|
Yüksek Seçim Kurulu
Başkanlığından:
Karar No: 477
- K A R A R -
Kurulumuz
Başkanlığına Demokrat Parti, Demokratik Toplum Partisi ve Saadet Partisi Genel
Başkanlıkları tarafından verilen yazılarda; Toplumun büyük bir kesiminin
nüfus cüzdanında vatandaşlık numarasının bulunmadığı ve seçim günü olan 29
Mart 2009 tarihine kadar alınmasına da imkan
olmadığı, nüfus dairelerinin 24 saat mesai yapacağının bildirildiği, ancak
bunun bir çözüm olmadığından bazı seçmenlerin oylarını kullanamayacak duruma
geldiği ve bu durumun seçimde oy dağılımını etkileyeceği belirtilerek, Türkiye
Cumhuriyeti kimlik numarası taşımayan belgenin yanında, seçmenin açık
kimliğini ortaya koyan diğer belgelerle de oy kullanılmasına izin verilmesi
istenilmiş olmakla, konu incelenerek;
GEREĞİ GÖRÜŞÜLÜP DÜŞÜNÜLDÜ:
298
sayılı Seçimlerin Temel Hükümleri ve Seçmen Kütükleri Hakkında Kanun’un
“Kimliğin tespiti” başlıklı 87. maddesinde; “Sandık seçmen listesinde
yazılı seçmenin kimliği, nüfus hüviyet cüzdanı veya kimlik tespiti amacıyla
düzenlenmiş ve Türkiye Cumhuriyet kimlik numarasını taşıyan resmi
belgelerle belirlenir. Hangi resmi belgelerin kimlik belirlenmesinde kabul
edileceği, Yüksek Seçim Kurulunca seçimlerin başlangıcında tespit ve ilan
edilir. Şu kadar ki, belediyeler ile köy ve mahalle muhtarlıklarınca tanzim
ve tasdik edilen kimlik belgeleri bu maddenin uygulanmasında geçerli
değildir.”
Yüksek
Seçim Kurulunun 08/01/2009 tarih ve 11 sayılı
kararı eki 29 Mart 2009 Pazar Günü Yapılacak Mahalli İdareler ile Mahalle
Muhtarlıkları ve İhtiyar Heyetleri Seçimlerinde Sandık Kurullarının Görev
ve Yetkilerini Gösterir Örnek: 138 sayılı Genelgenin “Seçmenin Kimliğinin
Tespiti” başlıklı 28. maddesinde de; “Sandık başına gelen seçmen; Türkiye
Cumhuriyeti kimlik numarasını taşıyan; nüfus cüzdanı, resmi daireler veya
iktisadi devlet teşekküllerince verilen soğuk damgalı kimlik kartı,
pasaport, evlenme cüzdanı, sürücü belgesi gibi kimliğini tereddütsüz ortaya
koyan resimli, resmi nitelikteki belgelerden birini başkana verir ve seçmen
sıra numarasını söyler. Bu belgelerden birini vermeyen seçmen oy
kullanamaz. Belediyeler ile köy veya mahalle muhtarlarınca düzenlenip
onaylanan kimlik belgeleri seçmenin kimliğinin tespitinde geçerli değildir.
Yukarıda
sayılan kimlik belgeleri bulunmayan ceza infaz kurumları ve tutukevindeki
taksirli suçlardan hükümlü bulunanlar ile tutuklu seçmenler için cezaevi
idaresince verilmiş belge, kimlik yerine geçer.
Yukarıdaki
belgelerden Türkiye Cumhuriyeti kimlik numarasını taşımayanlara itibar
edilmez.”
hükümlerine yer verilmiştir.
Bu yasal
düzeleme göz önünde bulundurularak, Kurulumuzun 10/03/2009 tarihli, 428
sayılı kararı ile; 29 Mart 2009 tarihinde
yapılacak mahalli idareler seçimlerinde, Türkiye Cumhuriyeti kimlik
numarası taşımayan belgeye dayanılarak oy kullandırılamayacağına ve
seçmenlerin Türkiye Cumhuriyeti kimlik numarası taşımayan ve üzerinde elle
veya etiket şeklinde yapılan belgeler ile oy kullanılmasının mümkün
olmadığına karar verilmişti.
29 Mart 2009 Pazar günü yapılacak olan mahalli idareler
seçimlerinde, seçmenlerimizin Türkiye Cumhuriyeti kimlik numarası taşıyan nüfus
hüviyet cüzdanları ile oy kullanabilecekleri hususu, 5490 sayılı Kanunun 46
ve 47. maddeleri ile 298 sayılı Kanunun 87. maddesinde öngörülmüş ve bu
hususa Sandık Kurullarının Görev ve Yetkilerini Gösterir Genelgemizde de
yer verilmiştir.
Ancak, son günlerde yazılı ve görsel basında yer
alan haberler ve yetkili seçim kurulları ile siyasi partilerimizin
başvurularından, Türkiye Cumhuriyeti kimlik numarası taşıyan nüfus cüzdanı
verilmesi işlemlerinin uzun zaman alması ve seçmen vatandaşlarımızın nüfus
müdürlüklerinde oluşan yığılmalar nedeniyle, yaklaşan seçim tarihine kadar
yeni nüfus cüzdanlarını alamayacakları ve Türkiye Cumhuriyeti Anayasası’nın
67 nci maddesinde öngörülen oy kullanma haklarını
yerine getiremeyeceği anlaşılmıştır.
Belirtilen
nedenle, 29 Mart 2009 Pazar günü yapılacak olan mahalli idareler
seçimlerinde uygulanmak üzere, konunun Yüksek Seçim Kurulunca yeniden
değerlendirilmesi zorunlu hale geldiği görülmüştür.
Yapılan değerlendirme sonrasında; nüfus
idarelerinden alınacak, seçmen vatandaşın Türkiye Cumhuriyeti kimlik
numarasını da taşıyan mühürlü ve imzalı nüfus kayıt örneğinin aslını Sandık
Kurulu Başkanlarına, Türkiye Cumhuriyeti kimlik numarası olmayan nüfus hüviyet
cüzdanı, resmi daireler veya iktisadi devlet teşekküllerince verilmiş
resimli ve soğuk damgalı kimlik kartı, pasaport, evlenme cüzdanı ve sürücü
belgesi gibi belgelerle birlikte ibraz etmesi halinde oylarını
kullanabilmelerinin mümkün olduğuna,
Ayrıca,
Yüksek Seçim Kurulunun 08/01/2009 tarih ve 11
sayılı kararı eki 29 Mart 2009 Pazar Günü Yapılacak Mahalli İdareler ile
Mahalle Muhtarlıkları ve İhtiyar Heyetleri Seçimlerinde Sandık Kurullarının
Görev ve Yetkilerini Gösterir Örnek: 138 sayılı Genelgenin “Seçmenin
Kimliğinin Tespiti” başlıklı 28. maddesine; “Nüfus idarelerinden alınacak,
seçmen vatandaşın Türkiye Cumhuriyeti kimlik numarasını da taşıyan mühürlü
ve imzalı nüfus kayıt örneğinin aslını sandık kurulu başkanlarına, Türkiye
Cumhuriyeti kimlik numarası olmayan nüfus hüviyet cüzdanı, resmi daireler
veya iktisadi devlet teşekküllerince verilmiş resimli ve soğuk damgalı
kimlik kartı, pasaport, evlenme cüzdanı ve sürücü belgesi gibi belgelerle
birlikte ibraz etmesi halinde oylarını kullanabilmeleri mümkündür.” ibaresinin
son fıkra olarak eklenmesine,
karar
verilmesi gerekmiştir.
S O N U Ç:
Açıklanan
nedenlerle,
1- Nüfus idarelerinden alınacak, seçmen vatandaşın Türkiye Cumhuriyeti
kimlik numarasını da taşıyan mühürlü ve imzalı nüfus kayıt örneğinin aslını
Sandık Kurulu Başkanlarına, Türkiye Cumhuriyeti kimlik numarası olmayan nüfus
hüviyet cüzdanı, resmi daireler veya iktisadi devlet teşekküllerince
verilmiş resimli ve soğuk damgalı kimlik kartı, pasaport, evlenme cüzdanı
ve sürücü belgesi gibi belgelerle birlikte ibraz etmesi halinde oylarını
kullanabilmelerinin mümkün olduğuna,
2- Yüksek
Seçim Kurulunun 08/01/2009 tarih ve 11 sayılı
kararı eki 29 Mart 2009 Pazar Günü Yapılacak Mahalli İdareler ile Mahalle
Muhtarlıkları ve İhtiyar Heyetleri Seçimlerinde Sandık Kurullarının Görev
ve Yetkilerini Gösterir Örnek: 138 sayılı Genelgenin “Seçmenin Kimliğinin Tespiti”
başlıklı 28. maddesine; “Nüfus idarelerinden alınacak, seçmen vatandaşın
Türkiye Cumhuriyeti kimlik numarasını da taşıyan mühürlü ve imzalı nüfus
kayıt örneğinin aslını sandık kurulu başkanlarına, Türkiye Cumhuriyeti
kimlik numarası olmayan nüfus hüviyet cüzdanı, resmi daireler veya iktisadi
devlet teşekküllerince verilmiş resimli ve soğuk damgalı kimlik kartı,
pasaport, evlenme cüzdanı ve sürücü belgesi gibi belgelerle birlikte ibraz
etmesi halinde oylarını kullanabilmeleri mümkündür.” ibaresinin son fıkra
olarak eklenmesine,
3- Karar
örneğinin;
a) İç
mail yoluyla tüm il ve ilçe seçim kurulu başkanlıklarına gönderilmesine ve
ayrıca seçmen vatandaşlarımızın bilgilendirilmesi amacıyla Kurumumuz resmi
internet sitesine (portal) konulmasına,
b)
Siyasi partilerin genel başkanlıklarına gönderilmesine,
c) Resmi
Gazetede yayımlanmasına,
18/03/2009 tarihinde oyçokluğu ile karar verildi.
Başkan
|
Başkanvekili
|
Üye
|
Üye
|
|
Muammer
AYDIN
|
Ahmet
BAŞPINAR
|
Hasan
ERBİL
|
Necati
SÖZ
|
|
|
(M)
|
|
(M)
|
|
|
|
|
|
|
Üye
|
Üye
|
Üye
|
Üye
|
|
Hüseyin
EKEN
|
Bahadır
DOĞUSOY
|
Mehmet
KILIÇ
|
Ali EM
|
|
|
|
|
(M)
|
|
|
|
|
|
|
Üye
|
Üye
|
Üye
|
|
Kırdar ÖZSOYLU
|
Sadri BOZKURT
|
M. Zeki ÇELEBİOĞLU
|
|
|
|
(M)
|
|
|
|
|
|
|
- K A R Ş I O Y -
29/04/2006 tarihli Resmi Gazete’de yayımlanan 5490 sayılı Nüfus Hizmetleri
Kanunu’nun 47. maddesinde; kişiler adına düzenlenecek olan her türlü form,
beyanname, kimlik kartı, vergi kimlik kartı, sürücü belgesi, pasaport gibi
bütün tanıtıcı belgelerde Türkiye Cumhuriyeti kimlik numarasına yer
verileceği, geçici 1. maddesinde de; kurumlar ve tüzel kişilerin bu Kanunun
yayımı tarihinden itibaren iki yıl içinde mevzuatlarını bu Kanun
hükümlerine uygun hale getirerek işlemlerinde kimlik numarası kullanmak
zorunda oldukları hükmüne yer verilmiştir.
Nüfus
Kanunuyla tanınan uyum süresi, 29/04/2008
tarihinde sona erdiğinden, artık bu tarihten sonra Kurumların ve tüzel
kişilerin, işlemlerinde kimlik numaralı belge aranması zorunludur.
Bu
meyanda; 298 sayılı Seçimlerin Temel Hükümleri ve Seçmen Kütükleri Hakkında
Kanun’un 87. maddesinde; 13/03/2008 tarihli, 5749
sayılı Kanunla yapılan değişiklikle, sandık seçmen listesinde yazılı
seçmenin kimliği, nüfus hüviyet cüzdanı veya kimlik tespiti amacıyla
düzenlenmiş ve Türkiye Cumhuriyeti kimlik numarası taşıyan resmi belgelerle
belirleneceği, hangi resmi belgelerin kimlik belirlenmesinde kabul
edileceğinin Yüksek Seçim Kurulunca, seçimlerin başlangıcında tespit ve
ilan edileceği hükmü getirilmiş ve buna bağlı olarak ta, Yüksek Seçim Kurulunun
31/12/2008 tarihli Resmi Gazete’de yayımlanan “Güncelleştirme Genelgesinin”
11. maddesinde ve 17/01/2009 tarihli Resmi Gazete’de yayımlanan “Sandık
Kurullarının Görev ve Yetkilerini Gösterir Örnek: 138 sayılı Genelge”de
kabul edilecek kimlik belgeleri açıklanmıştır.
Türkiye
Radyo ve Televizyon Kurumunun haber bültenlerinden sonra bu hususa ilişkin
genelge yayınlanmış, ayrıca 24 Şubat tarihinden itibaren de anons yapılmaya
başlanılmıştır.
Yukarıda
belirtilen yasal düzenlemeler çerçevesinde hazırlanan Genelgelerimizi ve
önceki kararlarımızı değiştirecek bir husus bulunmadığı oyuyla karara
karşıyım.
Başkanvekili
Ahmet
BAŞPINAR
- K A R Ş I O Y -
298 sayılı Seçimlerin Temel Hükümleri ve Seçmen
Kütükleri Hakkında Kanun’un 87. maddesi hükmü gereği, seçmenin kimliğinin
tespitine esas olacak belgeler, Kurulumuzca karar altına alınan ve “Örnek:
140/I sayılı Güncelleştirme Genelgesi” ile “Örnek: 138 sayılı Sandık
Kurullarının Görev ve Yetkilerini Gösterir Genelge” Resmi Gazete’de
yayımlanmış olduğundan, seçmen kimliğini belirleyen belgelere ek belge
ilave edilmesine ilişkin çoğunluk görüşüne katılmıyoruz.
|
Üye
Necati SÖZ
|
Üye
Ali EM
|
Üye
M. Zeki ÇELEBİOĞLU
|
|