|
Maliye Bakanlığından:
MALİ
SUÇLARI ARAŞTIRMA KURULU GENEL TEBLİĞİ
(SIRA NO:
7)
1. Konu
9/1/2008
tarihli ve 26751 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanarak 1/4/2008 tarihinde
yürürlüğe giren Suç Gelirlerinin Aklanmasının ve Terörün Finansmanının
Önlenmesine Dair Tedbirler Hakkında Yönetmeliğin (Bundan sonra Yönetmelik
olarak anılacaktır.) üçüncü bölümünde müşterinin tanınmasına ilişkin
esaslar yer almaktadır.
Yönetmeliğin, 15/4/2008 tarihli ve 26848 sayılı Resmi Gazete’de
yayımlanan Yönetmelikle değişik Geçici 2 nci
maddesinde yükümlülerin, Yönetmeliğin yürürlüğe girdiği tarih itibarıyla
sürekli iş ilişkisi içinde bulundukları müşterilerinin kimlik tespiti
kapsamındaki bilgilerini 31/12/2008 tarihine kadar Yönetmeliğe uygun hale
getirmeleri gerektiği ve maddenin uygulanmasında yükümlü grupları
itibarıyla yapılacak işlemlerin kapsamı, sürelerin yeniden belirlenmesi,
uygulamaya ilişkin diğer usul ve esaslar konusunda Maliye Bakanlığı’nın
yetkili olduğu belirtilmiştir.
Anılan hükmün Bakanlığımıza
verdiği yetkiye istinaden yükümlülerin, 1/4/2008
tarihi itibarıyla sürekli iş ilişkisi içinde bulundukları müşterilerinin
kimlik tespiti kapsamındaki bilgilerinin Yönetmeliğe uygun hale getirilmesi
ile kimlik tespiti kapsamındaki diğer açıklamalar bu Tebliğin konusunu
oluşturmaktadır.
2.
Sürekli İş İlişkisi Kapsamında Alınması ve Teyidi Gereken Bilgiler
Yönetmeliğin 4 üncü maddesinin
birinci fıkrasında sayılan yükümlülerin, gerçek kişi müşterilerinden
sürekli iş ilişkisi1 kapsamında alması ve doğruluğunu teyit
etmesi gereken bilgiler Yönetmeliğin 6 ncı
maddesinde sayılmış olup aşağıda gösterilmiştir.
a) Adı, soyadı
b) Doğum yeri ve tarihi
c) Anne ve baba adı
d) Uyruğu
e) Kimlik belgesinin türü ve
numarası
f) Adresi
g) Varsa telefon numarası, faks
numarası, elektronik posta adresi
h) T.C. Kimlik numarası (Türk
vatandaşları için)
i) İmza örneği
j) İş ve mesleğine ilişkin
bilgiler
Yukarıda sayılan bilgilerden;
• (a, b, c, d ve e) bentlerinde
belirtilenler; Türk uyruklular için T.C. nüfus cüzdanı, T.C. sürücü belgesi
veya pasaport, Türk uyruklu olmayanlar için pasaport, ikamet belgesi veya
Bakanlıkça uygun görülen başka bir kimlik belgesi ile
• Adres; yerleşim yeri belgesi,
ilgili adına düzenlenmiş elektrik, su, doğalgaz, telefon gibi abonelik
gerektiren bir hizmete ilişkin olan ve işlem tarihinden önceki üç ay içinde
düzenlenmiş fatura, herhangi bir kamu kurumu tarafından verilen belge veya
(Tebliğin 4 üncü bölümünde detaylı olarak gösterilen) Başkanlıkça uygun
görülen diğer belge ve yöntemlerle
• Diğer iletişim bilgileri; bu
araçları kullanarak ilgiliyle irtibat kurmak suretiyle
teyit
edilecektir.
Gerçek kişiler dışındaki
müşterilerin (Ticaret siciline kayıtlı tüzel kişiler, dernek ve vakıflar
gibi) sürekli iş ilişkisi kapsamında alınması ve doğruluğunun teyit
edilmesi gereken kimliğe ilişkin bilgileri ve diğer hususlar da
Yönetmeliğin 7 ila 26 ncı maddelerinde
gösterilmiş bulunmaktadır.
Buna göre yükümlülerin,
Yönetmeliğin yukarıda bahsedilen hükümleri çerçevesinde ve 5 sıra numaralı
Mali Suçları Araştırma Kurulu Genel Tebliği’ni2 de göz önünde
bulundurmak suretiyle 1/4/2008 tarihinden itibaren
sürekli iş ilişkisi tesis ettikleri müşterilerinin kimliğe ilişkin
bilgilerini almaları ve bunlardan teyidi gerekenlerin, uygun şekilde
teyidini yapmaları gerekmektedir.
Örnek:
(A) Bankası, 2008 yılının
Ağustos ayında, bir kamu kurumunun çalışanlarına maaş hesabı açılması
amacıyla toplu müşteri kabulü yoluyla iş ilişkisi tesis etmiştir. Bu
çerçevede (A) Bankası, kendisine maaş ödemesi yapılacak gerçek kişilerin;
- Adı, soyadı,
- Doğum yeri ve tarihi,
- Anne ve baba adı,
- Uyruğu,
- T.C. Kimlik numarası (Türk
vatandaşları için),
- İşyeri veya ikametgah adresi,
- Varsa telefon numarası, faks
numarası, elektronik posta adresi
bilgilerini
alacaktır. Bu bilgilerden, ilgili kamu kurumu tarafından maaş ödemesi
yapılacak kişilerin isimleri ile birlikte kurumun açık adresinin (A)
Bankasına bildirilmesi, çalışanların adres bilgilerinin teyidi için
yeterlidir.3
3. 1/4/2008 Tarihinden Önce Sürekli İş
İlişkisi Tesis Edilen Müşterilerin Kimlik Tespiti Kapsamındaki Bilgilerinin
Yönetmeliğe Uygun Hale Getirilmesinde Süre
Yönetmeliğin Geçici 2 nci maddesiyle Yönetmeliğin yürürlüğe girdiği 1/4/2008 tarihinden önce sürekli iş ilişkisi tesis
edilen ve söz konusu tarihten önce yürürlükte bulunan mevzuata göre kimlik
tespiti yapılmış olan müşterilerin, kimlik tespiti kapsamındaki bilgilerini
Yönetmelikle ihdas edilen yeni düzenlemelere uygun hale getirmeleri için
yükümlülere 31/12/2008 tarihine kadar süre tanınmıştı.
Yönetmeliğin Geçici 2 nci maddesinin Bakanlığımıza verdiği yetkiye istinaden;
1/4/2008 tarihinden önce sürekli iş ilişkisi tesis
edilen müşteriler için anılan sürenin 1/6/2009 olarak yeniden belirlenmesi
kararlaştırılmıştır. Buna göre yükümlüler, 1/4/2008
tarihi itibarıyla sürekli iş ilişkisi içinde bulundukları müşterilerinin
kimlik tespiti kapsamındaki bilgilerini 1/6/2009 tarihine kadar Yönetmeliğe
uygun hale getirmek zorundadırlar.
Öte yandan, 1/4/2008 tarihinden
önce tesis edilmiş sürekli iş ilişkisi kapsamında, bu tarihten 1/6/2009
tarihine kadar müşteri tarafından talep edilmiş herhangi bir işlem bulunmaması
halinde, bu müşterilerin kimlik tespiti kapsamındaki bilgilerinin, en geç
1/6/2009 tarihinden itibaren (yüzyüze
gerçekleştirilmeyen işlemler dahil) müşterinin ilk
işlem talep tarihinde ve işlem gerçekleştirilmeden önce Yönetmeliğe uygun
hale getirilmesi gerekmektedir.
Örnek:
Bay (X), 15/7/2005
tarihinde (B) Bankasında bir vadesiz mevduat hesabı açtırmış ve bu hesapla
ilgili olarak 15/11/2008 tarihine kadar herhangi bir işlem yapmamış ve
anılan tarihte de bu hesaba para yatırmıştır. Bu bağlamda Yönetmeliğin 4
üncü maddesine göre yükümlü sayılan (B) bankasının müşterisi durumunda olan
Bay (X)’in (B) Bankasında vadesiz mevduat hesabı açtırdığı 15/7/2005 tarihinde Yönetmelik henüz yürürlüğe girmemiş
olduğundan, (B) Bankasının Bay (X)’in daha önce almış olduğu kimlik tespiti
kapsamındaki bilgilerini 1/6/2009 tarihine kadar Yönetmeliğe uygun hale
getirmesi gerekmektedir.
Eğer Bay (X), 1/4/2008 tarihinden 1/6/2009 tarihine kadar anılan
hesapla ilgili olarak herhangi bir işlem talep etmemiş olsaydı, kimlik
tespiti kapsamındaki bilgileri, en geç 1/6/2009 tarihinden sonraki ilk
işlem talep tarihinde Yönetmeliğe uygun hale getirilecekti.
4. Yükümlülerce Gerçek Kişi Müşterilerle İlgili Olarak Yapılması
Gereken Adres Teyidi
Yükümlü ile gerçek kişi müşteri
arasında 1/4/2008 tarihi itibarıyla sürekli bir iş
ilişkisinin mevcudiyeti halinde kimlik tespiti kapsamındaki bilgilerin,
1/4/2008 tarihinden sonra yapılacak sürekli iş ilişkisi tesisinde aranan
bilgilerle uyumlu olması, uyumlu değilse yükümlü tarafından Yönetmeliğe
uygun hale getirilmesi gerekmektedir.
Bu bağlamda, yükümlü ile gerçek
kişi müşteri arasında gerek 1/4/2008 tarihinden
önce gerekse de bu tarihten sonra tesis edilmiş sürekli iş ilişkisi
kapsamında, gerçek kişi müşteri adres bilgilerinin yükümlü tarafından
aşağıdaki belgelerden herhangi biriyle teyit edilmesi mümkün bulunmaktadır.
• Yerleşim yeri belgesi,
• Müşteri adına düzenlenmiş
elektrik, su, doğalgaz, telefon gibi abonelik gerektiren bir hizmete
ilişkin olan ve son üç ay içinde düzenlenmiş faturalar (ilgili kuruma ait
olduğu yükümlü tarafından teyit edilebilen elektronik faturalar dahil),
• Herhangi bir kamu kurumu
tarafından verilen bir belge,
• Son üç aya ait bilgileri
içermek şartıyla, BEDAŞ ve ASKİ gibi kamu kurumu niteliği olan kuruluşlarca
ya da telefon aboneliği hizmeti veren telekomünikasyon şirketlerince
tutulan ve abonelere ilişkin adres bilgilerinin yer aldığı listeler,
• Fatura sahibi ile arasındaki
bağı gösterir muteber belgeyi (evlilik cüzdanı gibi) ibraz etmek suretiyle
üçüncü şahıs adına son üç aya ait elektrik, su, doğalgaz, telefon gibi
abonelik gerektiren fatura,
• Ailesinin yanında ikamet eden
reşit çocuklar için anne ya da babası adına düzenlenmiş son üç aya ait elektrik,
su, doğalgaz, telefon gibi abonelik gerektiren fatura,
• Yurtlarda kalan reşit
çocuklar için öğrenim gördükleri okullardan ya da kaldıkları yurtlardan
alınacak adresini belirtir yazı,
• Müşteri adresine alma haberli
posta yoluyla tebligat yapılması durumunda, tebligatın müşteriye
yapıldığına dair belge,
• Bankalar için, müşterinin
beyan ettiği adreste görüldüğüne dair kredi kartı teslim tutanağı,
• Yükümlülerin müşterilerine
yönelik yapmış oldukları gönderilerin beyan edilen adreste ve bizzat
müşteri tarafından teslim alındığına ilişkin tutanak.
Söz konusu belgelerin
asıllarının veya noterce onaylanmış suretlerinin aranılması şart olmayıp,
okunabilir fotokopileri veya elektronik görüntüleri de geçerli belge olarak
kabul edilecektir.
Anılan belgelerin, müşteri
tarafından bizzat elden ibraz edilmesi zorunluluğu bulunmamakta olup, bir
başkası vasıtasıyla veya posta, faks, e-posta gibi yöntemler kullanılarak
da ibraz edilmeleri mümkündür.
Öte yandan yükümlülerin, uygun
araçlar kullanarak (posta veya e-posta gönderilmesi, telefon edilmesi,
merkez ve/veya şubelerine duyurular asılması, internet sitelerinden gerekli
duyuruların yapılması gibi) müşterilerini anılan hususlardan haberdar
etmeleri konusunda gerekli çabayı göstermeleri gerekmektedir.
Tebliğ olunur.
1 Yükümlü ile müşteri arasında; hesap açılması,
kredi veya kredi kartı verilmesi gibi niteliği itibariyle devamlılık unsuru
taşıyan iş ilişkisi.
2 9/4/2008 tarih ve 26842
sayılı Resmi Gazete’de yayımlanmıştır.
3 1/4/2008 tarihinden önce
tesis edilen toplu müşteri kabulü yoluyla iş ilişkileri için de örnekte
gösterildiği şekilde ve 5 sıra numaralı Mali Suçları Araştırma Kurulu Genel
Tebliğinin (2.2.3) bölümünde sayılanlar tarafından maaş ödemesi yapılacak
kişilerin isimleri ile birlikte kurumun açık adresinin bankaya
bildirilmesi, çalışanların adres bilgilerinin teyidi için yeterli
sayılacaktır.
|