sigorta primine esas günlük kazanç alt
sınırının altında kalması halinde, 506 sayılı Kanunun 78 inci maddesi
gereğince prime esas günlük kazanca tamamlanarak, iş kazası ve meslek hastalığı sigortası
primi de dahil olmak üzere prime tabi tutulması ve bu primlerin ilişkin
olduğu sürelerin aylık prim ve hizmet belgesinde prim ödeme gün sayısına
ilave edilmesi gerekmektedir. Örnek - Özel sektöre ait bir işyerinde çalışmakta iken
17/3/2009 - 25/3/2009 döneminde istirahatlı olması nedeniyle Kurumumuzdan
geçici iş göremezlik ödeneği alan bir sigortalı için, işvereni tarafından bu
süreler için Kurumumuzca ödenen geçici iş göremezlik ödeneği dikkate
alınmaksızın tam ücretinin ödendiği varsayıldığında, söz konusu sigortalının
2009/Mart ayındaki prim ödeme gün sayısı 30 olacaktır. f-
Hafta tatili ücretine hak kazanıp kazanılmamasına göre prim ödeme gün
sayısının hesaplanması 394 sayılı Hafta Tatili Kanunu’nda,
hafta içindeki çalışma süresi altı gün olarak belirlenmiş ve her altı günlük
çalışma sonucu işçinin yirmidört saatten az olmamak üzere dinlendirileceği, 4857
sayılı İş Kanununda ise, genel bakımdan haftalık çalışma süresinin haftada en
çok kırkbeş saat olduğu, aksi kararlaştırılmamış ise bu sürenin, işyerinde
haftanın çalışılan günlerine eşit ölçüde bölünerek uygulanacağı, 4857 sayılı
Kanun kapsamına giren işyerlerinde, işçilere tatil gününden önce 63 üncü
maddeye göre belirlenen iş günlerinde çalışmış olmaları koşulu ile yedi
günlük bir zaman dilimi içinde kesintisiz en az yirmidört saat dinlenme
(hafta tatili) verileceği, çalışılmayan hafta tatili günü için işveren
tarafından bir iş karşılığı olmaksızın o günün ücretinin tam olarak
ödeneceği, öngörülmüştür. Buna göre, sigortalıların işe başladığı
ay/dönemdeki prim ödeme gün sayılarının ve prime esas kazanç tutarlarının
hesaplanması sırasında, 394 ve 4857 sayılı Kanunlarda öngörülen hafta tatili
ücretine hak kazanıp kazanmadığı hususu da göz önüne alınacak ve hak
kazanılan hafta tatili prim ödeme gün sayısına dahil edilecektir. Diğer taraftan, hafta tatiline hak
kazanmadıkları halde hafta tatili yapan sigortalılara, kullanmış oldukları
hafta tatili için ücret ödenmesi zorunlu olmadığından, bu sürelerin prim
ödeme gün sayısının hesaplanması sırasında dikkate alınması mümkün
bulunmamaktadır. Ancak, bu durumda 506 sayılı Kanunun 79 uncu maddesinin
ikinci fıkrasına istinaden, ay içindeki eksik çalışmaya (hafta tatiline)
ilişkin puantaj kaydının yasal süresi içinde Kurumumuza verilmesi
gerekmektedir. Buna karşın, hak kazanılmadığı halde kullanılmış olan hafta
tatili için ücret ödenmesi halinde, bu sürelere ilişkin ücretler de prime
esas kazanca dahil edileceğinden, bu durumda bahse konu süreler prim ödeme
gün sayısına dahil edilecektir. Örnek
- Özel nitelikteki işyerinde,
15/4/2009 tarihinde (Çarşamba günü) işe başlayan bir sigortalının 19/4/2009
tarihinde (Pazar günü) hafta tatiline hak kazanmamasına rağmen hafta tatili
kullandığı ve işveren tarafından bu gün için ücret de ödenmediği
varsayıldığında, söz konusu sigortalının 2009/Nisan ayındaki prim ödeme gün
sayısı 15 olacaktır. Ancak hafta tatiline hak kazanılmaması nedeniyle,
çalışılmayan ve işveren tarafından da ücret ödenmeyen 1 güne ilişkin puantaj
kaydının aylık prim ve hizmet belgesinin verilmesi gereken süre içinde Sosyal
Sigorta İşlemleri Yönetmeliğinde yer alan 10 nolu belge ekinde Kuruma
verilmesi gerekmektedir g- Eksik gün nedenlerinin ve işten çıkış nedenlerinin
bildirilmesi g.1- Eksik gün nedenlerinin bildirilmesi Ay içinde bazı
iş günlerinde çalıştırılmayan ve çalıştırılmadığı günler için ücret de
ödenmeyen sigortalıların eksik çalışma nedenlerinin aylık prim ve hizmet
belgesine kaydedilmesi gerekmektedir. Sigortalının eksik çalışma nedenleri
Sosyal Sigorta İşlemleri Yönetmeliğinin 9 nolu ekinde yer alan aylık prim ve
hizmet belgesinin arka sayfasında açıklanmış olup,
eksik
gün nedenleri olarak sayılmıştır. Dolayısıyla,
ay içinde bazı iş günlerinde çalıştırılmayan ve çalıştırılmadığı günler için de
ücret ödenmediği beyan edilen sigortalılara ilişkin olarak, aylık prim ve
hizmet belgesinde kayıtlı eksik gün nedeni hanesine, yukarıda belirtilen
nedenlerden sigortalının durumunu açıklayan kod numarası aylık prim ve hizmet
belgesine kaydedilecektir. Diğer taraftan, kamu işyerleri ve toplu
iş sözleşmesi imzalanan işyerleri hariç olmak üzere, ay içinde bazı iş
günlerinde çalıştırılmadığı ve ücret ödenmediği beyan edilen sigortalıların
eksik çalıştıklarını ispatlayan belgelerin Sosyal Sigorta İşlemleri Yönetmeliğinin
10 nolu ekinde yer alan belge ile aylık prim ve hizmet belgesinin verilmesi
gereken süre içinde işyerinin bağlı bulunduğu Sosyal Güvenlik İl/Merkez
Müdürlüğüne elden verilmesi veya aynı süre içinde posta ile gönderilmesi
gerekmektedir. Kamu işyerleri ile toplu iş sözleşmesi
imzalanan işyerleri ise, sigortalıların eksik çalışma nedenlerini aylık prim
ve hizmet belgelerinde beyan etmeleri yeterli olup, bu durumu kanıtlayıcı
belge ibraz etmeleri zorunlu bulunmamaktadır. Sigortalıların
otuz günden az çalıştığını gösteren bilgi ve belgelerin Kuruma verilmemesi
veya verilen bilgi ve belgelerin Kurumca geçerli sayılmaması halinde, otuz
günden az bildirilen sürelere ait primler Kurumca re’sen tahakkuk ettirilerek
tahsil edilecektir. Kanunun bu
hükmüne istinaden, eksik gün nedenlerine ilişkin bilgi ve belgelerin Kuruma
verilmemesi veya verilmesine rağmen Kurumca geçerli sayılmaması halinde,
işveren/aracılardan eksik bildirilen günlere ilişkin ek nitelikteki aylık
prim ve hizmet belgelerinin bir aylık süre içinde verilmesi, 7201 sayılı
Kanuna göre tebliğ edilecek yazı ile istenilecek, ek nitelikteki aylık prim
ve hizmet belgelerinin söz konusu yazının tebliğinden itibaren bir aylık süre
içinde verilmemesi halinde, bahse konu prim belgeleri ilgili ünitece re’sen
düzenlenerek, tahakkuk eden primler yine 7201 sayılı Kanuna göre tebliğ
edilecek yazı ile işveren/aracılara bildirilecektir. Dolayısıyla,
eksik gün nedenlerine ilişkin bilgi ve belgelerin Kuruma verilmemesi veya
Kurumca geçerli sayılmaması halinde, 7201 sayılı Kanuna göre tebliğ edilecek
yazı ile işveren/aracılardan eksik gün nedenlerine ilişkin bilgi ve belge
değil, sigortalıların eksik bildirilen sürelerine ilişkin ek nitelikteki
aylık pim ve hizmet belgelerinin verilmesi istenilecektir. Diğer taraftan, eksik
bildirilen günlere ilişkin ek nitelilikteki aylık prim ve hizmet belgelerinin
Kuruma verilmesine ilişkin yapılan tebligat üzerine, işveren/aracılarca, ek
nitelikte aylık prim ve hizmet belgesi yerine, söz konusu belgede kayıtlı
sigortalıların eksik çalışma nedenlerine ilişkin her zaman düzenlenebilir
nitelikte olmayan belge ibraz edilmesi halinde (belgelerin noter tasdikli
veya resmi nitelikte olması kaydıyla), söz konusu belgelere de itibar
edilecektir. Eksik gün
nedenlerine ilişkin bilgi ve belgeleri Kuruma vermeyen veya vermelerine
rağmen Kurumca geçerli sayılmayan işveren/aracılara gönderilecek olan
tebligatlarda, ek nitelikteki aylık prim ve hizmet belgelerinin hangi
sigortalılar için düzenlenmesi gerektiği, prim ödeme gün sayısı ve prime esas
kazanç tutarı da belirtilecektir. İşveren/aracılardan
istenilecek olan ek nitelikteki aylık prim ve hizmet belgesindeki prime esas
kazanç tutarının ne kadar olacağı, sigortalının ilgili ayda daha önce Kuruma
bildirilmiş olan prime esas kazanç tutarının prim ödeme gün sayısına
bölünmesi suretiyle bulunan günlük kazanç tutarının eksik bildirilen gün
sayısı ile çarpılması suretiyle hesaplanacaktır. Örnek - (A) İşverenince
2008/Ekim ayına ilişkin olarak düzenlenen aylık prim ve hizmet belgesinde
kayıtlı sigortalıların prim ödeme gün sayısının ve prime esas kazanç
tutarının, Sigortalı Gün SPEK İşe Giriş Tarihi İşten Ayrılış Tarihi Eksik Gün Nedeni A Sigortalısı 25
750,00 ------- -------- İstirahatlı B
Sigortalısı 28 800,00 ------- -------- Ücretsiz izin olduğu ve
eksik gün nedenlerine ilişkin bilgi ve belgelerin Kuruma verilmediği
varsayıldığında, işverence düzenlenmesi gereken ek nitelikteki aylık prim ve
hizmet belgesindeki prim ödeme gün sayısı (A) sigortalısı için 5 gün, (B)
sigortalısı için 2 gün olacak, prime esas kazanç tutarı ise;
Eksik gün
nedenlerine ilişkin bilgi ve belgelerin Kuruma verilmemesi veya verilen bilgi
ve belgelerin Kurumca geçerli sayılmaması üzerine, işveren/aracılardan
istenilen ek nitelikteki aylık prim ve hizmet belgelerinin bir aylık süre
içinde verilmeyerek söz konusu belgelerin ilgili ünitece re’sen düzenlenmesi
halinde, belgede kayıtlı sigortalıların prim ödeme gün sayısı ve prime esas
kazanç tutarı da aynı şekilde hesaplanacaktır. g.2- İşten çıkış nedenlerinin
bildirilmesi Sigortalının
ay içinde işten ayrılması halinde, işten çıkış tarihi sisteme girildikten
sonra, işten ayrılma nedeninin aylık prim ve hizmet belgesine kaydedilmesi
gerekmektedir. İşten ayrılma nedenleri aylık prim ve hizmet belgesinin arka
sayfasında açıklanmış olup,
işten ayrılma
nedenleri arasında sayılmıştır. h- Sigorta primi,
işsizlik sigortası primi ve aylık sosyal güvenlik destek primlerinin
hesaplanması Sigortalıların tamamına
ilişkin yukarıda açıklanan bilgilerin girişinin yapılmasının ardından, aylık
prim ve hizmet belgesinde kayıtlı “Toplam Tahakkuk Bilgileri” sistem
tarafından hesaplanacak ve ödenecek olan sigorta primi ve işsizlik sigortası
primine ilişkin tahakkuk makbuzu sistemden alınabilecektir. Aylık prim ve hizmet
belgesinin kağıt ortamında düzenlendiği durumlarda ise, “Toplam Tahakkuk
Bilgileri” ilgililerce doldurulacaktır. 2.1.3
Belgeye ilişkin bilgiler Aylık prim ve hizmet belgesinin
e-Sigorta kanalıyla gönderilmesi sırasında, belgenin ilişkin olduğu yıl ve
ay, sigortalıların niteliklerine uygun belge türü ve varsa düzenlenmesine
esas Kanun türü, ilgililerce seçilecektir. Belge türleri, aylık prim ve hizmet
belgesinin arka sayfasında,
olarak açıklanmıştır. Dolayısıyla aynı
işyerinde çalışmakla birlikte, farklı nitelikteki sigortalılar, farklı belge
türü seçilmek suretiyle Kuruma bildirilecektir. Örnek
1- (B) Limited Şirketinin
2008/Aralık ayında çalıştırmış olduğu toplam 11 sigortalıdan, - 6’sının tüm sigorta kollarına tabi, - 3’ünün sosyal güvenlik destek primine tabi, - 2’sinin tüm sigorta kollarına olmakla birlikte 60 gün fiili hizmet
süresi zammına tabi, olduğu varsayıldığında, her bir belge türüne
giren sigortalı grubu, ilişkin oldukları belge türleri seçilmek suretiyle
ayrı ayrı düzenlenecek olan aylık prim ve hizmet belgeleri ile Kuruma
bildirilecektir. Hal böyle olmakla birlikte, bazı belge
türleri yalnızca bazı kurum, kuruluş ve işletmelerce seçilebilecek olup, bu kurum ve kuruluşlar
ile, bu kurum ve kuruluşların seçebilecekleri belge türleri aşağıda
açıklanmıştır. - Türkiye İş Kurumu; işsizlik ödeneği
alanlar, vermiş olduklara eğitimlere katılan/ katılmayanlar, iş kaybı
tazminatı alanlar ve kısa çalışma ödeneği alanlar için 25-26-27-28 ve 40 nolu
belge türlerini, - Milli Eğitim Bakanlığı/Okullar/Yüksek
Öğretim Kurumu; aday çırak, çırak ve mesleki işletmelerde eğitim gören
öğrenciler ve meslek liselerinde okumakta iken veya
yüksek öğrenimleri sırasında zorunlu staja tabi tutulan öğrenciler için, 7 ve
22 nolu belge türlerini, - Ceza infaz kurumları ve tutukevleri; kendi bünyelerinde oluşturdukları tesis atölye ve
benzeri ünitelerde çalıştırılan hükümlü ve tutuklular için 19 nolu
belge türünü, - Libya’da Türk işçisi çalıştıran
işletmeler; 14 nolu belge türünü, seçebileceklerdir. Bu bağlamda, yukarıda belirtilen kurum,
kuruluş ve işletmelerin, bahse konu belge türlerini seçebilmeleri amacıyla
çalıştırdıkları sigortalıların niteliklerini de belirtmek suretiyle
işyerlerinin bağlı bulunduğu Sosyal Güvenlik İl/Merkez Müdürlüğüne yazılı
olarak başvurmaları gerekmekte olup, yapılan başvurular üzerine ilgili ünite
tarafından gerekli kodlama yapılmak suretiyle, aylık prim ve hizmet
belgesinin gönderilmesi sırasında ilgili belge türleri kendilerine
açılacaktır. Diğer taraftan, yukarıda belirtilen
kurum, kuruluş ve işletmelerin, yukarıda belirtilen nitelikteki
sigortalılardan ayrı olmak üzere, farklı nitelikte sigortalı istihdam
etmeleri halinde bu sigortalılar için ayrıca işyeri dosyası tescil
ettirmeleri gerekmektedir. Öte yandan, işyerinin ve sigortalıların
çeşitli teşvik Kanunları kapsamına girmesi halinde, diğer Kanunlar kapsamına
giren sigortalılar ise ayrıca belge türü ve kanun türü seçilmek suretiyle
düzenlenecek olan aylık prim ve hizmet belgeleri ile Kuruma bildirilecektir. Örnek
2- 2008/Kasım ayında toplam 103
sigortalı istihdam (A) işvereninin çalıştırdığı sigortalılardan; - 3’ünün, 4857 sayılı Kanunun 30 uncu
maddesine istinaden kontenjan dahilinde tüm sigorta kollarına tabi olarak
çalışan özürlü sigortalı, - 7’sinin, 4857 sayılı Kanunun 30 uncu
maddesine istinaden kontenjan haricinde tüm sigorta kollarına tabi olarak
çalışan özürlü sigortalı, - 10’unun 4447 sayılı Kanun kapsamına
giren 18-29 yaş arasında erkek veya 18 yaşından büyük kadın sigortalı, - 6’sının herhangi bir teşvik Kanunu
kapsamına girmeyen sosyal güvenlik destek primine tabi olarak çalışan
sigortalı, - 77’sinin de yine herhangi bir teşvik
Kanunu kapsamına girmeyen tüm sigorta kollarına tabi olarak çalışan
sigortalı, olduğu varsayıldığında, - 4857 sayılı Kanunun 30 uncu maddesine
istinaden kontenjan dahilinde tüm sigorta kollarına tabi olarak çalışan
özürlü sigortalılar, 1 nolu belge türü ve 14857 sayılı Kanun türü, - 4857 sayılı Kanunun 30 uncu maddesine
istinaden kontenjan haricinde tüm sigorta kollarına tabi olarak çalışan
özürlü sigortalılar, 1 nolu belge türü ve 54857 sayılı Kanun türü, - Sosyal güvenlik destek primine tabi
olarak çalışan sigortalılar 2 nolu belge türü, - Tüm sigorta kollarına tabi olarak
çalışan diğer sigortalılar ise, 1 nolu belge türü, seçilmek suretiyle Kuruma
bildirilecektir. 2.1.4- Belgeyi düzenleyen kişiye ilişkin bilgiler Aylık prim ve hizmet
belgeleri, e-Sigorta kullanıcı kodu ve kullanıcı şifresi verilmiş olan kişilerce Kuruma gönderilebilecek olup, bu
kişiler sistemde kayıtlı tutulmaktadır. Bu itibarla, aylık prim ve hizmet
belgelerinin e-Sigorta kanalıyla gönderilmesi sırasında, belgeyi gönderen
kişinin ayrıca kaydedilmesine gerek bulunmamaktadır. Ancak, aylık prim ve
hizmet belgelerinin kağıt ortamında Kuruma verildiği durumlarda, varsa, 3568 sayılı Kanuna tabi olan meslek mensubunun
adı ve soyadı ile bunların meslekî oda kayıt numarasının, işverenin kamu
idaresi olması hâlinde tahakkuk veya tediye görevlisinin ad ve soyadının
belgeye kaydedilmesi gerekmektedir. 2.2- Aylık prim ve hizmet belgelerinin Kuruma Verilmesi
2.2.1- Aylık prim ve hizmet belgelerinin Kuruma
verilme şekli ve süresi
5510 sayılı
Kanunun 4 üncü maddesinin birinci
fıkrasının (a) bendi kapsamında sigortalı sayılanları çalıştıran; - Özel nitelikteki işyeri işverenleri, cari aya ilişkin olarak
düzenleyecekleri asıl, ek veya iptal nitelikteki aylık prim ve
hizmet belgelerini, en geç belgenin ilişkin olduğu ayı izleyen ayın 23’ünde, - Resmi nitelikteki işyeri işverenleri ise, cari aya ilişkin olarak
düzenleyecekleri asıl, ek veya iptal nitelikteki aylık prim ve
hizmet belgelerini, en geç belgenin ilişkin olduğu dönemi izleyen takvim
ayının 7’sinde, saat 23.59’a
kadar e-Sigorta kanalıyla Kuruma göndermek zorundadırlar. Belgenin
gönderilmesi gereken sürenin son gününün resmi tatile rastlaması halinde,
aylık prim ve hizmet belgesi, son günü izleyen ilk iş günü saat 23:59 a
kadar, Kuruma, e-Sigorta kanalıyla gönderilebilecektir. Diğer
taraftan, bazı özel nitelikteki işyeri işverenleri ayın 15’i ila müteakip
ayın 14’ü arasında; bazı resmi nitelikteki işyeri işverenleri ise ayın 1’i
ila 30’u arasında ücret alan sigortalılar çalıştırdığından, bu nitelikteki
işyeri işverenlerince; - Ayın 1’i
ila 30’u arasındaki çalışmaları karşılığı ücret alan sigortalılar için
düzenlenecek olan aylık prim ve hizmet belgeleri, en geç belgenin ilişkin
olduğu ayı izleyen ayın 23’ünde, - Ayın 15’i
ila müteakip ayın 14’ü arasındaki çalışmaları karşılığı ücret alan
sigortalılar için düzenlenecek olan aylık prim ve hizmet belgeleri, en geç belgenin
ilişkin olduğu dönemi izleyen takvim ayının 7’sinde, Kuruma
gönderilecektir. Örnek 1- Özel sektör işverenlerince
2008/Ekim ayına ilişkin aylık prim ve hizmet belgelerinin 23/11/2008 tarihinin Pazar gününe rastlaması
nedeniyle en geç 24/11/2008 Pazartesi gününe kadar, 2008/Kasım ayına ilişkin
aylık prim ve hizmet belgesinin ise en geç 23/12/2008 Salı gününe kadar
Kuruma gönderilmesi gerekmektedir. Örnek 2- Resmi sektör işverenlerince
15/10/2008 - 14/11/2008 dönemine ilişkin aylık prim ve hizmet belgelerinin
7/12/2008 tarihinin Pazar gününe rastlaması nedeniyle en geç 8/12/2008
pazartesi gününe kadar, 15/11/2008 - 14/12/2008 dönemine ilişkin aylık prim
ve hizmet belgesinin ise en geç 7/1/2009 Salı gününe kadar Kuruma
gönderilmesi gerekmektedir. Diğer
taraftan, a) Toplu iş
sözleşmeleri uyarınca geriye yönelik olarak ödenmesine karar verilen ücret
farklarına ilişkin ek nitelikteki aylık prim ve hizmet belgelerinin, toplu iş
sözleşmesinin imzalandığı tarihi, b) Kamu kurum ve kuruluşlarında
çalışan ve toplu iş sözleşmesi dışında kalan sigortalılar ile özel sektöre
ait işyerlerinde sendikalara üye olmamaları sebebiyle toplu iş sözleşmesi
kapsamı dışında kalan sigortalılara, geriye dönük ödenmesine karar verilen ücret
farklarına ilişkin ek nitelikteki aylık prim ve hizmet belgelerinin, alınan
karar tarihini, c) Ücretleri Maliye Bakanlığının
vizesine tabi olan personele ödenen ücretlere ilişkin ek nitelikteki aylık
prim ve hizmet belgelerinin, vize işleminin gerçekleştiğine ilişkin yazının
tarihini, ç) Bir aydan fazla istirahat alan
sigortalılara Kurumca ödenen geçici iş göremezlik ödeneğinin yanı sıra
istirahatlı bulunulan süre için işverenlerince toplu iş sözleşmesine
dayanılarak ücret ödenmesi hâlinde, bu ücretlere ilişkin ek nitelikteki aylık
prim ve hizmet belgelerinin istirahat süresinin sona erdiği tarihi, d) 4857 sayılı İş Kanununun 21
inci maddesine istinaden iş mahkemelerince veya özel hakem tarafından verilen
kararların tebliğinden sonra, on iş günü içinde sigortalı, işe başlamak üzere
işverene başvurduğu takdirde, iş mahkemeleri veya özel hakemlerce verilen
karar uyarınca ödenmesine karar verilen ücretlere ilişkin ek nitelikteki
aylık prim ve hizmet belgelerinin kesinleşen mahkeme kararının sigortalıya tebliğ
edildiği tarihi izleyen onuncu iş gününü, e) İdare mahkemesi kararlarına
göre görevlerine iade edilen sigortalı personele ödenmesine karar verilen
ücretlere ilişkin ek nitelikteki aylık prim ve hizmet belgelerinin kesinleşen
mahkeme kararının idareye tebliğ edildiği tarihi, f) 657 sayılı Devlet Memurları
Kanununun 4 üncü maddesinin (b) bendi kapsamına giren ve 5510 sayılı Kanunun
4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (a) bendinde belirtilen sigortalılara
enflasyon farkı veya başka ad altında geriye yönelik olarak yapılan ödemelere
ilişkin ek nitelikteki aylık prim ve hizmet belgelerinin, ödemenin yapıldığı
tarihi, g) Toplu iş sözleşmelerine tabi
işyeri işverenlerince veya kamu idarelerince ya da yargı mercilerince verilen
kararlara istinaden, hizmet akdinin mevcut olmadığı veya askıda olduğu bir
tarihte ödenen ücret dışındaki ödemelere ilişkin ek nitelikteki aylık prim ve
hizmet belgelerinin (ücret dışındaki bu ödemeler hizmet akdinin devam ettiği
en son ayın kazancına dahil edilecektir.)
yukarıda belirtilen mercilerin kararlarının kesinleşme tarihlerini, takip eden
ay/dönemin, işyerinin özel nitelikte olması halinde 23 üne, resmi nitelikte
olması halinde ise 7’sine kadar, Kuruma, e-Sigorta kanalıyla gönderilmesi
veya kağıt ortamında verilmesi halinde de yasal süresi içinde verilmiş kabul
edilecektir. Hal böyle
olmakla birlikte, 1 sigortalı çalıştıran işyeri işverenlerinin bilgisayar alt
yapılarını oluşturuncaya kadar cari aylara ilişkin aylık prim ve hizmet
belgelerini kağıt ortamında Kuruma vermeleri mümkün bulunduğundan, Kurumca
yapılacak olan ikinci bir duyuruya kadar, aylık prim ve hizmet belgeleri, - 1
sigortalı çalıştıran işverenler için isteğe bağlı olarak, - 2 ve
üzerinde sigortalı çalıştıran işverenler için zorunlu olarak, e-Sigorta
kanalıyla gönderilecektir. Zorunlu
tutulduğu halde, cari aylara ilişkin aylık prim ve hizmet belgelerinin
e-Sigorta kanalıyla gönderilmemesi halinde söz konusu belge kağıt ortamında
yasal süresi içinde Kuruma verilse dahi, ilgililer aleyhine 5510 sayılı
Kanunun 102’nci maddesinin birinci fıkrasının (c) bendinin 1 ve 2 numaralı
alt bentlerine göre idari para cezası uygulanacaktır. 2.2.2- Yasal süresi dışında Kuruma
verilecek/gönderilecek olan aylık prim ve hizmet belgeleri
Yasal süresi geçirildikten sonra düzenlenecek olan
aylık prim ve hizmet belgeleri Kuruma elden verilir ya da posta kanalıyla
gönderilir. Yasal süresi geçirildikten sonra Kuruma verilen asıl
ve ek nitelikteki aylık prim ve hizmet belgeleri; - Defter
tutmakla yükümlü olanlarca düzenlenmiş ise; Ocak, Şubat,
Mart, Nisan Mayıs, Haziran, Temmuz, Ağustos, Eylül ve Ekim aylarına ilişkin
olarak düzenlenmiş olanların, ilişkin olduğu yıl içinde, Kasım ve
Aralık aylarına ilişkin olarak düzenlenmiş olanların, yasal olarak verilmesi
gereken ayın sonundan başlayarak üç ay içinde, - Defter
tutmakla yükümlü olmayanlarca düzenlenmiş ise; Yasal olarak
verilmesi gereken ayın sonundan başlayarak üç ay içinde, Kuruma verilmiş ve belgede kayıtlı sigortalıların işe
giriş bildirgelerinin yasal süresi içinde verilmiş olması halinde ve aksine
yapılmış bir tespitin de bulunmaması kaydıyla, doğruluğunun tespiti için
ayrıca kayıt tetkikine başvurulmadan işleme alınacaktır. Defter tutmakla yükümlü olanlarca yukarıda belirtilen
süreler geçirildikten sonra Kuruma verilen asıl ve ek nitelikteki aylık prim
ve hizmet belgeleri, işyeri defter ve
belgelerinden tespit edilecek her türlü bilgi ya da kamu idareleri tarafından
düzenlenecek belge veya alınan bilgi ile doğrulanması halinde işleme
alınacaktır. Diğer taraftan, işyerinde
yapılan fiili tespitler sonucunda, gerek defter tutmakla yükümlü olan gerekse
olmayan kişilerce yasal süresi geçirildikten sonra Kuruma verilen aylık prim
ve hizmet belgelerinin en fazla geriye yönelik bir yıllık süreye ilişkin
kısmı işleme konulabilecektir. Örnek 1- Defter tutmakla yükümlü olan (A) Limited Şirketince
2008/Ocak ayına ilişkin olarak düzenlenen ve 5 sigortalının kayıtlı olduğu
aylık prim ve hizmet belgesinin 27/10/2008 tarihinde Kuruma verildiği
varsayıldığında, belgede kayıtlı beş sigortalının her birine ilişkin işe
giriş bildirgelerinin yasal süresi içinde verilmiş olması ve aksine yapılmış
bir tespitin bulunmaması halinde, bahse konu prim belgesi ayrıca kayıt
tetkikine başvurulmadan işleme konulacaktır. Buna karşın, söz konusu prim
belgesinde kayıtlı sigortalılardan birinin veya bir kaçının işe giriş
bildirgesinin yasal süresi dışında verilmiş olması veya belgede kayıtlı
sigortalıların işe giriş bildirgelerinin yasal süresi içinde verilmiş olmasına
rağmen sözkonusu belgenin cari yıl (2008 yılı) dışında Kuruma verilmiş olması
halinde, bahse konu belgenin işleme alınabilmesi için bu defa doruluğunun
defter ve belgelerle kanıtlanması gerekmektedir. Örnek 2- Defter tutmakla yükümlü olmayan (B) gerçek kişisince,
2008/Kasım ayına ilişkin olarak düzenlenen ve 2 sigortalının kayıtlı olduğu
aylık prim ve hizmet belgesinin 25/2/2009 tarihinde Kuruma verildiği
varsayıldığında, belgede kayıtlı sigortalıların her ikisine ilişkin işe giriş
bildirgelerinin yasal süresi içinde verilmiş olması ve aksine yapılmış bir
tespitin bulunmaması halinde, bahse konu prim belgesi ayrıca kayıt tetkikine
başvurulmadan işleme konulacaktır. Buna karşın, sözkonusu prim belgesinde
kayıtlı sigortalılardan birinin veya ikisinin işe giriş bildirgesinin yasal
süresi dışında verilmiş olması veya belgede kayıtlı sigortalıların işe giriş
bildirgelerinin yasal süresi içinde verilmiş olmasına rağmen, sözkonusu
belgenin yasal verilmesi gereken sürenin sonundan itibaren üç aylık süre geçirildikten
sonra (örnek yönünden 1/4/2009 veya sonraki bir tarihte) Kuruma verilmiş
olması halinde, sözkonusu prim belgesi, yasal verilmesi gereken sürenin
sonundan itibaren bir yıllık süre geçmeden yapılacak fiili tespite istinaden
doğruluğunun anlaşılması halinde, işleme alınabilecektir. Yasal süresi geçirildikten sonra Kuruma verilen iptal
nitelikteki aylık prim ve hizmet belgeleri ise, - Defter tutmakla yükümlü olan işverenlerce
düzenlenmiş olması halinde, doğruluğunun tespiti için kayıt tetkikine başvurulmak
suretiyle, - Defter tutmakla yükümlü olunmayan işverenlerce
düzenlenmiş olması halinde ise, doğruluğunun her zaman düzenlenebilir
nitelikte olmayan belgelerle kanıtlanması halinde, işleme alınabilecektir. Belge türü veya kanun türü hatalı seçilmiş olan aylık
prim ve hizmet belgeleri için, Kuruma, düzeltme amaçlı olarak yasal süresi
dışında iptal nitelikte ve doğru belge türü veya kanun türü seçilmek
suretiyle asıl veya ek nitelikte aylık prim ve hizmet belgesi verilmesi
halinde, belge türü veya kanun türü hatalı seçilmiş aylık prim ve hizmet
belgesi ile düzeltme amaçlı olarak yasal süresi dışında verilmiş asıl veya ek
nitelikteki aylık prim ve hizmet belgesindeki sigortalıların prim ödeme gün
sayıları ve prime esas kazanç tutarlarının aynı olması kaydıyla, yasal süresi
dışında düzeltme amaçlı olarak verilen aylık prim hizmet belgeleri incelemeye
gerek kalınmaksızın işleme alınacak ve sözkonusu belgelere idari para cezası
uygulanmayacaktır. 2.2.3- Afet durumunda aylık prim
ve hizmet belgelerinin verilme süresi
Yangın, su baskını, yer kayması ve deprem gibi afete
uğrayan işverenlerin, bu durumu kamu kurum ve kuruluşlarından alacakları yazı
ile belgeleyerek afetin meydana geldiği tarihten itibaren üç ay içinde
işyerinin bağlı bulunduğu Sosyal Güvenlik İl/Merkez Müdürlüğüne yazılı
talepte bulunmaları halinde, bu kişilerin prim ödeme aczine düştüklerinin
Kurumca yapılacak inceleme neticesinde tespit edilmesi kaydıyla, afetin
meydana geldiği tarihte verilmesi gereken aylık prim ve hizmet belgeleri,
afetin meydana geldiği ayı takip eden üç ay içinde Kuruma verildiği takdirde
yasal süresi içinde verilmiş kabul edilecektir. Örnek 1- (A) Limited Şirketine ait işyerinin 17/10/2008
tarihinde yangın felaketine uğradığı varsayıldığında, 17/1/2009 tarihinin
Cumartesine rastlaması nedeniyle 19/1/2009 Pazartesi gününe kadar işyerinin
bağlı bulunduğu Sosyal Güvenlik İl/Merkez Müdürlüğüne yangın felaketinden
etkilendiğine dair kamu kurum ve kuruluşlarından alacağı belge ile müracaat
etmesi üzerine, Kurumca yapılacak inceleme sonucunda, sözkonusu işverenin
ödeme aczine düşmüş olduğunun tespiti halinde, afetin meydana geldiği tarihte
Kuruma verilmesi gereken aylık prim ve hizmet belgesi 2008/Eylül ayına
ilişkin belge olacağından, 2008/Eylül ayına ilişkin aylık prim ve hizmet belgesi,
23/1/2009 tarihine kadar Kuruma verildiği takdirde yasal süresi içinde
verilmiş sayılacaktır. Örnek 2- 1 nolu örnekteki yangın felaketinin
27/11/2008 tarihinde gerçekleşmiş olduğu varsayıldığında ise, felakete
uğranılan ayda verilmesi gereken aylık prim ve hizmet belgesinin verilme
süresi, yangın felaketine uğranılan tarihten önce (23/11/2008 tarihinde) sona
ermiş olduğundan, 2008/Ekim ayına ilişkin aylık prim ve hizmet belgesinin
verilme süresi ertelenmeyecektir. 2.3- e-Sigorta uygulamasına başvurulması,
sözleşmenin düzenlenmesi ve şifre zarfının teslimi;
2.3.1-Başvuru
Aylık Prim ve Hizmet Belgesinin Kuruma e-Sigorta
kanalıyla gönderilebilmesi için,
işverenlerin, aracıların ve sigortalıyı geçici olarak devralanların,
her bir işyeri için ayrı ayrı olmak üzere, işveren ve yetki verilmesi talep
edilen kullanıcı tarafından imzalanmış “e-Sigorta Hizmetleri İnternet
Kullanıcı Kodu ve Kullanıcı Şifresi Başvuru Formu”nun tüm bölümlerini
eksiksiz ve gerçeğe uygun doldurarak, işveren ve yetki verilmesi talep edilen
kullanıcı tarafından imzalanmış e-Sigorta Sözleşmesini de başvuru formuna
ekleyerek, işyerlerinin işlem gördüğü Sosyal Güvenlik İl/Merkez
Müdürlüklerine başvuruda bulunmaları gerekmektedir. e-Sigorta başvurusunun, yetki verilmesi talep edilen
kullanıcı tarafından yapılabilmesi için,
düzenlenecek olan vekaletnamelerin, genel vekaletname olması veya
işvereni adına, e-Sigorta başvurusunda bulunma, Kuruma e-Sigorta kanalıyla
aylık prim ve hizmet belgesi gönderme,
e-Sigorta sözleşmesi imzalama ve kullanıcı kodu ve kullanıcı şifresini
teslim alma yetkisinin verildiğine dair ya da işvereni temsil veya ilzama
yetkili olunduğuna dair özel vekaletname düzenlenmiş olması icap etmektedir.
Dolayısıyla, yukarıda belirtilen hususların yer almadığı özel vekaletnameler
ile e-Sigorta başvurusunda bulunulması mümkün bulunmamaktadır. a-
İşverenin gerçek kişi olması durumunda başvuru Kullanıcı kodu ve şifresi almak için yapılacak
başvurular, gerçek kişi olan işverenlerce yapılabileceği gibi, gerçek kişi
işverenlerin yetki verilmesini talep ettikleri kullanıcılar tarafından da
yapılabilecektir. Ancak bu durumda, yetki verilmesi talep edilen
kullanıcı için düzenlenmiş vekaletnamenin aslının veya noter onaylı suretinin
de e-Sigorta Sözleşmesi ile birlikte başvuru formunun ekinde ibraz edilmesi
gerekmektedir. İşverence yetki verilmesi talep edilen kişinin, serbest
muhasebeci veya serbest muhasebeci mali müşavir olması durumunda da yine aynı
yol izlenecektir. b-
İşverenin tüzel kişi olması durumunda başvuru İşverenin özel hukuk tüzel kişisi olması halinde,
kullanıcı kodu ve şifresi almak için yapılacak başvurular, tüzel kişiliği
temsil ve ilzama yetkili bulunan kişilerce (yönetim kurulu başkanı, şirket
müdürü, kooperatif, dernek, oda, vakıf başkanları vs.) veya bu kişilerin
yönetim kurulu kararı, noterden onaylı vekaletname veya imza sirküleri ile
yetki verilmesini talep ettikleri kişilerce de yapılabilecektir. Bu durumda, başvuru formunda hem tüzel kişiyi temsil ve
ilzama yetkili bulunan kişinin işveren olarak imzası, hem de bu kişi
tarafından yetkili kılınan kişinin imzası bulunacak olup, başvuru formuna
imza sirkülerinin veya vekaletnamenin aslı ya da onaylı sureti eklenecektir. c-
İşverenin kamu kurum ve kuruluşu olması durumunda başvuru İşverenin kamu kurum veya kuruluşu olması halinde,
ilgili kurum ve kuruluş tarafından kullanıcı kodu ve şifresi verilmesi talep
edilmiş olan kişiler başvuruda bulunabileceklerdir. Bu durumda, ilgili kamu
kurum veya kuruluşu tarafından düzenlenmiş görevlendirme yazısı başvuru
formuna eklenecektir. d- Birden fazla işyeri dosyası ve aracısı olan
işverenlerce yapılacak başvuru İşverenlerin, aracıların ya da iş görme edimini
yerine getirmek üzere sigortalısını geçici olarak devredenlerin aynı veya
farklı ünitede birden fazla işyeri dosyasının olması durumunda, her bir
işyeri dosyası için Kuruma ayrı ayrı başvuruda bulunacaklardır. Aracısı olan işyerlerinde ise hem işveren, hem de
aracıların her biri ayrı ayrı başvuruda bulunarak, ayrı ayrı kullanıcı kodu
ve kullanıcısı şifresi alacaklardır. Başvuru formları, evrak servisince evrak tarih ve
numarası verildikten sonra, e-Sigorta Servisinde çalışan personel tarafından
teslim alınacak, ardından gerekli kontrollerin yapılmasının ardından “Kurum
Ünitesi” bölümü teslim alan personel tarafından kaşelenip imzalanacaktır. 2.3.2- Başvuru Formlarının
kaydedilmesi ve klase edilmesi
e-Sigorta Servisinde
görevli memur tarafından teslim alınıp imzalanan başvuru formları alfabetik
olarak düzenlenmiş fihrist defterine (işyeri sicil no, işyeri unvanı, başvuru
formu seri no ve başvuru tarihi bilgilerini ihtiva edecek şekilde)
kaydedilerek, başvurunun alındığı tarih ve sıraya göre klase edilecektir. 2.3.3- e-Sigorta Sözleşmesinin
düzenlenmesi ve şifre zarfının teslimi
Şifre zarfının tesliminden
önce, seri numaralı ve oto kopili e-Sigorta Sözleşmesinin aslı ve diğer iki
nüshasının Kurum ve işveren arasında imzalanması gerekmektedir. e-Sigorta Sözleşmesini,
Kurum adına e-Sigorta Servisinin bağlı olduğu Müdür Yardımcısı ile işveren ve
işverenin noter onaylı vekaletname, imza sirküleri veya kamu kurum veya
kuruluşlarında görevlendirme yazısı ile yetki verdiği kişi imzalayacaktır. e-Sigorta Sözleşmesinin
imzalanmasını müteakip, “İnternet Kullanıcı Kodu ve Kullanıcı Şifresi Teslim
Tutanağı” bir asıl, iki nüsha düzenlenerek imzalanacak ve e-Bildirge Servisi
memuru tarafından “http://ssknet.ssk.intra/ebbasvuru” adresindeki uygulamanın
aktivasyon sayfasından kullanıcı kodu ve kullanıcı şifresi zarfının
üzerindeki “başvuru aktivasyon kodu” girilerek, aktivasyon işlemi
gerçekleştirilecek ve “e-Sigorta Sözleşmesi” ve “İnternet Kullanıcı Kodu ve
Kullanıcı Şifresi Teslim Tutanağı”nın birer suretleri ile birlikte kullanıcı
kodu ve kullanıcı şifresi zarfı işveren ve/veya yetkili kişiye teslim
edilecektir. “e-Sigorta Sözleşmesi” ile “İnternet Kullanıcı Kodu ve Kullanıcı
Şifresi Teslim Tutanağının” birer nüshası, işyeri dosyasında muhafaza edilmek
üzere ilgili Sigorta Primleri Servisine dahili evrak zimmet defteri ile
teslim edilecek, “e-Sigorta Sözleşmesi” ile “İnternet Kullanıcı Kodu ve
Kullanıcı Şifresi Teslim Tutanağı”nın asılları ise “e-Sigorta Hizmetleri
İnternet Kullanıcı Kodu ve Kullanıcı Şifresi Başvuru Formu” ile
birleştirilerek e-Sigorta Servisinde muhafaza edilecektir. 2.3.4- Şifrenin iptali;
e-Sigorta Sözleşmesinin
8’inci maddesinde sayılan sebeplerden herhangi birinin varlığı halinde, durum
yazılı olarak ilgili Sosyal Güvenlik İl/Merkez Müdürlüğüne yazılı olarak
bildirilecek ve e-Sigorta Servisinde görevli memur tarafından “http://sgknet.ssk.intra/ebbasvuru” adresindeki uygulamanın kullanıcı işlemleri menüsünden işverene ve/veya yetkili
kişiye verilen kullanıcı kodu ve kullanıcı şifresi, işveren ve/veya yetkili
kişinin belge verme yükümlülüğünün yasal olarak sona erdiği tarih itibariyle
iptal edilecek, ayrıca bu durum ve sözleşmenin fesh edildiği, işveren ve/veya
yetkili kişiye iadeli taahhütlü bir yazı ile bildirilecektir. 2.3.5- Şifrenin çalınması,
kaybolması, unutulması;
İşveren ve/veya yetkili
kişi tarafından kullanıcı kodu ve kullanıcı şifresinin; çalındığı, kaybolduğu
veya unutulduğu gibi hususların yazılı olarak ilgili üniteye bildirilmesi halinde, e-Bildirge Servisinde görevli memur
tarafından “http://sgknet.ssk.intra/ebbasvuru”
adresindeki uygulamanın kullanıcı işlemleri menüsünden derhal kullanıcı kodu
ve kullanıcı şifresi iptal edilecektir. Bu durumda, işveren veya
yetkili kişinin aynı işyeri için yeni kullanıcı kodu ve kullanıcı şifresi
verilmesini yazılı olarak talep etmesi halinde, “http://ssknet.ssk.intra/ebbasvuru”
adresindeki uygulamanın kullanıcı işlemleri menüsünden daha önce girişi
yapılan başvuru bilgileri sistemden çağırılarak yeni kullanıcı kodu ve
kullanıcı şifresi verilecektir. 2.4- Kanunun 4 üncü Maddenin Birinci Fıkrasının (a) Bendi
Kapsamında Sigortalı Olanlar Yönünden Primlerin Ödenme Süreleri ve Usulleri
2.4.1- Prim ödeme yükümlüleri
5510 sayılı Kanununda; - 4 üncü maddenin birinci fıkrasının (a) bendi
kapsamında sigortalı olanlar için işverenleri, - Hizmet akdi kapsamında çalışmamakla
birlikte, ceza infaz kurumları ile tutukevleri bünyesinde oluşturulan tesis,
atölye ve benzeri ünitelerde çalıştırılan hükümlü ve tutulular için Ceza
İnfaz Kurumları ile Tutukevleri İş Yurtları Kurumları, - 5 inci
maddenin (b) bendinde belirtilen aday çırak, çırak ve işletmelerde meslekî
eğitim görenler ile meslek liselerinde zorunlu staja tâbi tutulan öğrenciler
için Milli Eğitim Bakanlığı veya bu öğrencilerin eğitim gördükleri okullar,
yüksek öğrenim sırasında zorunlu staja tâbi tutulan öğrenciler için öğrenim
gördükleri Yüksek Öğretim Kurumu, prim ödeme yükümlüsü olarak sayılmışlardır. 2.4.2- Primlerin ödenme süresi
5510 sayılı Kanunun 4 üncü maddesinin birinci
fıkrasının (a) bendi kapsamında sigortalıları çalıştıran işverenler, bir ay
içinde çalıştırdıkları sigortalıların prime esas kazançları üzerinden
hesaplanacak sigortalı hissesi prim tutarlarını sigortalıların ücretlerinden
keserek, kendi hissesine isabet eden prim tutarlarını da bu tutarlara
ekleyerek en geç takip eden ay/dönemin sonuna kadar Kuruma ödeyeceklerdir. Ödeme süresinin son gününün resmi tatile rastlaması
halinde ise, prim tutarları, en geç son günü izleyen ilk iş günü içinde
Kuruma ödenecektir. Örnek 1- Özel nitelikteki A Limited Şirketi, 2008/Kasım
ayında çalıştırmış olduğu sigortalıların primlerini en geç 31/12/2008
tarihine kadar, 2008/Aralık ayında çalıştırmış olduğu sigortalıların
primlerini ise 31/1/2009 tarihinin Cumartesine rastlaması nedeniyle 2/2/2009
Pazartesi günü ödeyecektir. Örnek 2 - 5110 sayılı Kanunun 4 üncü maddesinin birinci
fıkrasının (a) bendi kapsamında sigortalı çalıştıran resmi nitelikteki (B)
Kamu Kurumu, 15/11/2008 - 14/12/2008 döneminde çalıştırmış olduğu
sigortalıların primlerini en geç 14/1/2009 Çarşamba günü, 15/12/2008 -
14/1/2009 döneminde çalıştırmış olduğu sigortalıların primlerini ise
14/2/2009 tarihinin Cumartesine rastlaması nedeniyle 16/2/2009 Pazartesi günü
ödeyecektir. Diğer taraftan, prim borçlarının
katma değer vergisi iade alacağından mahsubu suretiyle de ödenmesi de mümkün
bulunmaktadır. Bu durumda, katma değer vergisi iade hakkı sahibi olan
işveren, kendisinin veya mal ya da hizmet satın aldığı/iştirak/ortaklık
ilişkisi içinde bulunduğu işverenlerin prim borçları için de mahsup talep
edebilecektir. Prim borçlarının katma değer vergisi iade
alacığından mahsup edilmesi talebinde bulunan işverenlerin, cari aylara
ilişkin prim borçlarını ödeme süresinin sona erdiği tarihten itibaren 15 gün
içinde mahsup suretiyle ödemeleri halinde, bahse konu primler yasal süresi
içinde ödenmiş kabul edilecektir. Ancak prim borçlarının katma değer vergisi
iade alacağından mahsup suretiyle ödenmesi talebinde bulunulduğu halde,
yukarıda belirtilen süre içinde mahsup edilemeyen veya eksik mahsup edilen
prim borçları, yasal ödeme süresinin sonundan borç ödeninceye kadar gecikme
cezası ve gecikme zammı uygulanmak suretiyle tahsil edilecektir. 3- 5510 sayılı Kanunun 4 üncü Maddesinin Birinci
Fıkrasının (c) Bendi Kapsamında Sigortalı Sayılanlar Yönünden Aylık Prim ve
Hizmet Belgesinin Düzenlenmesi, Verilmesi ve Primlerin Ödenmesi
3.1- Aylık Prim ve Hizmet
Belgelerinin Düzenlenmesi
3.1.1- 5510 sayılı
Kanunun Yürürlüğe Girdiği Tarihten Sonra 4 üncü Maddenin Birinci Fıkrasının
(c) Bendi Kapsamında İlk Defa Sigortalı Olanlar Yönünden
a- Aylık prim ve hizmet
belgesinde bulunması gerekli bilgiler
İşveren, örneği bu Tebliğ ekinde yer alan Aylık Prim ve Hizmet
Belgesine (EK:2), -İşyeri sicil numarasını, -İşverenin adını, -İşyerinin adresini, -Bağlı olduğu saymanlığı, -Belgenin ait olduğu yıl ve ayını, belgenin asıl, ek veya iptal
nitelikte olduğunu gösterir mahiyetini, belgenin türünü, sayfa sayısını, -Tüm sayfalara ait toplam sigortalı bilgilerini, -Toplam prim tahakkuk bilgilerini, -Ay içinde çalıştırılan sigortalıların; sosyal güvenlik sicil
numaralarını, emeklilik sicil numaralarını, adını, soyadını, durum kodunu,
ödemeye esas aylık bilgilerini, prime esas kazanç toplamını, prim ödeme gün
sayılarını, tahakkuk eden prim tutarlarını, sigortalının ay içerisinde göreve
başlama ve ayrılma tarihleri ile nedenlerini, -İşveren veya işveren vekili ile birlikte tahakkuk ve tediye ile
ilgili kamu görevlisinin adı, soyadı ve imzasını, kaydetmeleri gerekmektedir. a.1- İşyeri sicil numarası;
İşyeri tescil işlemini müteakip Kurumca işverene bildirilen işyeri
sicil numarası, ilgili bölüme eksiksiz olarak yazılacaktır. a.2- İşverenin adı, işyerinin
adresi ve bağlı olduğu saymanlık;
İşverenin adı bölümüne kamu idaresinin açık adı ve varsa bağlı
bulunduğu üst kuruluş adı ile birlikte eksiksiz olarak yazılacaktır. Adres
bölümüne kamu idaresinin açık adresi eksiksiz olarak doldurulduktan sonra,
kamu idaresinin bağlı bulunduğu saymanlık bölümüne, personel maaş ödemeleri
saymanlıkça yapılan işverenlerin bağlı bulunduğu saymanlığın ismi tam olarak
yazılacaktır. Tahakkuk ve tediye işlemleri kendi işyerlerince
gerçekleştirilen (Döner sermaye işletmeleri, belediye, özel idare, K.İ.T’ler
vb.) kamu idareleri bağlı olduğu saymanlık
bölümüne kendi işyeri ismini yazacaklardır. a.3- Belgenin ait olduğu yıl ve
ay
Belgenin sonradan düzenlenip düzenlenmediğine bakılmaksızın hangi aya
ve yıla ait prime esas kazançlar ve prim tutarlarına ilişkin ise, ay ve yıl bölümüne o ay ve yıl
yazılacaktır. a.4- Belgenin mahiyeti;
Belgenin asıl veya ek olup olmadığı belirtilecektir. a.4.1-
Asıl mahiyetteki aylık prim ve hizmet belgesi Sigortalılara ait cari aya ilişkin prime
esas kazanç ve prim tutarları ile ilgili bilgilerin, asıl mahiyetteki aylık
prim ve hizmet belgesi ile gönderilmesi gerekmektedir. a.4.2-
Ek mahiyetteki aylık prim ve hizmet belgesi Sigortalıların; - Bakanlar Kurulu Kararı veya mahkeme
kararına istinaden geriye yönelik olarak yapılan ödemelerin prime esas
kazançlarına ait bildirimleri, -
Açığa alınarak prime esas
kazançlarının yarısı üzerinden prim alınanların, görevlerine iade edilerek
tam aylığa hak kazanmaları halinde prime esas kazancının kalan yarısı ile bu
kazançlar üzerinden tahakkuk ettirilecek primleri, - Görevine son verilenlerden, sonradan görevlerine
iade edilerek tam aylığa hak kazanıp aylıklarının ödenmesi halinde geriye
yönelik ödenen ücretlerinin prime esas kazançlarının tamamı üzerinden
alınacak primleri, - Cari aya ait aylık prim ve hizmet belgesi süresi içinde Kuruma
gönderildikten sonra göreve başlayan sigortalıya ödenen kıst ücretlerinin
prime esas kazancına ait primleri, - Cari aya ait aylık prim ve hizmet belgesi süresi içinde Kuruma
gönderildikten sonra prime esas kazançlarının eksik hesaplandığı tespit
edilenlerin eksik hesaplanan prime esas kazanç tutarları üzerinden alınacak
primleri, için ek aylık prim ve hizmet belgesi düzenlenecektir. a.5- Belge türü
Aynı işyerinde farklı dönemlerde maaş ödemesi yapılan
sigortalılar olması halinde, her bir
maaş ödeme dönemi için ayrı ayrı Aylık Prim ve Hizmet Belgesi
düzenlenerek, belge türüne; -Ücret
ödemeleri ayın 15’inde pesin olarak yapılan sigortalılar için “ -Ücret
ödemeleri ayın 1’inde peşin olarak
yapılan sigortalılar için “ -Ücret
ödemeleri ayın 15’inde çalıştıktan sonra yapılan sigortalılar için “ -Ücret
ödemeleri ayın 1’inde çalıştıktan
sonra yapılan sigortalılar için “ kodları
yazılacaktır. Örnek: (A) işyerinde 4 ayrı ücret ödeme dönemine ait
sigortalı çalıştırıldığı varsayıldığında Aylık Prim ve Hizmet Belgesinde, 1) 15 Eylül - 14 Ekim dönemi maaşını 15 Eylül tarihinde
peşin alan sigortalılar için belge türüne “01”kodu, 2) 1 Eylül - 30
Eylül dönemi maaşını 1 Eylül tarihinde peşin alan sigortalılar için belge
türüne “ 3) 15 Eylül - 14
Ekim dönemi maaşını 15 Ekim tarihinde çalıştıktan sonra alan sigortalılar
için belge türüne “ 4) 1 Eylül - 30
Eylül dönemi maaşını 1 Ekim tarihinde çalıştıktan sonra alan sigortalılar
için belge türüne “ yazılarak
her bir maaş dönemi için ayrı ayrı Aylık Prim ve Hizmet Belgesi
düzenlenecektir. a.6-
Sigortalının adı soyadı
Sigortalının ad ve soyadı kısaltma yapmaksızın yazılır ve çift isimler
birinci isimle ikinci isim arasında bir boşluk bırakılarak
doldurulacaktır. 4721 sayılı Türk
Medeni Kanunun 187 inci maddesinden yararlanarak kocasının soyadının önünde
önceki soyadını da kullanan kadınların soyadları yazılırken birinci soyadı
ile ikinci soyadı arasında bir boşluk bırakılarak doldurulacaktır. a.7- Sosyal güvenlik sicil
numarası
Sosyal güvenlik sicil numarası olarak Nüfus
Müdürlüğünce verilen 11 sayısal karakterden oluşan T.C kimlik numarası
yazılacaktır. Yabancı uyruklu kişiler için İçişleri Bakanlığınca verilen
kimlik numarası yazılacaktır. . a.8- Emeklilik sicil numarası
Bu
bölüme sigortalının ilk defa göreve başladığı tarihte Kurumca verilen 8
sayısal (örnek: 50151899 )
karakterli sicil numarası yazılacaktır.
a.9- Durum kodu
657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 86 ncı maddesine göre açıktan
vekil olarak atanan (vekil öğretmen, vekil imam, vekil memur vb.)
sigortalılar için durum kodu bölümüne “V” kodu yazılacaktır. Görevden uzaklaştırılan, görevi ile ilgili olsun veya olmasın herhangi
bir suçtan tutuklanan veya gözaltına alınanlardan kanunları gereğince eksik
aylığa müstahak bulunan sigortalı için “A” kodu yazılacaktır. İlk defa 4 üncü
maddenin birinci fıkrasının (c) bendi kapsamında sigortalı olanlar için, 5510
sayılı Kanunun 80 inci maddesi ile “vekalet veya ikinci görev karşılığında
ilgili mevzuatı uyarınca yapılacak ödemeler prime esas kazancın hesabında
dikkate alınmaz.” hükmü gereğince, vekalet ve ikinci görev aylığı alan
sigortalılar için belgenin durum kodu bölümü boş bırakılacaktır. 5510 sayılı Kanunun ilgili maddeleri gereğince, genel sigortası primi
alınmadan sadece malullük-yaşlılık ve ölüm sigortaları primi alınacak
sigortalılar için durum koduna “M” kodu yazılacaktır. Örnek-1: (A) İlköğretim okulunda boş kadroya 657 sayılı
Devlet Memurları Kanununun 86 ncı
maddesine göre açıktan vekil öğretmen olarak atanan bir sigortalı için Aylık
Prim ve Hizmet Belgesinin durum kodu bölümüne “V” kodu yazılacaktır. Örnek-2: (B) İlköğretim Okulu Müdürlüğünde kadrolu bir
öğretmenin müdür yardımcısı kadrosuna vekâlet etmesi halinde, açıktan vekil
olarak atanmadığından Aylık Prim ve Hizmet Belgesinin durum kodu bölümü boş
bırakılarak herhangi bir kod yazılmayacaktır. Örnek-3: (C) Kamu İdaresinde 13/10/2008 tarihinden itibaren
açığa alınan ve 15/10/2008-14/11/2008 dönemi ücretleri 2/3 oranında ödenen
bir sigortalı için Ekim 2008 ayı Aylık Prim ve Hizmet Belgesinde durum kodu
bölümüne “A” kodu yazılacaktır. Örnek-4: Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (c)
bentleri kapsamında sigortalı olarak çalışmaya başladıkları hâlde, aylıkları kesilmeden uzun vadeli sigorta kollarına
tabi tutulup genel sağlık sigortası primi alınmayacak sigortalılar için Aylık
Prim ve Hizmet Belgesinde durum kodu bölümüne “M” kodu yazılacaktır. a.10- Ödenen aylık bilgileri
Bu
bölüme sigortalıların prime esas kazancının hesabında dikkate alınacak, gösterge aylığına ait derece ve kademe
rakamları, ek gösterge aylığının hesabında dikkate alınacak ek gösterge
rakamı, kıdem aylığının hesabında dikkate alınacak kıdem hizmet süresi ile
prime esas kazancın hesabında dikkate alınacak tazminat ve ek ödeme tutarları
yazılacaktır. a.10.1- Derece, kademe, ek
gösterge ve kıdem hizmet süresi Bu
bölüme sigortalının maaş ödenen derece, kademe, ek gösterge rakamları ile
sigortalının kazanılmış hak aylığında değerlendirilen ve kıdem aylığı ödenmesine
esas hizmet süresi yıl-ay-gün olarak yazılacaktır. a.10.2-
Tazminatlar ve ek ödemeler Bu bölüme sigortalının Kanunun 80 inci maddesinin
üçüncü fıkrasına göre prime esas kazancın hesabında dikkate alınacak makam,
temsil, görev tazminatları ile 657 sayılı Devlet Memurları Kanunun 152 nci
maddesi uyarınca ödenen tazminatlar (bölge, kurum, birim, çalışma mahalli,
görevin niteliği ve benzeri kriterlere dayalı olarak asıl tazminatlara ilave,
ek veya ayrıca ödenen tazminatlar hariç), 27/7/1967 tarih ve 926 sayılı Türk
Silahlı Kuvvetleri Personel Kanununun ek 17 nci maddesinin (A) bendinde yer
alan cetvelde belirtilen oranlar üzerinden ödenen hizmet tazminatı (28/2/1982
tarih ve 2629 sayılı Kanun ile 17/11/1983 tarih ve 2955 sayılı Kanuna göre
tazminat veya üniversite ödeneği alanların sadece rütbelerinin karşılığı
hizmet tazminatları), 11/10/1983 tarih ve 2914 sayılı Yükseköğretim Personel
Kanununun 2 nci maddesi uyarınca ödenen üniversite ödeneği, 2802 sayılı
Hakimler ve Savcılar Kanununun 106 ncı maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca
ödenen ek ödeme tutarları toplamı yazılacaktır. - Açığa alınan veya görevden
uzaklaştırılan sigortalılar açısından 5510 sayılı Kanunun 4 üncü maddesi birinci fıkrasının
(c) bendi kapsamına giren sigortalılardan görevden uzaklaştırılan, görevi ile
ilgili olsun veya olmasın herhangi bir suçtan tutuklanan veya gözaltına
alınanlardan, kanunları gereğince eksik aylığa müstahak bulunanların prime
esas kazançlarının yarısı; kanunlarına göre bu müddetler için sonradan
görevlerine iade edilerek tam aylığa hak kazananların aylıklarının ödenmesi
halinde, prime esas kazançlarının tamamı üzerinden prim alınacaktır. Prime
esas kazançların yarısı üzerinden prim alınanların prim ödeme gün sayısı bu
sürelerin yarısı olarak hesap edilecektir. Buna göre, açığa alınan veya tutuklananların
aylıkları 2/3 oranında ödenmesine karşın sigorta primleri tam prime esas
kazancın yarısı üzerinden alınacaktır. Sonradan görevlerine iade edilerek tam
aylığa hak kazanan ve kalan 1/3 maaşları iade edilenlerin ise tam prime esas
kazancının kalan yarısı üzerinden sigorta primi alınacaktır. Bu nedenle, sigortalıya açıkta kaldığı sürece 657
Sayılı Kanunun 141 inci maddesine istinaden 2/3 oranında aylık ödenmesine
karşılık aylık prim ve hizmet belgesinin tazminatlar bölümüne, sigortalının
Kanunun 80 inci maddesinin üçüncü fıkrasında belirtilen prime esas
kazançların hesabında dikkate alınacak ve mevzuata uygun olarak (açıkta
değilmiş gibi) ödenmesi gereken
tazminat ve ek ödeme tutarının yarısı yazılacaktır. Örnek: 15 Ekim- 14 Kasım dönemi maaşını 15 Ekim tarihinde
peşin alan bir sigortalının 15/Ekim/2008 tarihinde açığa alınması halinde,
Ekim ayına ait aylık prim ve hizmet belgesinin Durum Kodu bölümüne “A” kodu,
tazminatlar bölümüne ise sigortalının (açıkta değilmiş gibi) tazminat
tutarının yarısı yazılacaktır. a.11- Prime esas kazanç toplamı
Bu bölüme, sigortalıların
Kanunun 80 inci maddesine göre tespit edilecek ve prime esas kazancın
hesabında dikkate alınacak tüm unsurların toplam tutarı yazılacaktır. a.12- Prim ödeme gün sayısı
Sigortalının hizmetlerine ilişkin prim ödeme gün sayısı bölümüne,
sigortalının ay içinde ücret aldığı gün sayısı yazılacaktır. a.12.1- Ay içinde tam çalışan
sigortalıların prim ödeme gün sayıları İşyerinde ay içinde tam olarak çalıştırılan bir
sigortalı için o ayın 28, 29, 30 veya 31 gün olmasının bir önemi
bulunmadığından, tam çalışılan bir ayda sigortalının Kuruma bildirilecek olan
prim ödeme gün sayısı 30 gün olarak yazılacaktır. a.12.2- Ay
içinde göreve başlayan sigortalıların prim ödeme gün sayıları Ay içinde göreve başlayan sigortalılardan ayın ilk
gününde göreve girenler hariç olmak üzere, ay içinde göreve başlayan ve tam
ay çalışmayan sigortalıların prim ödeme gün sayısı, o ayda ücret ödenen gün
sayısı ve ayın 28, 29, 30, 31 çektiği dikkate alınarak parmak hesabı
yapılarak hesap edilecektir. Örnek: Ücretlerin ayın 15’inde peşin ödendiği bir işyerinde
17/11/2008 tarihinde işe başlayan bir sigortalı için, 17/11/2008 - 14/12/2008
dönemine ilişkin olarak 28 günlük ücret ödendiğinden sözkonusu sigortalının
prim ödeme gün sayısının 28 gün olarak yazılması gerekmektedir. a.12.3- Ay
içinde görevden ayrılan sigortalıların prim ödeme gün sayıları 5510 sayılı Kanunun 4 üncü maddesinin birinci
fıkrasının (c) bendi kapsamında sigortalı sayılanların; ölüm veya emeklilik
aylığı bağlanmasını gerektiren hallerde görev aylıklarının kesildiği
tarihi, 5434 sayılı Kanunun 40 ıncı
maddesinde belirtilen yaş hadleri ile sıhhi izin sürelerinin doldurulması
halinde ise bu süre ve hadlerin doldurulduğu tarihleri takip eden aybaşından
itibaren sigortalılığı sona ereceğinden, emeklilik ve ölüm nedeniyle
görevleri sona erenlerin çalışmadığı günlere ait aylıkları borç
çıkarılmadığından, prim ödeme gün sayısı 30 gün olarak belirlenecektir. Diğer
hallerde ise görevden ayrılış tarihi itibari ile sigortalılığı sona
ereceğinden sigortalıya ücret ödenen gün sayısı prim ödeme gün sayısı olarak
belirlenecektir. Örnek-1: 15 Eylül- 14 Ekim dönemi ücretini 15 Eylül tarihinde
peşin alan bir sigortalının, 20/9/2008 tarihinde vefat etmesi halinde, görev
aylıklarının kesildiği tarihi takip eden aybaşında sigortalılığı sona
ereceğinden primleri tam hesaplanarak Eylül ayı aylık prim ve hizmet
belgesine de prim ödeme gün sayısı 30 gün yazılacaktır. Örnek-2: 15 Ekim - 14
Kasım dönemi ücretini 15 Ekim tarihinde peşin alan bir sigortalının
20/10/2008 tarihinde istifa etmesi halinde o ayda ücret ödenen gün sayısı
üzerinden hesaplanarak Ekim ayı prim ödeme gün sayısı 6 gün olarak
belirlenecektir. a.12.4-
Görevden uzaklaştırılan, görevi ile ilgili olsun veya olmasın herhangi bir
suçtan tutuklanan veya gözaltına alınanlardan, kanunları gereğince eksik
aylığa müstahak bulunanların prime ödeme gün sayıları Sigortalının açıkta olma hali devam ettiği sürece,
prime esas kazançlarının yarısı üzerinden prim alınanların prim ödeme gün
sayısı bu sürelerin yarısı olarak hesap edilir. Bu nedenle aylık prim ve
hizmet belgesinde sigortalıların açık aylığı ödenen aya ait prim ödeme gün
sayısı, açıkta kaldığı sürelerin yarısı olarak yazılacaktır. Açıkta geçen sürelerden dolayı prim ödeme gün
sayısının kesirli çıkması durumunda gün sayısı tama iblağ edilecektir. a.13-Tahakkuk ettirilen prim
tutarları
Sigortalının prime esas kazanç toplamı üzerinden,
prim ödeme gün sayısı dikkate alınarak,
malullük, yaşlılık ve ölüm sigortaları primi olarak; % 9 oranında
sigortalı, %11 oranında işveren, genel sağlık sigortası primi olarak; % 5
sigortalı, %7,5 işveren hissesi tahakkuk ettirilerek belgenin ilgili bölümlerine
para miktarı olarak yazılacaktır. a.14-Ay içerisinde göreve
başlama ve ayrılma tarihleri ile nedenleri
Belgenin
ait olduğu ay içinde göreve başlayan veya ayrılan sigortalı bulunması
halinde, göreve başlama ve görevden ayrılma tarihleri ay ve gün olarak
yazılarak sebebi bölümüne ise belgenin açıklamalar bölümündeki kodlamalardan
uygun olan iki haneli kod yazılacaktır.
a.15- Onay ve imza
Aylık
prim ve hizmet belgesi, açıklanan hususlara göre düzenlenerek tüm
sigortalılara ait sigortalı bilgileri ve tahakkuk bilgileri bölümleri
eksiksiz olarak doldurulduktan ve tahakkuk ve tediye ile ilgili kamu
görevlisi tarafından imzalandıktan sonra işveren sıfatı ile kamu idaresi
yöneticisi tarafından onaylanmasını müteakip bağlı olunan saymanlık onayı da
alınacaktır. 3.1.2- 5510 sayılı
Kanunun Geçici 4 üncü Maddesi Gereğince Emekli Kesenek ve Kurum Karşılıkları
5434 sayılı Kanunun Mülga Hükümlerine Göre Tespit Olunanlar Yönünden
a- Açıklama
5510
sayılı Kanunun Geçici 4 üncü maddesinde “Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten
önce iştirakçi olup, bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarih itibarıyla bu Kanunun
4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (c) bendi kapsamına alınanların kesenek
ve karşılıkları, fiili hizmet zammı ve itibari hizmet süresi karşılıkları ile
%100 artış farkları hakkında 5434 sayılı Kanunun bu Kanunun yürürlüğe
girmeden önceki hükümleri uyarınca işlem yapılır. Kurumlarınca bu kapsamdaki
sigortalılar için her ay emekli keseneklerine esas aylıklarının % 12’si
oranında ayrıca genel sağlık sigortası primi ödenir. Bunlar için Kanunun 81
inci maddesinin (h) fıkrası uyarınca ödenecek ek karşılıkların hesabında,
genel sağlık sigortası primi tutarları dikkate alınmaz.” hükmü yer aldığından
Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten önce iştirakçi olup, bu Kanunun yürürlüğe
girdiği tarih itibarıyla bu Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (c)
bendi kapsamına alınanların emekli keseneğine esas aylıklarının tespiti ile
kesenek ve karşılıklarının tahakkuku 5434 sayılı Kanunun mülga hükümlerine
göre yapılacaktır. b- Aylık prim ve hizmet belgesinde bulunması
gerekli bilgiler
İşveren
örneği, bu Tebliğ ekinde yer alan Aylık Prim ve Hizmet Belgesine (EK:3), a)İşyeri sicil
numarasını, b)İşverenin adını, c)İşyerinin adresini, ç)Bağlı olduğu saymanlığı, d)Belgenin ait olduğu yıl ve
ayını, belgenin asıl veya ek nitelikte olduğunu gösterir mahiyetini, belgenin
türünü, sayfa sayısını, e)Tüm sayfalara ait iştirakçi
bilgilerini, f)Tüm sayfalara ait toplam
tahakkuk bilgilerini, g)İştirakçilerin sosyal
güvenlik sicil numaraları ve emeklilik sicil numaralarını, adı ve
soyadlarını, durum kodunu, emekli keseneğine esas aylık bilgilerini, ödemeye
esas aylık bilgilerini, kıdem hizmet süresini, emekli keseneğine esas aylık
toplamını, kesenek ve kurum karşılıkları ile %100 artış farklarını, genel
sağlık sigortası prim tutarını, geçmiş
hizmet borçlanmasını, intibak tashihini (terfi farkları), aylıktan kesim
cezasını, sigortalıların göreve başlama ve ayrılma tarihleri ile nedenlerini,
h)İşveren veya vekili ile
tahakkuk ve tediye ile ilgili kamu görevlisinin adı, soyadı ve imzasını, kaydetmeleri gerekmektedir. b.1-
İşyeri sicil numarası
İşyeri tescil işlemini
müteakip Kurumca işverene bildirilen İşyeri Sicil Numarası, ilgili bölüme
eksiksiz olarak yazılacaktır. b.2-
İşverenin adı, işyerinin adresi ve bağlı olduğu saymanlık
İşverenin adı bölümüne kamu
idaresinin açık adı ve varsa bağlı bulunduğu üst kuruluş adı ile birlikte
eksiksiz olarak yazılacaktır. Adres bölümüne kamu idaresinin açık adresi
eksiksiz olarak doldurulduktan sonra, kamu idaresinin bağlı bulunduğu
saymanlık bölümüne, personel maaş ödemeleri saymanlıkça yapılan işverenlerin
bağlı bulunduğu saymanlığın ismi tam olarak yazılacaktır. Tahakkuk ve tediye
işlemleri kendi işyerlerince gerçekleştirilen (Döner sermaye işletmeleri,
belediye, özel idare, K.İ.T’ler vb.) kamu
idareleri bağlı olduğu saymanlık bölümüne kendi işyeri ismini yazacaklardır. b.3-
Belgenin ait olduğu yıl ve ay
Belgenin sonradan düzenlenip
düzenlenmediğine bakılmaksızın hangi aya ve yıla ait emekli keseneğine esas
aylık ve emekli kesenek ve karşılıklarına ilişkin ise, ay ve yıl bölümüne o ay ve yıl
yazılacaktır. b.4-
Belgenin mahiyeti
Belgenin asıl veya ek
niteliğinde olup olmadığına göre uygun seçenek işaretlenecektir. b.4.1-
Asıl mahiyetteki aylık prim ve hizmet belgesi Cari ayda çalışan sigortalılara ilişkin bilgilerin, emekli kesenek ve kurum karşılıklarının asıl
mahiyette aylık prim ve hizmet belgesi ile gönderilecektir. b.4.2- Ek
mahiyetteki aylık prim ve hizmet belgesi İştirakçilerin; - Açığa alınarak emekli keseneğine esas aylıklarının
yarısı üzerinden kesenek alınanların görevlerine iade edilerek tam aylığa hak
kazanmaları halinde emekli keseneğine esas aylıklarının kalan yarısı
üzerinden tahakkuk ettirilecek emekli kesenekleri ve kurum karşılıkları, - Görevine son verilenlerin sonradan görevlerine iade
edilerek tam aylığa hak kazanıp geriye yönelik aylıklarının ödenmesi halinde,
ödenen aylıklarından kesilecek emekli kesenekleri ve kurum karşılıkları, -
Kamu idaresinin/işyerinin tüm personelinin cari aya ait aylık prim ve hizmet
belgesi süresi içinde gönderildikten sonra, nakil, açıktan atama, ücretsiz izin
veya askerlik sonrası göreve başlama vb. durumlarda atama onayının sonradan
gelmesi, sigortalının göreve geç başlaması gibi nedenlerle o aya ait sonradan
yapılan maaş tahakkuklarından kesilecek emekli kesenekleri ve kurum
karşılıkları, - İştirakçilerin sehven eksik hesaplanan emekli
kesenek ve kurum karşılıkları, kanunla emekli keseneğine esas aylık
unsurlarında yapılacak düzenleme sonucu geriye yönelik tahakkuk ettirilecek
emekli kesenekleri ve kurum karşılıkları, ek aylık prim ve hizmet
belgesi düzenlenerek gönderilecektir. İştirakçilerin, yeni bir hizmetinin intibakında
değerlendirilmesi sonucunda hesaplanacak kesenek farkları, bürokratik işlemler nedeniyle terfi onayı
veya okul bitirme onayının geç gelmesi nedeniyle geriye yönelik tahakkuk
ettirilecek terfi/artış farklarına ait kesenek ve kurum karşılıkları ek aylık
prim ve hizmet belgesi düzenlenmeden, keseneklerin yatırıldığı aya ait asıl
aylık prim ve hizmet belgesinde iştirakçinin intibak tashihi (terfi farkı)
bölümüne yazılarak gönderilecektir. Ancak, kamu idarelerinde/işyerlerinde daha önce görev
yapmış eski personeline ait geçmişe yönelik yatırılması gereken emekli
keseneği ve kurum karşılıkları asıl mahiyetteki aylık prim ve hizmet belgesi
ile gönderilemeyeceğinden ek mahiyette aylık prim ve hizmet belgesi ile
gönderilecektir. b.5- Belge türü
Aynı kamu idaresinde farklı dönemlerde maaş ödemesi
yapılan sigortalı olması halinde, belge türüne Tebliğ ekinde yer alan (EK:3)
aylık prim ve hizmet belgesinin arka sayfasındaki açıklamalar bölümünde bulunan
maaş ödeme dönemlerine göre gruplandırılan iki haneli kodlardan uygun olan
kod yazılmak suretiyle her bir maaş ödeme dönemi için ayrı ayrı belge
düzenlenecektir. Örnek: (A) Kamu İdaresinde 4 ayrı maaş ödeme dönemine ait
sigortalı çalıştırıldığı varsayıldığında aylık prim ve hizmet belgesinde, 1) 15 Ekim - 14 Kasım dönemi maaşını 15 Ekim tarihinde
peşin alan sigortalılar için belge türüne “01”kodu, 2) 1 Ekim - 31
Ekim dönemi maaşını 1 Ekim tarihinde peşin alan sigortalılar için belge
türüne “ 3) 15 Ekim - 14
Kasım dönemi maaşını 15 Kasım tarihinde çalıştıktan sonra alan sigortalılar
için belge türüne “ 4) 1 Ekim - 31
Ekim dönemi maaşını 1 Kasım tarihinde çalıştıktan sonra alan sigortalılar
için belge türüne “ yazılarak
her biri için ayrı ayrı belge düzenlenecektir. b.6- İştirakçinin adı soyadı
İştirakçilerin ad ve soyadları kısaltma yapmaksızın yazılacak ve çift
isimler birinci isimle ikinci isim arasında bir boşluk bırakılarak
doldurulacaktır. Türk Medeni Kanunun 187 inci maddesinden yararlanarak
kocasının soyadının önünde önceki soyadını da kullanan kadınların soyadları
yazılırken birinci soyadı ile ikinci soyadı arasında bir boşluk bırakılarak
dolduracaktır. b.7- Sosyal güvenlik sicil
numarası
Sosyal güvenlik sicil numarası olarak Nüfus
Müdürlüğünce verilen 11 sayısal karakterden oluşan T.C kimlik numarası
yazılacaktır. Yabancı uyruklu kişiler için İçişleri Bakanlığınca verilen
kimlik numarası yazılacaktır. b.8- Emeklilik sicil numarası
Bu
bölüme iştirakçinin ilk defa göreve başladığı tarihte Kurumca verilen 8
sayısal (örnek: 50151899 ) karakterli sicil numarası yazılacaktır. b.9- Durum kodu
657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 86 ncı maddesine göre açıktan
vekil olarak atanan (vekil öğretmen, vekil imam, vekil memur vb.) iştirakçi için “V” kodu yazılacaktır, Görevden uzaklaştırılan, görevi ile ilgili olsun veya olmasın herhangi
bir suçtan tutuklanan veya gözaltına alınanlardan kanunları gereğince eksik
aylığa müstahak bulunan sigortalı için “A” kodu yazılacaktır. İlk defa 4 üncü
maddenin birinci fıkrasının (c) bendi kapsamında sigortalı olanlar için, 5510
sayılı Kanunun 80 inci maddesi ile “vekalet veya ikinci görev karşılığında
ilgili mevzuatı uyarınca yapılacak ödemeler prime esas kazancın hesabında dikkate
alınmaz.” hükmü gereğince, vekalet ve ikinci görev aylığı alan iştirakçiler
için belgenin Durum Kodu bölümü boş bırakılır. Kanunun ilgili maddeleri gereğince, genel sigortası primi kesilmeden
sadece emekli keseneği ve kurum karşılığı kesilecek iştirakçiler için durum
koduna “M” kodu yazılacaktır. Örnek 1- (A) İlköğretim okulunda boş kadroya 657 sayılı
Devlet Memurları Kanununun 86 ncı
maddesine göre açıktan vekil öğretmen olarak atanan bir sigortalı için Aylık
Prim ve Hizmet Belgesinin durum kodu bölümüne “V” kodu yazılacaktır. Örnek 2- (B) İlköğretim Okulu Müdürlüğünde kadrolu bir
öğretmenin müdür yardımcısı kadrosuna vekâlet etmesi halinde, açıktan vekil
olarak atanmadığından Aylık Prim ve Hizmet Belgesinin durum kodu bölümü boş
bırakılarak herhangi bir kod yazılmayacaktır. Örnek 3- (C) Kamu İdaresinde 13/10/2008 tarihinden itibaren
açığa alınan ve 15/10/2008-14/11/2008 dönemi ücretleri 2/3 oranında ödenen
bir iştirakçi için Ekim 2008 ayı Aylık Prim ve Hizmet Belgesinde durum kodu
bölümüne “A” kodu yazılacaktır. b.10- Emekli keseneğine ve
ödemeye esas aylık bilgileri
Emekli keseneğine esas aylık bilgileri bölüme sigortalının emekli
keseneği ve kurum karşılığına esas tutulan derece, kademe ve ek gösterge
rakamı, ödemeye esas aylık bilgileri bölümüne ise sigortalıya fiilen aylık
ödenen derece, kademe ve ek gösterge rakamı yazılacaktır. Emekli Keseneğine esas aylığa ait ek göstergenin tespitinde ödemeye
veya kazanılmış hak aylığına ait dereceye tanınan ek gösterge veya sigortalı
daha önce yüksek ek göstergeli bir görevde bulunmuş ise 5434 sayılı Kanunun
Ek 67 nci maddesi gereğince yüksek olan ek gösterge dikkate alınarak
yazılacaktır. 5434 sayılı Kanunun Ek 67 nci maddesinin birinci fıkrası uyarınca daha
önce atanmış ya da seçilmiş oldukları kadro, görev veya aylık almış oldukları
dereceler için belirlenmiş olan ek göstergelerden daha düşük ek gösterge
ödenmesi gereken veya ek göstergesi olmayan bir kadro, görev veya dereceye
atanan ya da seçilenler; daha önceden yararlanmış oldukları ek gösterge rakamı
ile halen bulundukları kadro, görev veya dereceye ilişkin ek gösterge rakamı
arasındaki farktan kaynaklanan kesenek ve karşılık tutarının tamamının
aylıklarından kesilmesi suretiyle emeklilik açısından yüksek olan ek
göstergeden yararlanmaya devam ederler. 5434 sayılı Kanunun 12 nci maddesinin
(II) numaralı fıkrasının (n) bendinde sayılanlar hariç, atandıkları veya
seçildikleri kadro, görev ya da derecede en az altı ay görev yapmaksızın ek
göstergesi daha düşük bir kadro, görev ya da dereceye atanan veya seçilenler
hakkında bu fıkra hükümleri uygulanmaz Örnek 1- Yüksekokul
mezunu olan ve 3 üncü derece şef kadrosunda 2 nci derecenin 2 nci kademesinde
7 ay kıdemli olarak görev yapmakta iken 5/11/2008 tarihinde 4 üncü derecenin
8 inci kademesine memur olarak atanan bir sigortalının daha önceki kadrosuna
uygulanmakta olan 1600 ek gösterge rakamı ile yeni atandığı kadrosuna
uygulanmakta olan 800 ek gösterge arasındaki 800 ek gösterge farkından
kaynaklanan kesenek ve karşılık farkının tamamının sigortalının aylıklarından
kesilerek gönderilmesi gerekmektedir. Aylık Prim ve Hizmet Belgesinde ise
emekli keseneğine esas aylık bilgileri bölümüne Derece: 2 Kademe: 2 Ek
Gösterge: 1600, ödemeye esas aylık
bilgileri bölümüne ise Derece: 4, Kademe: 8, Ek Gösterge: 800 olarak
yazılacaktır. Örnek 2- Yüksekokul
mezunu olup 1 inci derecenin 4 üncü kademesinde 3000 ek göstergeli Daire
Başkanı olarak 8 aydır görev yapmakta iken, 12/10/2008 tarihinde 1 inci
derecenin 4 üncü kademesi 2200 ek göstergeli Şube Müdürü olarak atanan
sigortalının, 2008/Ekim ayından
itibaren emekli keseneği ve kurum karşılıklarının 2200 ile 3000 arasındaki ek
gösterge farkına ait kesenek ve karşılık tutarının tamamı ilgilinin aylıklarından
kesilmek suretiyle emeklilik açısından yüksek olan ek göstergeden
yararlanmaya devam edecektir ve Aylık Prim ve Hizmet Belgesinde emekli
keseneğine esas aylık bilgileri bölümüne Derece:1 Kademe:4 Ek Gösterge:3000,
ödemeye esas aylık bilgileri bölümüne ise Derece:1, Kademe:4, Ek Gösterge:
2200 olarak yazılacaktır. 657 sayılı Kanunun 43/B maddesinin üçüncü paragrafında sayılan
kadrolara atananlara bu kadrolarda bulundukları sürece daha önce almış
oldukları en yüksek ek gösterge üzerinden aylık ödendiğinden Aylık Prim ve
Hizmet Belgesinde ödemeye esas aylık bilgileri bölümünde bu husus dikkate
alınacaktır. 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 68 inci maddesinin (B) bendine
göre yapılan atamalarda, emekli keseneği ve karşılığı, emekli keseneğine esas
aylığına ait derece ve kademesi ile fiilen alınan ek gösterge üzerinden
tahakkuk ettirilir. Örnek 3- 4
yıllık yüksekokul mezunu olup 8 yıl fiili hizmeti olan ve emeklilik
keseneğine esas aylığı 6 ncı derecenin 1 inci kademesinde bulunan ve 68 inci
maddenin (B) bendine göre 4 üncü
dereceli Şef kadrosundan aylık alan bir sigortalının emekli kesenek ve kurum
karşılıkları 6 ncı derecenin 1inci
kademesi ve 800 ek gösterge üzerinden tahakkuk ettirileceğinden, aylık prim
ve hizmet belgesinin emekli keseneğine esas aylık bilgileri bölümüne Derece:
6 Kademe: 1 Ek Gösterge: 800,
ödemeye esas aylık bilgileri bölümüne ise Derece: 4, Kademe: 1, Ek Gösterge:
800 olarak yazılacaktır. b.11- Kıdem hizmet süresi
İştirakçinin
kazanılmış hak aylığında değerlendirilen (borçlanılsın veya borçlanılmasın
askerlik süresi dahil) kıdem aylığının ödenmesine esas hizmet süresi
yıl-ay-gün olarak yazılacaktır. b.12- Emekli keseneğine esas
aylık toplamı
Emekli keseneğine esas aylık toplamına, -Aylıklarını
personel kanunları hükümlerine göre alan sigortalıların emeklilik
keseneklerine, emekli keseneğine esas aylık derece ve kademelerinin gösterge
rakamının her yıl Bütçe Kanununda tespit edilen katsayı ile çarpımı sonucunda
bulunacak tutarı, - Emekli keseneğine
esas alınacak ek gösterge rakamının her yıl Bütçe Kanununda tespit
edilen katsayı ile çarpımı sonunda bulunacak tutarı, - Memuriyet taban aylığı, - Kıdem aylığı
tutarı, - Zam, tazminat ve
ödenekler ile benzeri ödemeler toplamına karşılık gelmek üzere 657 sayılı
Devlet Memurları Kanununa tabi en yüksek Devlet memuru aylığının (ek gösterge
dahil) brüt tutarının, ek
göstergesi 8400 ve daha yüksek olanlarda % 240’ına, tekabül
eden miktarın toplanması sonucunda bulunacak tutar yazılır. b.13- Tahakkuk ettirilen
kesenek, karşılık, genel sağlık
sigortası primi ve diğer kesintiler
İştirakçinin
5434 sayılı Kanuna göre tespit edilecek emekli keseneğine esas aylık
tutarları üzerinden tahakkuk ettirilecek ve aynı Kanunda belirtilen oranlarda
tahakkuk ettirilecek emekli kesenekleri ve kurum karşılıkları ilgili
bölümlerine yazılacaktır. Emekli
keseneğine esas aylık toplamları üzerinden kesilecek %16 emekli keseneği ve
%20 kurum karşılıkları tahakkuk ettirilirken, 5434 sayılı Kanunun 14 üncü
maddesinin (a) bendinde öngörülen “aybaşlarından sonra vazifeye girenlerin, o
aya ait eksik aylık veya ücretlerinden kesenek alınmaz, aybaşlarından sonra
vazifeden ayrılanların ise eksik aylık veya ücretlerinden tam kesenek alınır”
hükmü dikkate alınacaktır. b.13.1- %16 Kesenek İştirakçinin emeklilik kesenek ve kurum karşılığına
esas alınan derece, kademe ve ek gösterge tutarı ile emekli keseneğine esas
diğer unsurların toplamı üzerinden, iştirakçi payına düşen % 16 emekli
keseneği tutarı yazılacaktır. b.13.2- %20 Kurum Karşılığı İştirakçinin emeklilik kesenek ve kurum karşılığına
esas alınan derece, kademe ve ek gösterge tutarı ile emekli keseneğine esas
diğer unsurların toplamı üzerinden, ilgili kurumunca ödenmesi gereken % 20
kurum karşılık tutarı yazılacaktır. b.13.3- %100 Artış
Farkları (Şahıs hissesi ve kurum karşılığı) Emekli
keseneğine esas derece ve kademeleri ile ek göstergeleri yükselmek suretiyle
artanların, ilk aya ait %100 artış
farkının ve aynı miktarda verilecek kurum karşılığı tutarları yazılacaktır. 657
sayılı Kanunun 26/6/1984 tarih ve 241 sayılı KHK ile değişik 154 üncü
maddesinin ikinci fıkrasında, katsayı değişiminin aylıklarda artış
sayılmayacağı hükme bağlandığından katsayı değişiklikleri sebebiyle meydana
gelen artışlardan %100 artış farkı kesilmeyecektir. b.13.4-
Genel sağlık sigortası primi Her ay emekli keseneklerine esas aylıklarının %12’si
oranında, sigortalıların Kurumlarınca karşılanacak genel sağlık sigortası
primi tutarı yazılacaktır. b.13.5-
Geçmiş hizmet borçlanması Sigortalının talebi üzerine 5434 sayılı Kanunun
ilgili maddelerine istinaden borçlandırılan hizmetine ait borç tahakkuk
tutarının, her ay ilgilinin %16 oranındaki emekli keseneği tutarı kadar
geçmiş hizmet borçlanması kesilerek yatırılacak miktar yazılacaktır. b.13.6-
Aylık kesim cezası/İnzibati para cezası İştirakçinin aylıktan kesme cezası alması halinde, tahsil
edilen ceza tutarı yazılacaktır. b.13.7-
Terfi farkları/İntibak tashihi İştirakçinin yeni bir hizmetinin intibakında
değerlendirilmesi veya normal terfisinin zamanında yapılamaması nedeniyle
eski intibakı ile yeni intibakı arasındaki farkların hesaplanarak yatırılması
gereken miktar yazılacaktır. b.14- Ay içerisinde göreve
başlama ve ayrılma
Belgenin
ait olduğu ay içinde göreve başlayan veya ayrılan iştirakçi bulunması
halinde, göreve başlama ve görevden ayrılma tarihleri ay ve gün olarak yazılarak
sebebi bölümüne ise aylık prim ve hizmet belgesinin açıklamalar bölümündeki
kodlamalardan uygun olan iki haneli kod yazılacaktır.
b.15- Onay ve imza
Aylık
prim ve hizmet belgesi, açıklanan hususlara göre düzenlenerek tüm
iştirakçilere ait bilgiler ile emekli kesenekleri tahakkuk bilgileri
bölümleri eksiksiz olarak doldurulduktan ve tahakkuk ve tediye ile ilgili
kamu görevlisi tarafından imzalandıktan sonra işveren sıfatı ile kamu idaresi
yöneticisi tarafından onaylanmasını müteakip bağlı olunan saymanlık onayı da
alınacaktır. 3.2-
Kanunun 4 üncü Maddenin Birinci Fıkrasının (c) Bendi Kapsamında Sigortalı
Olanlar Yönünden Aylık Prim ve Hizmet Belgesinin Kuruma Verilme Şekli ve
Süreleri
3.2.1- Aylık prim ve hizmet belgesinin internet
ortamında kuruma gönderilmesi
a-
Zorunluluk;
5510
sayılı Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (c) bendi kapsamında
sigortalı çalıştıran kamu idareleri (işverenler) asıl veya ek aylık prim ve
hizmet belgesini internet ortamında Kuruma göndermekle zorunlu olup, bu
yükümlülüğün yasal süresi içinde veya yasal süresi dışında kâğıt ortamında
yerine getirilmesi halinde bu belgeler işleme konulur. Ancak 5510 sayılı
Kanunun 102 nci maddesi uyarınca idari para cezası uygulanacaktır. b-
Aylık prim ve hizmet belgelerinin internet ortamında gönderilmesi;
Kamu
idareleri çalıştırdıkları sigortalılara ait aylık prim ve hizmet belgelerini www.sgk.gov.tr.
web sayfasında “e-sgk” bölümünde
bulunan “Kesenek Bilgi Sistemi”nden
internet ortamında Kuruma göndereceklerdir. Aylık
prim ve hizmet belgesini internet üzerinden Kuruma gönderecek olan kamu
idarelerinin asıl veya ek mahiyetteki aylık prim ve hizmet belgelerinin
Kuruma gönderilmesi gereken yasal süresinin son günü saat 23.59’a kadar
göndermeleri gerekmektedir. 3.2.2- Aylık prim ve hizmet belgelerinin kuruma
verilme süresi
Bu
Kanuna göre ilk defa 4 üncü maddenin birinci fıkrasının (c) bendi kapsamında
sigortalı sayılanlar ile bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten önce iştirakçi
olup Kanunun yürürlüğe girdiği tarih itibariyle 4 üncü maddenin birinci
fıkrasının (c) bendi kapsamında sigortalı sayılanları çalıştıran işverenler,
bir ay içinde çalıştırdığı sigortalılara ilişkin örneği Tebliğ ekinde yer alan aylık prim ve hizmet
belgesini (EK:2) ve (EK:3); a) Her ayın 15’i ile müteakip ayın 14’ü arasındaki maaşını ayın
15’inde peşin alan sigortalılar için maaş ödemelerinin yapılması gereken
takvim ayının son gününe kadar, b)
Her ayın 1’i ile 30’u arasındaki maaşını ayın 1’inde peşin alan sigortalılar
için, maaş ödemelerinin yapılması gereken ayın 15’inci günü sonuna kadar, c)
Her ayın 15’i ile müteakip ayın 14’ü arasındaki maaşını müteakip ayın 15’inde
çalıştıktan sonra alan sigortalılar için, maaş ödemelerinin yapılması gereken
takvim ayının son gününe kadar, d) Her ayın 1’i ile 30’u arasındaki maaşını
müteakip ayın 1’inde çalıştıktan sonra alan sigortalılar için maaş
ödemelerinin yapılması gereken ayın 15’inci günü sonuna kadar, her
bir maaş ödeme dönemi için ayrı ayrı Kuruma vermekle yükümlüdür. Son günün
resmi tatile rastlaması durumunda aylık prim ve hizmet belgeleri bu günü
izleyen ilk iş günü sonuna kadar gönderilecektir. Örnek - (A) Kamu idaresince, 4 ayrı maaş ödeme dönemine ait
sigortalı çalıştırıldığı varsayıldığında, bu kamu idaresince 2008/Ekim ayına
ilişkin asıl nitelikteki aylık prim ve hizmet belgelerinin, a)
15/10/2008-14/11/2008 ayı ücretlerini 15/10/2008 tarihinde peşin ödenen
sigortalıların aylık prim ve hizmet belgelerini 31/10/2008 günü sonuna kadar,
b)
1/10/2008-31/10/2008 ayı ücretlerini 1/10/2008 tarihinde peşin alan
sigortalıların aylık prim ve hizmet belgelerini 15/10/2008 günü sonuna kadar, c)
15/10/2008-14/11/2008 ayı ücretlerini 15/11/2008 tarihinde çalıştıktan sonra
alan sigortalıların aylık prim ve hizmet belgelerini 30/11/2008 gününün hafta
sonu tatiline rastlaması nedeniyle 1/12/2008 günü sonuna kadar, d)
1/10/2008-31/10/2008 ayı ücretlerini 1/11/2008 tarihinde çalıştıktan sonra
alan sigortalıların aylık prim ve hizmet belgelerini 15/11/2008 gününün hafta
sonu tatiline rastlaması nedeniyle 17/11/2008 günü sonuna kadar, kuruma
gönderilmesi zorunludur. İşveren sigortalı çalıştırmaya son verdiği tarihten
itibaren 15 gün içinde ilgili üniteye durumu bildirmekle yükümlüdür. 3.2.3- Sonradan verilen aylık prim ve hizmet belgeleri
Kanunun
4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (c) bendinde belirtilen sigortalılar
için; Kanuni
düzenleme veya Bakanlar Kurulu Kararı ile enflasyon farkı veya başka ad
altında geriye yönelik olarak yapılan ödemelere ilişkin ek nitelikteki aylık
prim ve hizmet belgeleri, ödemenin yapıldığı tarihi takip eden günden
başlayarak on beşinci günün sonuna kadar verilen ek mahiyetteki aylık prim ve hizmet belgeleri, Görevden
uzaklaştırılması veya görevine son verilmesine rağmen idari tasarrufla ya da
yargı kararı ile görevlerine iade edilenler için geriye yönelik olarak ödenen
aylık, ücret veya tahsisata ilişkin aylık prim ve hizmet belgeleri ödemenin
yapıldığı tarihi takip eden günden başlayarak on beşinci günün sonuna kadar
verilen ek mahiyetteki aylık prim ve hizmet belgeleri, yasal
süresi içerisinde verilmiş kabul edilecektir. Operasyonlara
katılmak amacıyla görev yerleri değiştirilen askeri birliklerin bu durumu
belgelemeleri kaydıyla yasal süresi dışında verilen belgeler süresinde
verilmiş sayılacaktır. Kanunun
4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (c) bendinde sayılan sigortalıların,
ihbar, şikayet ve şüphe halleri bulunmadığı sürece sonradan verilen aylık
prim hizmet belgesi kayıt incelemesine gidilmeden kabul edilebilir. 3.3-
Kanunun 4 üncü Maddenin Birinci Fıkrasının (c) Bendi Kapsamında Sigortalı
Olanlar Yönünden Primlerin Ödenme Süreleri ve Usulleri
3.3.1- Prim ödeme yükümlüleri
5510 sayılı Kanunun 4 üncü maddesinin birinci
fıkrasının (c) bendi kapsamında sigortalı olanların, Kanunun uygulamasında
uzun vadeli sigorta kolları ile genel sağlık sigortası bakımından
işverenleri/kamu idareleri prim ödeme yükümlüsüdür. Harp
okulları ile fakülte ve yüksek okullarda silâhlı kuvvetler hesabına
okuyanların ve astsubay meslek yüksek okulu öğrencileri ile astsubay
naspedilmek üzere temel askerlik eğitimine tabi tutulan adayların öğrenci
harçlıkları ile ilgisine göre en az aylık alan teğmen veya astsubay çavuşun
prime esas kazançları arasındaki farkın primi; polis akademisi ile fakülte ve
yüksek okullarda Emniyet Genel Müdürlüğü hesabına okuyan öğrencilerin öğrenci
harçlıkları ile komiser yardımcısı veya polis memuru prime esas kazançları
arasındaki farkın primi, öğrenciler adına kurumlarınca ödenir. Talim
ve manevra için rütbe ile silah altına alınan 4 üncü maddenin birinci
fıkrasının (c) bendi kapsamında olan sigortalılardan rütbelerinin prime esas
kazançları, vazifelerinin prime esas kazancından fazla olanların prime esas
kazanç farklarına ait primleri vazife gördükleri kurumlarınca; seferberlik ve
harp için silâh altına alınanlardan vazifelerinin prime esas kazançları,
rütbelerinin prime esas kazancından fazla olanların prime esas kazançları
arasındaki farkın primleri de, rütbelerinin prime esas kazancını ödeyen kamu
idaresince kesilerek Kuruma ödenir. 3.3.2- Primlerin ödenme süresi
Kamu
idareleri 2008/Ekim ayı başından itibaren Kanunun 4 üncü maddesinin birinci
fıkrasının (c) bendi kapsamında ilk defa sigortalı olanların primleri ile
Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten önce iştirakçi olup, Kanunun yürürlüğe
girdiği tarih itibarıyla Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (c)
bendi kapsamına alınanların kesenekleri, karşılıkları ve %100 artış
farklarını, a) Her ayın 15’i ile müteakip ayın 14’ü arasındaki maaşını ayın
15’inde peşin alan sigortalılar için maaş ödemelerinin yapılması gereken
takvim ayının son gününe kadar, b)
Her ayın 1’i ile 30’u arasındaki maaşını ayın 1’inde peşin alan sigortalılar
için, maaş ödemelerinin yapılması gereken ayın 15’inci günü sonuna kadar, c)
Her ayın 15’i ile müteakip ayın 14’ü arasındaki maaşını müteakip ayın 15’inde
çalıştıktan sonra alan sigortalılar için, maaş ödemelerinin yapılması gereken
takvim ayının son gününe kadar, d)
Her ayın 1’i ile 30’u arasındaki maaşını müteakip ayın 1’inde çalıştıktan sonra
alan sigortalılar için maaş ödemelerinin yapılması gereken ayın 15’inci günü
sonuna kadar, Kuruma
ödemek zorundadırlar. Örnek: (A) Kamu idaresinin, 4
ayrı maaş ödeme dönemine ait sigortalı çalıştırdığı varsayıldığında, bu kamu
idaresince 2008/ Ekim ayına ait primlerin/keseneklerin, a)
15/10/2008 - 14/11/2008 ayı maaşları 15/10/2008 tarihinde peşin ödenen
sigortalıların primlerini en geç 31/10/2008 günü sonuna kadar, b)
1/10/2008 - 31/10/2008 ayı maaşlarını 1/10/2008 tarihinde peşin alan
sigortalıların primlerini en geç 15/10/2008 günü sonuna kadar, c)
15/10/2008 - 14/11/2008 ayı maaşını 15/11/2008 tarihinde çalıştıktan sonra
alan sigortalıların primlerini en geç 30/11/2008 gününün hafta sonu tatiline
rastlaması nedeniyle 1/12/2008 günü sonuna kadar, , d)
1/10/2008 - 31/10/2008 ayı maaşlarını 1/11/2008 tarihinde çalıştıktan sonra
alan sigortalıların primlerini en geç 15/11/2008 gününün hafta sonu tatiline
rastlaması nedeniyle 17/11/2008 günü sonuna kadar, Kurum
adına prim tahsilatı yapan banka şubelerine yatırmak zorundadır. Kanunun
4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (c) bendine göre sigortalı olanlar için
yasal düzenleme veya Bakanlar Kurulu kararı ile geriye yönelik olarak
ödenmesine karar verilen aylık, ücret veya tahsisata ait olmak kaydıyla
tahakkuk ettirilecek primler ödeme gününü
takip eden günden başlamak üzere on beşinci günün sonuna kadar ödenen sigorta
primleri, Kanunun
4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (c) bendine göre sigortalı olanlardan
görevden uzaklaştırılması veya görevine son verilmesine rağmen idari
tasarrufla ya da yargı kararı ile görevlerine iade edilenler için geriye
yönelik olarak ödenen aylık, ücret veya tahsisata ait tahakkuk ettirilecek
primler ödemenin yapıldığı tarihi takip eden on beşinci günün sonuna kadar ödenen sigorta primleri, Operasyonlara
katılmak amacıyla görev yerleri değiştirilen askeri birliklerin bu durumunu
belgelemeleri kaydıyla yasal süresi dışında vermiş oldukları prim belgelerine
ilişkin sigorta primlerinin belgenin verildiği ayın sonuna kadar ödenen
sigorta primleri, yasal
süresi içerisinde ödenmiş kabul edilir ve yukarıda belirtilen süre içinde
ödenirse ayrıca gecikme cezası ile gecikme zammı alınmaz. Prim
ödeme süresinin son gününün hafta sonu veya resmi tatil gününe denk gelmesi
halinde primlerin/keseneklerin takip eden ilk iş günü sonuna kadar ödenmesi
halinde yasal süresi içerisinde ödenmiş kabul edilir. Örnek 1- (A) Kamu idaresinin 15/11/2008 - 14/12/2008 ayı
maaşları 15/11/2008 tarihinde peşin ödenen sigortalıların 2008/Kasım ayına
ilişkin primlerini en geç maaş ödemesinin yapıldığı Kasım ayının son günü
olan 30/11/2008 günü sonuna kadar yatırmaları gerekmekle birlikte anılan
tarihin pazar gününe denk gelmesi nedeni ile 1/12/2008 günü sonuna kadar yatırması
halinde yasal süresi içinde ödenmiş kabul edilecektir. Örnek 2- (B) Kamu idaresinin 1/11/2008 - 30/11/2008 ayı
maaşları 1/11/2008 tarihinde peşin ödenen sigortalıların 2008/Kasım ayına
ilişkin primlerini en geç ödemenin yapıldığı ay olan Kasım/2008 ayının 15’i
sonuna kadar yatırmaları gerekmekle birlikte anılan tarihin cumartesi gününe
denk gelmesi nedeni ile 17/11/2008 günü sonuna kadar yatırması halinde yasal
süresi içinde ödenmiş kabul edilecektir. 4/10/1987 tarih ve
19949 sayılı Resmi Gazete’ de yayımlanan Devlet Memurları ile
Diğer Kamu Görevlilerinin Aylıklarının Ödeme Zamanının Değiştirilmesine Dair
9/9/1987 tarih ve 289 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin Kabulüne Dair
28/9/1988 tarih ve 3472 sayılı Kanunun 1 inci
maddesinde aylıklarını 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu hükümlerine göre
almakta bulunan Devlet Memurları ile diğer kamu görevlilerinin (sözleşmeli
statüdeki personel dahil) aylık veya sözleşme ücretlerinin ilkinin 15 Ekim
1987 tarihinde olmak üzere her ayın 15’inde ödeneceği, Devlet Memurları ile
diğer kamu görevlilerine ilişkin kanunlarda yer alan “aybaşı” ibarelerinin
“ayın 15’i” olarak uygulanacağı, hükme bağlanmıştır. Bu
hükümler uyarınca aylıklarını 657 sayılı Kanun hükümlerine göre alan devlet
memurları ile diğer kamu görevlilerine(sözleşmeli statüdeki personel dahil)
her ayın 15’inde aylık ödemesi yapılması gerekmekte olduğundan aylık, ücret
veya tahsisatın ödeme günü olarak ayın 15’i kabul edilecektir. Buna
göre, Bakanlar Kurulu kararı ile kamu idarelerinde çalışan devlet memurlarının
maaş ödemelerinin avans olarak erken ödenmesi halinde veya maaş ödeme günü
olan ayın 15’nin resmi tatil veya hafta sonuna denk gelmesi veya maaşların
herhangi bir nedenle geç ödenmesi durumu maaş ödeme gününü
değiştirmeyeceğinden primlerin/keseneklerin maaş ödeme günü olan ayın 15’inin
içinde bulunduğu ayın sonuna kadar ödenmesi gerekmektedir. Örnek -3- 15/11/2008 - 14/12/2008 ayı maaşları 15/11/2008
tarihinde peşin olarak ödenen sigortalıların primleri/kesenekleri, maaş ödeme
günü olan ayın 15’inin hafta sonuna denk gelmesi durumu maaş ödeme gününü
değiştirmeyecektir ve primlerin/keseneklerin maaş ödemesinin yapıldığı
Kasım/2008 takvim ayının son günü olan 30/11/2008 gününün pazar gününe denk
gelmesi nedeniyle takip eden ilk iş günü olan 1/12/2008 günü sonuna kadar
ödenecektir. Örnek 4- 1/11/2008 - 30/11/2008 ayı maaşları 1/11/2008
tarihinde peşin ödenen sigortalıların primlerinin, maaş ödeme günü olan ayın
1’nin hafta sonuna denk gelmesi durumu maaş ödeme gününü değiştirmeyecektir.
Primlerin/keseneklerin maaş ödemesinin yapıldığı Kasım/2008 takvim ayının
15’inci günü sonuna kadar ödenmesi gerekmekte ise de, 15/11/2008 tarihinin
Cumartesi gününe denk gelmesi nedeniyle takip eden ilk iş günü olan
17/11/2008 sonuna kadar ödenecektir. 4- Ortak Hükümler
4.1- Afet durumunda aylık prim ve
hizmet belgelerinin verilme süresi
Yangın, su baskını, yer kayması ve deprem gibi afete
uğrayan işverenlerin, bu durumu kamu kurum ve kuruluşlarından alacakları yazı
ile belgeleyerek afetin meydana geldiği tarihten itibaren üç ay içinde
işyerinin bağlı bulunduğu Sosyal Güvenlik İl/Merkez Müdürlüğüne yazılı
talepte bulunmaları halinde, bu kişilerin prim ödeme aczine düştüklerinin
Kurumca yapılacak inceleme neticesinde tespit edilmesi kaydıyla, afetin
meydana geldiği tarihte verilmesi gereken aylık prim ve hizmet belgeleri,
afetin meydana geldiği ayı takip eden üç ay içinde Kuruma verildiği takdirde
yasal süresi içinde verilmiş kabul edilecektir. Örnek 1- (A) Limited Şirketine ait işyerinin 17/10/2008
tarihinde yangın felaketine uğradığı varsayıldığında, 17/1/2009 tarihinin
Cumartesine rastlaması nedeniyle 19/1/2009 Pazartesi gününe kadar işyerinin
bağlı bulunduğu Sosyal Güvenlik İl/Merkez Müdürlüğüne yangın felaketinden
etkilendiğine dair kamu kurum ve kuruluşlarından alacağı belge ile müracaat
etmesi üzerine, Kurumca yapılacak inceleme sonucunda, sözkonusu işverenin
ödeme aczine düşmüş olduğunun tespiti halinde, afetin meydana geldiği tarihte
Kuruma verilmesi gereken aylık prim ve hizmet belgesi 2008/Eylül ayına
ilişkin belge olacağından, 2008/Eylül ayına ilişkin aylık prim ve hizmet
belgesi, 23/1/2009 tarihine kadar Kuruma verildiği takdirde yasal süresi
içinde verilmiş sayılacaktır. Örnek 2- 1 nolu örnekteki yangın felaketinin 27/11/2008
tarihinde gerçekleşmiş olduğu varsayıldığında ise, felakete uğranılan ayda
verilmesi gereken aylık prim ve hizmet belgesinin verilme süresi, yangın
felaketine uğranılan tarihten önce (23/11/2008 tarihinde) sona ermiş
olduğundan, 2008/Ekim ayına ilişkin aylık prim ve hizmet belgesinin verilme
süresi ertelenmeyecektir. Kurum; genel hayatı etkilediğine karar verilen
afetler dolayısıyla Kanunun 91 inci maddesinin üçüncü fıkrasının uygulaması
bakımından prim ödeme sürelerini, vadelerinin bitim tarihinden itibaren
uzatmaya yetkilidir. Bu yetkiyi; bölge, il, ilçe, mahal ve afetten zarar
görenler ile afetten zarar görme derecesi veya prim türleri itibarıyla farklı
süreler tespit etmek suretiyle de kullanabilir. Prim borcunun ertelendiği sürede zamanaşımı işlemez ve ertelenen
kısmına gecikme cezası ve gecikme zammı uygulanmaz.
4.2-
Prim belgelerinin mücbir sebeplerle gönderilememesi ve primlerin süresi
içinde ödenememesi
Aylık
prim ve hizmet belgesini e-Sigorta ortamında göndermekle zorunlu tutulan
işveren/aracı/sigortalıyı geçici olarak devralanların, Kurumun bilgi işlem
sistemlerinin aşağıdaki belirtilen nedenlerle hizmet dışı kalması sonucu prim
belgelerini öngörülen sürenin son gününde Kuruma internet ortamında
gönderememesi ve muhteviyatı primleri de yasal süresi içinde ödeyememesi
halinde, sorunların ortadan kalktığı tarihi takip eden beşinci işgününün
sonuna kadar belge veya bilgiyi göndermeleri ve muhteviyatı primleri de aynı
sürede Kuruma ödemeleri halinde, bu yükümlülüklerini Kanunda öngörülen sürede
yerine getirmiş oldukları kabul edilecektir. Hizmet
Sunumu Genel Müdürlüğü yetkililerince imzalanacak bir tutanak ile tevsik
edilmesi kaydıyla; a)
Kurum bilgisayar sisteminde, e-Sigorta uygulamasının çalışmasını engelleyecek
şekilde; 1)
Donanımsal ve yazılımsal arızalar, 2)
Elektrik ve iletişim alt yapısında meydana gelen arızalar, 3)
Yangın, yıldırım, infilak ve benzeri olaylar sonucu meydana gelen ve işlem
yapmayı engelleyici durumlar, 4)
Sel veya su baskını, fırtına, yer kayması, deprem gibi tabi afetler ile grev,
lokavt, sabotaj, terör saldırıları, b)
Kurumun hizmet satın aldığı internet servis sağlayıcılarında meydana gelen
arızalar, c)
(a) ve (b) dışında Kurumca belirlenecek benzeri durumlar, aylık
prim ve hizmet belgelerinin Kanunda öngörülen sürenin son gününde Kurumca
alınmasını engelleyici sebep olarak kabul edilir. 4.3- Aylık prim ve hizmet
belgelerinin yasal süresi içinde verilmemesi durumunda uygulanacak idari para
cezaları
5510
sayılı Kanunun 102 nci maddesinin birinci fıkrasının (c) bendinde; “Kanunun
86 ncı maddesinin birinci fıkrası uyarınca verilmesi gereken belgeleri,
Kurumca belirlenen şekilde ve usûlde vermeyenler ya da Kurumca internet,
elektronik veya benzeri ortamda göndermekle zorunlu tutulduğu halde anılan
ortamda göndermeyenler veya belirlenen süre içinde vermeyenlere her bir fiil
için; 1)
Belgenin asıl olması halinde aylık asgarî ücretin iki katını geçmemek
kaydıyla belgede kayıtlı sigortalı sayısı başına, aylık asgarî ücretin beşte
biri tutarında, 2)
Belgenin ek olması halinde, aylık asgarî ücretin iki katını geçmemek kaydıyla
her bir ek belgede kayıtlı sigortalı sayısı başına, aylık asgarî
ücretin sekizde biri tutarında, 3)
Ek belgenin 86 ncı maddenin beşinci fıkrasına istinaden Kurumca re'sen
düzenlenmesi durumunda, aylık asgarî ücretin iki katını geçmemek kaydıyla her
bir ek belgede kayıtlı sigortalı sayısı başına, aylık asgarî ücretin
yarısı tutarında, 4)
Belgenin mahkeme kararı, Kurumun denetim ve kontrol ile görevlendirilmiş
memurlarınca yapılan tespitler veya diğer kamu idarelerinin denetim
elemanlarınca kendi mevzuatları gereğince yapacakları soruşturma, denetim ve
incelemeler neticesinde ya da bankalar, döner sermayeli kuruluşlar, kamu
idareleri ile kanunla kurulan kurum ve kuruluşlardan alınan bilgi ve belgelerden,
hizmetleri veya kazançları Kuruma bildirilmediği veya eksik bildirildiği
anlaşılan sigortalılarla ilgili olması halinde, belgenin asıl veya ek
nitelikte olup olmadığı, işverence düzenlenip düzenlenmediği dikkate
alınmaksızın, aylık asgarî ücretin iki katı tutarında, idarî
para cezası uygulanır.” hükmü yer almaktadır. Buna
göre, aylık prim ve hizmet belgelerinin belirlenen usul ve sürelerde Kuruma
gönderilmemesi halinde ilgililer hakkında idari para cezası uygulanması
Kanunun amir hükmü olduğundan, yükümlüklerin yerine getirilmemesi durumunda
Kanunda belirtilen tutarlarda idari para cezası uygulanacaktır. 4.4-
Süresinde Ödenmeyen Primlere Uygulanacak Gecikme Cezası ve Gecikme Zammı
Kanunun
89 uncu maddesinin ikinci fıkrası gereğince Kurumun prim ve diğer alacakları
süresi içinde ve tam olarak ödenmezse, ödenmeyen kısmı sürenin bittiği
tarihten itibaren ilk üç aylık sürede her bir ay için % 3 oranında gecikme
cezası uygulanarak artırılır. Ayrıca, her ay için bulunan tutarlara ödeme
süresinin bittiği tarihten başlamak üzere borç ödeninceye kadar her ay için
ayrı ayrı Hazine Müsteşarlığınca açıklanacak bir önceki aya ait Yeni Türk
Lirası cinsinden iskontolu ihraç edilen Devlet iç borçlanma senetlerinin
aylık ortalama faizi bileşik bazda uygulanarak gecikme zammı hesaplanır.
Ancak, ödemenin yapıldığı ay için gecikme zammı günlük hesaplanır. Örnek: (A) Kamu idaresince 15/10/2008 - 14/11/2008 ayına
ilişkin olarak düzenlenen asıl mahiyetteki aylık prim ve hizmet belgesinden
dolayı tahakkuk eden 2.000,00-YTL tutarındaki sigorta priminin 31.10.2008
tarihine kadar ödenmesi gerektiği halde 17/12/2008 tarihinde ödenmiştir.
Devlet iç borçlanma senetlerine uygulanan faiz oranın (DİBS) da Ekim ayı için
1.25 Kasım ayı için 1,35 olması halinde, toplam borç aşağıdaki şekilde
hesaplanacaktır:
4.5-
Primlerin ödenmesinden işverenle birlikte sorumlu tutulanlar Kurumun prim ve diğer alacaklarının süresi
içinde ödenmemesi halinde, kamu idarelerinin tahakkuk ve tediye ile görevli
kamu görevlileri, tüzel kişiliği haiz diğer işverenlerin şirket yönetim
kurulu üyeleri de dahil olmak üzere üst düzeydeki yönetici veya yetkilileri
ile kanuni temsilcileri Kuruma karşı işverenleri ile birlikte müştereken ve
müteselsilen sorumlu tutulmuşlardır. Dolayısıyla,
sigorta primlerinin haklı bir olmaksızın ödenmemesi halinde, işveren ile
birlikte kamu idarelerinin tahakkuk ve tediye ile görevli kamu görevlileri,
tüzel kişiliği haiz diğer işverenlerin ise şirket yönetim kurulu üyeleri de
dahil olmak üzere üst düzeydeki yönetici veya yetkilileri ile kanuni
temsilcileri aleyhine icra takibine geçilecektir 5- Yürürlük Tarihi Bu Tebliğ, ücretlerini her ayın 1’i ila
30’u arasındaki çalışmaları karşılığı hak edenler bakımından 1/10/2008
tarihinde; ücretlerini her ayın 15’i ila müteakip ayın 14’ü arasındaki
çalışmaları karşılığı hak edenler bakımından 15/10/2008 tarihinde yürürlüğe
girer. Tebliğ olunur.
|
||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||