|
Türkiye Atom
Enerjisi Kurumundan:
NÜKLEER VE RADYOLOJİK TEHLİKE DURUMU
ULUSAL UYGULAMA
YÖNETMELİĞİNDE
DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA DAİR YÖNETMELİK
MADDE 1 – 15/1/2000
tarihli ve 23934 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Nükleer ve Radyolojik
Tehlike Durumu Ulusal Uygulama Yönetmeliğinin 4 üncü maddesinin birinci
fıkrasının (a), (h) ve (m) bentleri aşağıdaki şekilde değiştirilmiş, aynı
fıkranın (k) bendi yürürlükten kaldırılmıştır.
“a)
Başbakanlık Kriz Yönetim Merkezi; krizle ilgili hususları çözümlemek ve
krizi sona erdirmek üzere Başbakanlık sorumluluğunda teşkil edilen
Merkezi,”
“h)
Nükleer ve radyolojik kaza veya tehlike durumu; herhangi bir nükleer
reaktörde, nükleer yakıt çevrimi, radyoaktif atık yönetimi ve radyasyon
tesislerinde, radyoaktif maddelerin, nükleer yakıtların veya radyoaktif
atıkların taşınması ya da depolanmasında, radyasyon kaynaklarının tıbbi,
endüstriyel ve araştırma amaçları için üretim, projelendirme, inşa, montaj,
bakım, onarım, ithal, ihraç, taşıma, dağıtım, satış, depolama, bulundurma,
el değiştirme, hizmete alma, işletme, hizmetten çıkarma, sökme, yurtdışı
etme gibi faaliyetlerinde, nükleer takatlı gemi
ziyaretleri sırasında, nükleer malzeme ihtiva eden uydu veya uzay
araçlarında meydana gelen ve radyoaktif maddelerin önemli ölçüde
salıverilmesini veya olasılığını içeren veya ülke toprakları içinde ya da
dışında diğer ülkelerdeki halk sağlığına zarar verme olasılığı olan
istenmeyen bir olay sonucu, radyasyondan korunma standartlarıyla belirlenen
sınırların üzerinde radyasyon dozu alınması ve radyoaktif bulaşmanın ayrı ayrı veya birlikte vuku bulmasını,”
“m)
Yöre; Muhtemel bir nükleer ve radyolojik kaza veya tehlike durumunda
koruyucu önlemlerin uygulanması gereken bölgeyi,”
MADDE 2 – Aynı Yönetmeliğin 6 ncı maddesinin birinci fıkrasının (g) bendinde yer alan
“Çevre Bakanlığı” ibaresi “Çevre ve Orman Bakanlığı”olarak
değiştirilmiş, aynı fıkranın (ı) bendine aşağıdaki alt bentler eklenmiş ve aynı
bendin (3) numaralı alt bendi yürürlükten kaldırılmıştır.
“8)
Nükleer ve radyolojik bir kaza veya tehlike durumunda alınacak tedbirler
ile ilgili müdahale ekiplerini bilgilendirir.”
“9)
Radyoaktivite analizlerini yapar, yaptırır.”
MADDE 3 – Aynı Yönetmeliğin 8 inci
maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
“MADDE 8 – Dışişleri Bakanlığı,
etkileri sınır ötesine yayılabilecek bir nükleer ve radyolojik kaza veya
tehlike durumunda TAEK'in teknik değerlendirmesi sonucunda muhtemel
gelişmelerle ilgili bütün dış temasları sağlar ve TAEK'i bilgilendirir.
TAEK,
Erken Bildirim ve Acil Yardım Sözleşmeleri ve diğer uluslararası
sözleşmeler kapsamındaki sorumlulukları çerçevesinde IAEA ve ilgili ve
gerekli görülen diğer uluslararası kuruluşlar ile ilk iletişimi sağlar ve
Dışişleri Bakanlığını bilgilendirir.”
MADDE 4 – Aynı Yönetmeliğin 10 uncu
maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
“MADDE 10 – TAEK, olası bir nükleer
ve radyolojik kaza veya tehlike durumuna yönelik çalışanlar dışında
etkilenmesi muhtemel kişileri her türlü afiş, broşür, dergi, kitap gibi
basılı yayın vasıtaları ile radyo, televizyon gibi kitle iletişim
araçlarıyla ve elektronik ortamda eğitici yayınlar yaparak en az EK–1’deki
bilgileri içerecek şekilde bilgilendirir. Bu tür basın yayın
faaliyetlerinde İçişleri Bakanlığı, Sağlık Bakanlığı, Milli Eğitim
Bakanlığı, Tarım ve Köyişleri Bakanlığı, Çevre ve
Orman Bakanlığı ile ilgili diğer bakanlık, kurum ve bağlı kuruluşları ile
işbirliği yapar.
Bir
nükleer ve radyolojik kaza veya tehlike durumunun vuku bulması halinde ise,
çalışanlar dışında radyolojik tehlike durumundan etkilenen ya da
etkilenmesi muhtemel kişiler ise en az EK–2’de verilen bilgileri içerecek
şekilde bilgilendirilir.
MADDE 5 – Aynı Yönetmeliğe
aşağıdaki madde eklenmiştir.
“Gıda maddelerinin denetim ve kontrolu
MADDE 11 – Herhangi bir nükleer ve radyolojik kaza veya
tehlike durumu sonrası gıda maddeleri ve hayvan yemlerinin radyoaktivite
analizleri sonucunda EK–3’de verilen maksimum düzeylerle uyumlu olmayan gıda
maddeleri ve hayvan yemleri iç pazara sürülemez.”
MADDE 6 – Aynı Yönetmeliğe, bu
Yönetmeliğin ekinde yer alan EK–1, EK–2 ve EK–3 eklenmiştir.
MADDE 7 – Bu Yönetmelik, yayımı
tarihinde yürürlüğe girer.
MADDE 8 – Bu Yönetmelik hükümlerini
Türkiye Atom Enerjisi Kurumu Başkanı yürütür.
EK–1
OLASI BİR
NÜKLEER VE RADYOLOJİK KAZA VEYA TEHLİKE DURUMUNA
YÖNELİK HALKA
VERİLMESİ GEREKEN ÖN BİLGİLER
1.
Radyasyon, radyoaktivite ve insan sağlığı ile çevre üzerindeki etkileri
hakkındaki temel bilgiler.
2.
Çeşitli nükleer ve radyolojik kaza veya tehlike durumu türleri ile halk ve
çevre açısından bunların doğurduğu sonuçlar.
3.
Bir nükleer ve radyolojik kaza veya tehlike durumu sırasında halkın
uyarılması, korunması ve halka yardım sağlanması için öngörülen acil durum
tedbirleri.
4.
Bir nükleer ve radyolojik kaza veya tehlike durumu sırasında halk
tarafından alınacak tedbirler hakkında gerekli bilgiler.
EK–2
BİR NÜKLEER VE
RADYOLOJİK KAZA VEYA TEHLİKE DURUMU
SIRASINDA HALKA
DUYURULMASI GEREKEN BİLGİLER
1.
Daha önce hazırlanmış olan müdahale planları temel alınarak, bir nükleer ve
radyolojik kaza veya tehlike durumu sırasında gerçekten etkilenen toplum
hızlı bir şekilde ve düzenli olarak;
a)
Ortaya çıkan acil durumun türü ve mümkün ise özellikleri (kaynağı, boyutu
ve olası gelişimi) hakkında,
b)
Acil durumun türüne bağlı olarak;
i)
Bulaşma ihtimali olan gıda maddelerinin tüketimi ile ilgili sınırlamalar, hijyen ve bulaşmayı giderme hakkındaki basit kurallar,
iç mekanlarda kalınması yönündeki tavsiyeler, koruyucu maddelerin dağıtımı
ve kullanılması ile mekanları boşaltma düzenlemeleri ile ilgili bilgiler,
ii) Gerekli hallerde bazı toplum grupları için özel
uyarıları içeren koruma hakkında,
c)
Yetkili mercilerin talimatları veya talepleriyle yapılacak işbirliği
hakkında,
bilgilendirilir.
2.
Acil durumun öncesinde bir ön alarm aşaması varsa, bir nükleer ve
radyolojik kaza veya tehlike durumu sırasında etkilenme olasılığı olan
toplum;
a)
Radyo ve televizyonlarını ayarlamaya davet edilmesi,
b)
Özellikle toplu sorumluluklara sahip kuruluşlara yönelik hazırlık
tavsiyeleri,
c)
Özellikle etkilenen meslek gruplarına yönelik tavsiyeleri,
içeren bilgileri almış olacaktır.
3.
Bu bilgiler ve tavsiyeler, zaman izin verdiği sürece radyoaktivite ve insan
sağlığı ile çevre üzerindeki etkileri hakkındaki temel gerçeklerin
hatırlatılması ile desteklenecektir.
EK–3
Gıda Maddeleri için Müsaade Edilen Maksimum
Düzeylera (Bq/kg)
|
|
Bebek gıdalarıb
|
Süt ürünleric
|
Genel
tüketim gıdalarıd
|
İçeceklere
|
|
Stronsiyum izotopları,
özellikle Sr–90
|
75
|
125
|
750
|
125
|
|
İyot izotopları,
özellikle I–131
|
150
|
500
|
2 000
|
500
|
|
Plütonyum ve transplütonyum elementlerinin alfa yayıcı izotopları,
özellikle Pu–239, Cs–137
|
1
|
20
|
80
|
20
|
|
Yarı ömrü 10 günden
fazla olan diğer bütün izotoplar, özellikle Cs–134,
Cs–137f
|
400
|
1 000
|
1 250
|
1 000
|
Hayvan Yemleri için Müsaade Edilen Maksimum Düzeylerg,h
(Cs-134 ve Cs-137) (Bq/kg)
|
Domuz yemi
|
1 250
|
|
Kümes hayvanı, kuzu, dana yemi
|
2 500
|
|
Diğer
|
5 000
|
a:
Konsantre veya kurutulmuş gıdalara, tüketime hazır hale geldikten sonra bu
limitler uygulanır.
b: 4–6 aylık bebeklerin beslenmesi amaçlı perakende
satışa sunulan gıda maddeleridir.
c: Gümrük Birliği tarifesi 0401 ve 0402 CN kodundaki
ürünlerdir (0402 29 11 hariç).
d: Düşük miktarda tüketilen gıda maddeleri dışındaki
gıda maddeleridir. Düşük miktarda tüketilen gıda maddeleri için bu sütunda
verilen değerlerin on katı kullanılabilir.
e: İçme suyunda da bu değerler uygulanır.
f: Karbon–14, Trityum ve Potasyum–40 bu gruba dahil
edilmemiştir.
g: Bu değerler, insan tüketimi amaçlı gıda maddeleri
için verilen maksimum müsaade edilebilir seviyelerin sağlanmasına katkıda bulunmak
amacıyla konulmuş olup, insan tüketimi amaçlı hayvansal gıdalar için izleme
gereklerini ortadan kaldırmaz ya da azaltmaz.
h: Bu değerler tüketime hazır yemler içindir.
|